Ulica Tytusa Chałubińskiego w Warszawie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Flag of Warsaw.svg Warszawa
ulica Tytusa
Chałubińskiego
Śródmieście Południowe, Filtry
Ulica Tytusa Chałubińskiego przy ul. Koszykowej, widok w kierunku północnym
Ulica Tytusa Chałubińskiego przy ul. Koszykowej, widok w kierunku północnym
Przebieg
Ikona ulica skrzyżowanie.svg ul. Koszykowa →, al. Niepodległości
Ikona ulica z lewej.svg 310m ul. Hoża
Ikona ulica skrzyżowanie.svg ul. Oczki, ul. Wspólna
Ikona ulica skrzyżowanie.svg ul. Nowogrodzka
Ikona ulica rondo.svg światła rondo Czterdziestolatka
Al. Jerozolimskie → ,
al. Jana Pawła II
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
ulica Tytusa Chałubińskiego
ulica Tytusa Chałubińskiego
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ulica Tytusa Chałubińskiego
ulica Tytusa Chałubińskiego
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
ulica Tytusa Chałubińskiego
ulica Tytusa Chałubińskiego
Ziemia52°13′31,3″N 21°00′12,1″E/52,225361 21,003361

Ulica Tytusa Chałubińskiego – ulica w południowej części śródmieścia Warszawy, biegnąca od ul. Koszykowej do Alej Jerozolimskich.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Ulica została zaprojektowana w 1871 i wytyczona w 1881[1]. Początkowo nosiła nazwę Teodora, na cześć carskiego namiestnika Teodora Berga. Obecną nazwę nadano w październiku 1916[2].

Na odcinku ulicy między ul. Hożą (później ul. Wspólną) a ul. Nowogrodzką rozciągały się tereny założonego w 1870 Ogrodu Pomologicznego[3]. Naprzeciwko, na miejscu dawnych ogrodów księży misjonarzy w latach 1897–1902 powstały zabudowania Szpitala Dzieciątka Jezus według projektu Józefa Piusa Dziekońskiego, wypełniające cały kwartał ulic LindleyaOczki – Chałubińskiego – Nowogrodzka z zamykającą go od północy kaplicą Dzieciątka Jezus.

W 1902 u zbiegu z ul. Oczki według projektu Antoniego Jabłońskiego-Jasieńczyka wybudowano budynek Instytutu Anatomicznego i Prosektorium (Centrum Biostruktury – Anatomicum), obecnie należący do Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego.

W 1911 według projektu Józefa Napoleona Czerwińskiego i Wacława Heppena pod numerem 13 u zbiegu z Alejami Jerozolimskimi zbudowano wielką kamienicę rodziny Burchardów, rozebraną w 1973 pod pretekstem konieczności budowy estakady przy Dworcu Centralnym.

W okresie międzywojennym ulica Chałubińskiego stała się wraz z al. Niepodległości odcinkiem planowanej trasy N-S, która miała biec od ul. Marymonckiej przez Powązki, Śródmieście, Chałubińskiego, Pole Mokotowskie, przedłużoną ulicę Włodarzewską (obecna al. Niepodległości do Puławskiej). Dzięki tym planom w 1930 na Chałubińskiego poprowadzono linię tramwajową. W okresie międzywojennym przy ulicy powstało kilka reprezentacyjnych obiektów: Gmach Ministerstwa Komunikacji, gmach Dowództwa Korpusu Ochrony Pogranicza oraz siedziba Warszawskiej Szkoły Pielęgniarek[1].

W latach okupacji zabudowa ulicy nie poniosła większych zniszczeń, jednak w okresie powojennym w związku z jej poszerzeniem rozebrano kilka kamienic.

W latach 1947–1950 przy ulicy wzniesiono gmach Informacji Wojskowej (Ministerstwa Obrony Narodowej) – jeden z najbardziej znanych tzw. żyletkowców Marka Leykama (nr 3a). W latach 1948–1950 gmach Ministerstwa Komunikacji został rozbudowany przez Bohdana Pniewskiego.

Na miejscu Ogrodu Pomologicznego zbudowano szkołę, zaś u zbiegu z Alejami Jerozolimskimi wieżowiec Intraco II, obecnie Oxford Tower.

Ważniejsze obiekty[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Eugeniusz Szwankowski: Ulice i place Warszawy. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1970, s. 26.
  2. Adam Szczypiorski: Od Piotra Drzewieckiego do Stefana Starzyńskiego. Wrocław: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, 1968, s. 65.
  3. Marian Gajewski: Urządzenia komunalne Warszawy. Zarys historyczny. Warszawa: Państwowy Instytut Wydawniczy, 1979, s. 334. ISBN 83-06-00089-7.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]