Ulica Towarowa w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ulica Towarowa w Warszawie
Mirów, Czyste
Ilustracja
Ulica Towarowa, widok z placu Zawiszy
w kierunku północnym, w oddali budowany biurowiec Warsaw Spire
Państwo  Polska
Miejscowość Warszawa
Długość 1,45 km
Przebieg
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 130 m ul. Wolska
ul. Chłodna
ul. Okopowa
Ikona ulica z prawej.svg 240 m ul. Jaktorowska
Ikona ulica skrzyżowanie.svg światła 410 m ul. Grzybowska
Ikona ulica z lewej.svg 620 m ul. Łucka
Ikona ulica rondo.svg światła 770 m rondo I. Daszyńskiego
ul.Prosta
Ikona ulica z prawej.svg 1120 m ul. Kolejowa
Ikona ulica z lewej.svg 1175 m ul. Srebrna
Ikona ulica rondo.svg światła 1445 m plac Zawiszy
Al. Jerozolimskie
ul.Grójecka
ul. Raszyńska
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
Ulica Towarowa w Warszawie
Ulica Towarowa w Warszawie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Ulica Towarowa w Warszawie
Ulica Towarowa w Warszawie
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Ulica Towarowa w Warszawie
Ulica Towarowa w Warszawie
Ziemia52°13′49,2″N 20°59′04,0″E/52,230333 20,984444

Ulica Towarowa – ulic warszawskiej dzielnica Wola.

Przebieg[edytuj | edytuj kod]

Ulica Towarowa jest szeroką, trójpasmową arterią z wytyczonymi trasami pojazdów komunikacji miejskiej. Biegnie od placu Zawiszy przy dworcu kolejowym Warszawa Ochota do skrzyżowania z Wolską i Chłodną. Trasa ta łączy dzielnicę Wolę z Ochotą i stanowi fragment drogi wojewódzkiej nr 634.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Ulica Towarowa to dawna droga biegnąca wzdłuż usypanych w 1770 Okopów Lubomirskiego[1]. Została uregulowana w 1825, w 1875 utworzona jako ulica w miejscu zniwelowanego Okopu[1]. Jej nazwa, nadana w 1890, pochodzi od znajdującej się tam stacji towarowej Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej[2][3]. Do lat 50. XX wieku wzdłuż ul. Towarowej, między dworcem towarowym (późniejszym Dworcem Głównym) a ul. Grzybowską, znajdował kompleks bocznic kolejowych i magazynów nazywany zwyczajowo „Syberią”[4].

W końcu XIX wieku przy Towarowej w rejonie ul. Srebrnej powstała fabryka metalurgiczna Bormann i Szwede[3], a przy ul. Krochmalnej i ul. Grzybowskiej – skupisko domów publicznych[5]. Przeniesione tam z rejonu ul. Freta wskutek interwencji arcybiskupa Wincentego Popiela[6] „przedsiębiorstwa” zajmowały często całe kamienice[7].

23 stycznia 1905 w nieistniejącej narożnej kamienicy nr 54 (róg ul. Grzybowskiej) urodził się Konstanty Ildefons Gałczyński[8]. W 1929 poeta opublikował wiersz Ulica Towarowa[9].

W 1930 w ciągu ulicy nad wykopem linii średnicowej zbudowano wiadukt, który poszerzono w latach 1962–1963[10].

Zabudowa ulicy została w dużej części zniszczona i wypalona w latach 1939 i 1944.

W 1945 jedną z hal stacji towarowej przebudowano na dworzec pasażerski – Dworzec Główny[1].

W 1950 w kwadracie ulic: Towarowej, Pańskiej, Srebrnej i Miedzianej uruchomiono największą drukarnię wybudowaną w okresie PRLDomu Słowa Polskiego. W latach 60. przy rondzie Ignacego Daszyńskiego wzniesiono kompleks biurowo-magazynowy Państwowego Przedsiębiorstwa Kolportażu „Ruch” (obecnie już nieistniejący). W dawnym biurowcu „Ruchu” (nr 28) do 2013 mieścił się Instytut Pamięci Narodowej.

W latach 1963–1967 przy ulicy powstało osiedle Okopowa-Towarowa, zaprojektowane przez Jana Klewina i Zbigniewa Pawlaka, a w latach 1964–1966 osiedle Srebrna (Jan Bogusławski i Bohdan Gniewiewski)[11].

Od grudnia 1985[12] do lipca 2000[13] była częścią drogi krajowej nr 2 i trasy europejskiej E30 na odcinku od ronda Daszyńskiego do placu Zawiszy[14].

Ważniejsze obiekty[edytuj | edytuj kod]

Przy ulicy znajdują się także m.in. kamień pamiątkowy ustawiony w miejscu niezachowanej kamienicy nr 54, w której w latach 1905–1914 oraz 1918–1931 mieszkał Konstanty Ildefons Gałczyński, a także trzy tablice pamiątkowe Tchorka.

Obiekty nieistniejące[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Encyklopedia Warszawy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1994, s. 890. ISBN 83-01-08836-2.
  2. Kwiryna Handke: Słownik nazewnictwa Warszawy. Warszawa: Slawistyczny Ośrodek Wydawniczy, 1998, s. 208. ISBN 83-86619-97X.
  3. a b Eugeniusz Szwankowski: Ulice i place Warszawy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1970, s. 224.
  4. Jerzy Pytko, Leopold J. Pytko: Warszawa. Ocalić od zapomnienia. Warszawa: Agencja Wydawniczo-Reklamowa Skarpa Warszawska, 2019, s. 99. ISBN 978-83-66195-22-6.
  5. Jarosław Zieliński. Rozpustna Towarowa. „Stolica”, s. 78, styczeń-luty 2015. 
  6. Benedykt Hertz: Na taśmie 70-lecia. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1966, s. 54.
  7. Andrzej Jeżewski: Warszawa na starej fotografii. Warszawa: Wydawnictwo Artystyczno-Graficzne "Ruch", 1960, s. 52.
  8. Ireneusz Zalewski. Kamienica Gałczyńskiego. „Skarpa Warszawska”, s. 38, styczeń 2015. 
  9. Ulica Towarowa. W: Oficjalna Witryna Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego [on-line]. [dostęp 2019-08-10].
  10. Marian Gajewski: Urządzenia komunalne Warszawy. Zarys historyczny. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1979, s. 277. ISBN 83-06-00089-7.
  11. Barbara Orlańska, Andrzej Dobrucki, Wacław Orzeszkowski, Jan Kazimierz Zieliński: Warszawskie osiedla ZOR. Warszawa: Wydawnictwo Arkady, 1968, s. 154.
  12. Uchwała nr 192 Rady Ministrów z 2 grudnia 1985 r. w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg krajowych (M.P. z 1986 r. nr 3, poz. 16
  13. Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 5 lipca 2000 r. w sprawie ustalenia przebiegu dróg krajowych w Warszawie (Dz.U. z 2000 r. nr 56, poz. 675)
  14. Warszawa: Atlas aglomeracji 1:20 000. Wyd. pierwsze. Warszawa: Polskie Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych, 1996. ISBN 83-7000-086-X.