Lista uzbrojenia i wyposażenia indywidualnego żołnierza wojsk lądowych Wojska Polskiego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Żołnierze 66 Pułku Piechoty uzbrojeni w karabiny Mauser wz. 98 (ok. 1930)
Rkm wz.28 zamocowany na stojaku tylnym (do strzelań p. lotniczych) na motocyklu Sokół 1000
Armia Polska we Francji. Żołnierze w obozie ćwiczebnym Coetquidan podczas czyszczenia karabinów Berthier wz. 1907/15
Żołnierze polscy w Narviku, dobrze widoczny francuski km Châtellerault Mle 24
Armia Andersa (widoczne rosyjskie mosiny)
LWP uzbrojone w tzw. pepesze (1951)
PM-63 RAK w akcji
Żołnierz LWP z karabinem SWD. Lata 70.-80.
Podchorąży szkoły oficerskiej uzbrojony w kbk AKMS podczas ćwiczeń (1997)
Żołnierze Kompanii reprezentacyjnej WP wyposażeni w karabiny SKS
Żołnierze 21 Brygady Strzelców Podhalańskich uzbrojeni w glauberyty i beryle
Polski żołnierz w Iraku uzbrojony w kbk wz. 96 „Beryl”
Żandarmeria Wojskowa uzbrojona w miniberyle i PKM

Poniżej znajduje się lista uzbrojenia indywidualnego żołnierzy formacji lądowych polskich sił zbrojnych od roku 1918.

Uwzględniono uzbrojenie występujące w formacjach:

Współczesna[edytuj | edytuj kod]

Pistolety[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca dany przedmiot Uwagi
P64.jpg Pistolet wz. 1964 „Czak”[1] 1965 wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Pistol P83.jpg Pistolet wz. 1983 „Wanad” lata 80. wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Wist94L 1.jpg Pistolet wz. 1994 „WIST”[1] 1999[2] wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Wprowadzono również wersję z zintegrowanym celownikiem laserowym WIST-94L
Glock17.jpg Pistolet Glock 17 Gen 3[1] 2017[2] POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP wyposażenie PKW, pozyskane z zasobów Żandarmerii Wojskowej
PR-15 Ragun MSPO15.jpg Pistolet Vis 100, 9mm Dostawy w latach 2019-2022 wprowadzany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

POL Wojska Obrony Terytorialnej.svg Wojska Obrony Terytorialnej

Planowane jest kupienie 20 000 pistoletów Vis 100 dla Sił Zbrojnych RP

Pistolety maszynowe[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca dany przedmiot Uwagi
Submachine gun wz63.jpg Pistolet maszynowy wz. 1963 „Rak”[3] 1965 wycofany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

PM84P Glauberyt.jpg
Pistolet maszynowy wz. 1984 „Glauberyt”[2] 1984 wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

W roku 1993 wprowadzono wersję PM-84P zasilaną amunicją Parabellum.

Karabiny i karabinki[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca dany przedmiot Uwagi
Simonov-SKS-45.JPG Karabinek SKS[4] bd wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie(Formacje reprezentacyjne)

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP (Batalion Reprezentacyjny WP)

Obecnie zastępowany przez MSBS-R
Rifle AK MON.jpg Karabinek AK[2] 1952 zmagazynowany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Zastąpiony przez Karabinek wz. 96 Beryl
Rifle AKS MON.jpg Karabinek AKS[2] 1957 zmagazynowany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Zastąpiony przez Karabinek wz. 96 Beryl
AKM NTW 4 92.jpg Karabinek AKM[2] 1965 zmagazynowany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Zastąpiony przez Karabinek wz. 96 Beryl
AKUNDrifle.jpg Karabinek AKMS[2] 1972 wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Zastępowany przez Karabinek wz. 96 Beryl
Karabinek-granatnik wz.1960.jpg Karabinek-granatnik wz. 1960[5] lata 60. wycofany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Polska wersja kbk AK przystosowana do wystrzeliwania granatów nasadkowych; powstała także wersja z oddzielaną kolbą dla wojsk desantowych (kbkg wz. 1960/72)
Rifle wz.1996 Beryl.jpg Karabinek szturmowy wz. 96 „Beryl”[6] 1997 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP
Mini-Beryl wz96 PICT0015.JPG Subkarabinek wz. 1996 "Mini Beryl" 1997 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP: Jednostka specjalna Marynarki Wojennej, Żandarmeria Wojskowa[2]. Skrócona wersja kbk wz. 1996 Beryl
SVD Dragunov.jpg Karabin wyborowy SWD[7] 1963 wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Karabin wyborowy wz.93 Baryt (SWD-M)[8] lata 90. wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Zmodernizowana polska wersja karabinu SWD
Sako TRG-42.jpg Karabin wyborowy SAKO TRG-21/22[9] 2001 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP
WKW Wilk.jpg Wielkokalibrowy karabin wyborowy „Tor”[10] 2005 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP
Rifle Alex.jpg Karabin wyborowy „Bor”[10] 2008 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP
MSBS GROT, Kyiv 2018, 51.jpg Karabinek Grot[11] 2017 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Podpisanie umowy nastąpiło podczas MSPO 2017

Granaty ręczne[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca dany granat Uwagi
F1 grenade travmatik com 01 by-sa.jpg Granat obronny F-1[12] 1941 wciąż używany Armia Andersa

KURICA.png Armia Berlinga
Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie
POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Od początku lat 90. zastępowany przez Ręczny Granat Obronny wz. 88
RG-42 grenade.jpg Granat zaczepny RG-42[12][13] bd wciąż używany KURICA.png Armia Berlinga

Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie
POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Od początku lat 90. zastępowany przez Ręczny Granat Zaczepny wz. 89
RGO-88 grenade.png Ręczny Granat Obronny wz. 88 bd wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP
Gr zacz1.jpg Ręczny Granat Zaczepny wz. 89[14] 1998 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Granatniki[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca dany granat Uwagi
Beryl wz96.jpg Granatnik podwieszany Pallad 1974 wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Podwieszany pod kbk AKM, kbk Tantal i kbk Beryl
Grenade launcher wz.83 Pallad D.jpg Granatnik Pallad-D 1983 wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Granatnik samodzielny z kolbą składaną
RPG-76.jpg Granatnik RPG-76 Komar 1985 wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Jednorazowy granatnik przeciwpancerny

Broń biała[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
NVA AKM Bayonet (2 of 2).JPG Bagnet 6H3 1965 wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Do kbk AKM/AKMS
03 akm.jpg Bagnet 6H4[15] lata 70. wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Do kbk AKM/AKMS, kbk wz. 88 „Tantal”, kbk wz. 96 „Beryl”
Nóż wojskowy wz. 92[16] 1993 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP
Gerlach wz.98.jpg Nóż wojskowy wz. 98[17] bd wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP
Szabla paradna Wojska Polskiego wz. 1976/90[18][19] 1980 wciąż używana Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Szabla wz. 1934/2002 2002 wciąż używana POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Opracowana dla Szwadronu Kawalerii WP

Współczesne wyposażenie indywidualne[edytuj | edytuj kod]

Hełmy[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytku Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
Hełm wz. 2005.jpg Hełm wz. 2005 2006 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [20]
3 batalion zabezpieczenia DWL (1).jpg Hełm wz. 67 1967 wciąż używany Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie
POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP
Obecnie używany do szkolenia[21]
Ćwiczenia Grupa Wsparcia Ogniowego ze Zgrupowania Bojowego Alfa (PKW Afganistan) 03.jpg Hełmofon czołgowy HC-98[22] bd wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Podstawowy hełmofon załóg pojazdów opancerzonych
Swift Response 2016 (Image 1 of 16) 160607-A-RJ303-373.jpg Hełm HA-03 [23] 2015 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Opracowany na potrzeby wojsk aeromobilnych
Hełm HP-05 2020 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Hełm typu „high-cut”. Zamówiono 50000 hełmów dla Sił Zbrojnych RP z dostawami w latach 2020-2023. Do grudnia 2020 roku dostarczono 8000 sztuk[24].

Umundurowanie[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytku Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
Bluza wz. 2010.jpg
Spodnie wz. 2010.jpg
Umundurowanie polowe wz. 2010 2010 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [25]
Ubiór polowy żołnierza wojsk powietrznodesantowych (III RP), Gliwice 2018.03.24 (04).jpg Mundur pustynny 123UT/MON 2010 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [26]
SETC Poland’s MEDEVAC Lane (41901910444).jpg Kombinezon czołgisty wz.2010 634/MON 2010 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [27]
Kombinezon czołgisty warsztatowca wz. 2010 2010 wciąż używany POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [27]

Odzież ochronna i maski przeciwgazowe[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytku Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
Pokaz obrony przed BMR (34).jpg Maska przeciwgazowa MP-5 bd wciąż w użyciu POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [28]
MSPO 2012 (21).jpg Maska przeciwgazowa MP-6 bd wciąż w użyciu POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [29]
Seminarium OBR 08.jpg FOO-1 bd wciąż w użyciu POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [30]
OP-1 WP.jpg OP-1 bd wciąż w użyciu Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Zastępowane przez FOO-1[31]

Kamizelki i kamizelki kuloodporne[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytku Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
Kamizelka KLV lata '90 wciąż w użyciu POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [32]
Eufrat VIII - kamizelka olv.jpg Kamizelka przeciwodłamkowa OLV lata '90 wciąż w użyciu POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [32]
Szkolenie przed IV zmianą PKW Irak (3).jpg Kamizelka przeciwodłamkowa DMV-98 lata '90 wciąż w użyciu POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [33]
Żołnierz Wojska Polskiego z IPP.jpg Szelki do przenoszenia oporządzenia wz. 988/MON lata '90 wciąż w użyciu POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [34]
Pulling security (6921484115).jpg Uniwersalna Kamizelka Ochronna KWM-02 2009 wciąż w użyciu POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [35]
Operation Enduring Freedom DVIDS358247.jpg KWM-01 lata '00 wciąż w użyciu POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP [36]

Historyczna[edytuj | edytuj kod]

Pistolety i rewolwery[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
Nagant M 1895.jpg Rewolwer Nagant wz. 1895[37][38] 1918 (WP) / 1943 (LWP) 1923 (WP) / lata 50 (LWP) Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP

KURICA.png Armia Berlinga
Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

Na wyposażeniu WP w latach 1918-1923; na wyposażeniu LWP od 1943 do lat 50
Ruby 1914-IMG 7361-white.jpg Pistolet Cebra wz. 1916[39] 1919 bd Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
France service revolver, Model 1892, 8 mm - National World War I Museum - Kansas City, MO - DSC07474-white.jpg Rewolwer Lebel wz. 1892[40] 1919 zaczęto wycofywanie w latach 30. Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP W roku 1939 jeszcze obecny w formacjach tyłowych
Frommerstop.jpg Pistolet Frommer wz. 1911[41] 1919 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP (oddziały kawalerii i broni pancernej)
Roth Steyr M1907.jpg Pistolet Roth Steyr wz. 1907[42] 1918 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP W roku 1939 w formacjach i składnicach było już tylko 200 sztuk tej broni
Steyr Hahn M1912.JPG Pistolet Roth Steyr wz. 1912[43] 1918 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Radom (6825677274).jpg Pistolet wz. 1935 „Vis”[44] 1935 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Po 1939 używany także przez partyzantów
M1911a1.jpg Pistolet Colt wz. 1911[45] 1919 (WP) / 1940 (PSZ) wycofany po wojnie polsko-bolszewickiej (WP) / 1945 (PSZ) Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP (Lotnictwo)

Orzel psz na zach.jpg Polskie Siły Zbrojne w Wielkiej Brytanii (oficerowie)[46][47]

Pistolet modèle 1935.jpg Pistolet M1935 Automatic[48][49] 1939 1940 Wojsko Polskie we Francji
Enfield-No2.jpg Rewolwer Enfieldn No. 2 Mk.I*[50] bd bd Orzel psz na zach.jpg Polskie Siły Zbrojne w Wielkiej Brytanii(oficerowie)
TT33.JPG Pistolet TT wz. 33[51][52] 1943 lata 80 KURICA.png Polskie Siły Zbrojne w ZSRR

Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

od 1947 produkowany w Polsce

Pistolety maszynowe[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
PM wz. 1938 Mors.jpg Pistolet maszynowy wz. 39 „Mors”[53] 1939 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Oddziały piechoty i załogi wozów bojowych (planowane) W roku 1939 w Morsy wyposażony był tylko jeden batalion
Pistolet maszynowy STEN, Muzeum Orła Białego.jpg Pistolet maszynowy STEN[54] 1942 1945 Orzel psz na zach.jpg Polskie Siły Zbrojne w Wielkiej Brytanii
ThompsonM1A1VWM.jpg Pistolet maszynowy Thompson M1[55][56] 1940 bd Orzel psz na zach.jpg Polskie Siły Zbrojne w Wielkiej Brytanii: 1. SBS, II Korpus
PPD40.jpg Pistolet maszynowy PPD wz. 1940 1943 bd KURICA.png Armia Berlinga
Пистолет-пулемет системы Шпагина обр. 1941.jpg Pistolet maszynowy PPSz wz. 1941[57][58] 1943 lata 50. KURICA.png Armia Berlinga

Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

od 1952 produkowany w Polsce
PPS-43.JPG
Pistolet maszynowy PPS wz. 1943[59] 1943 lata 80. KURICA.png Armia Berlinga

Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

od 1948 produkowane w Radomiu; w Polsce została także opracowana wersja ze stałą drewnianą kolbą - pm PPS wz. 1943/52.[60]

Karabinki i karabiny[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
Lebel Mle. 1886.JPG Karabin Lebel wz. 1886/93[61][62] 1918 1921 (pozostały w magazynach do 1939) Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
1672 - Salzburg - Festung Hohensalzburg - Repetierstutzen M95-30.JPG Karabiny Mannlicher wz. 1890, wz. 1895 i karabinki Mannlicher wz. 1890, kbk 1895[63] 1918 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Po roku 1929 Mannlichery wycofano całkowicie z piechoty
Karabin i karabinek Werndl-Holub wz. 1873/77[64][65] 1918 1925 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Pewne ilości broni w roku 1939 były w magazynach
Fusil Gras M80 1874.jpg Karabin Gras wz. 1874[66] 1919 bd Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Od 1925 przekazywany jednostkom pomocniczym
Pattern 14.jpg Karabin Enfield wz. 1914[67] 1919 1924 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Mosin-Nagant M1891 - Ryssland - AM.032971.jpg Karabin i karabinek Mosin wz. 1891[68][69] 1918 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Po wycofaniu z wojska przekazano batalionom ON. Część karabinów i karabinków dostosowano do amunicji 7,92 mm Mausera (oznaczano jako wz. 91/98/23. i wz. 91/98/25).
Rifle Type 38 1.jpg Karabiny Arisaka wz. 91 i wz. 05[70] 1918 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Oddziały pomocnicze
Gewehr 98 noBG.jpg Karabin wz. 1898[71] 1918 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Piechota Od 1921 przyjęty jako standardowy karabin armii. Od 1922 produkowany w Polsce.
Yad-Mordechai-museum-Lebel-carabine.jpg Karabinek Berthier wz. 1892[72] 1919 (WP) / 1939 (PSZ) 1935 (WP) / 1940 (PSZ) Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP

Wojsko Polskie we Francji (wersja M 16)[73]

Karabinki były jeszcze obecne w jednostkach pomocniczych i ON po 1935.
Karabinek wz. 1898 polski.jpg Karabinek wz. 1898[74] 1924 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Kawaleria, jednostki saperskie i łączności Polska wersja karabinku Mauser Kar98AZ
Karabinek wz. 29[75] 1930 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Piechota, kawaleria, artyleria
Karabin Mauser Polski wz. 1898a.jpg Karabin wz. 1898a[75] 1936 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Piechota Zmodernizowana wersja karabinu wz. 1898
Kbsp wz 1938M-drawing.jpg Karabin samopowtarzalny wz. 38M[76] 1938 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Kbur.jpg Karabin przeciwpancerny wz. 35 „Ur”[77] 1935 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Piechota i kawaleria
Karabinek Lebel wz. 1886 R 35[78] 1939 1940 Wojsko Polskie we Francji
Berthier carbine M1916.jpg Karabin Berthier wz. 1916[48][72] 1919 / 1939 1935 / 1940 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP

Wojsko Polskie we Francji

Karabiny były jeszcze obecne w jednostkach pomocniczych i ON po 1935.
MAS36 crop.jpg Karabin MAS wz. 1936[79] 1939 1940 Wojsko Polskie we Francji: m.in. Samodzielna Brygada Strzelców Podhalańskich
No 4 Mk I.JPG Karabiny Lee Enfield Rifle No. 1 i No. 4 Mk 1*[80] 1940 1945 Orzel psz na zach.jpg Polskie Siły Zbrojne w Wielkiej Brytanii
Mosin nagant m9130 from cia.jpeg Karabin i karabinek Mosin wz. 1891/1930[81] 1941 lata 70. Armia Andersa

KURICA.png Armia Berlinga
Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

Produkowane w Polsce
SVT-40 1941 Izhevsk 01.jpg Karabin samopowtarzalny SWT-40[82][83] 1941 1945 Armia Andersa

KURICA.png Armia Berlinga

Tantal REMOV.jpg Karabinek wz. 88 „Tantal”[2] 1991 2005 POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Kbk Tantal pozostawały w służbie PKW Syria (UNDOF) i PKW Liban (UNIMIL) do roku 2005.

Karabiny maszynowe[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
Chauchat Memorial de Verdun.jpg Ręczny Karabin Maszynowy Chauchat wz. 1915[84] 1919 broń zaczęto wycofywać w roku 1930 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Piechota i kawaleria
Lewis MG ( tanyacameron).jpg Ręczny karabin maszynowy Lewis wz. 15[85] 1922 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP W roku 1927 wycofano ze służby liniowej
RKM Browning wz. 1928, Muzeum Orła Białego.jpg Ręczny karabin maszynowy wz. 1928[86] 1927 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Piechota, kawaleria
LMG 24 29 2.JPG Karabin maszynowy Châtellerault Mle 24 1939 1940 Wojsko Polskie we Francji
Bren1.jpg Karabin maszynowy Bren[87] 1940 1945 Orzel psz na zach.jpg Polskie Siły Zbrojne w Wielkiej Brytanii
Machine gun DP MON.jpg Ręczny karabin maszynowy DP wz. 1928[88][89] 1943 bd KURICA.png Armia Berlinga

Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

od 1953 produkowany w Polsce
DPM DD-ST-85-01255.jpg Ręczny karabin maszynowy DPM wz. 1944[88] bd bd Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie od 1954 produkowany w Polsce
LMG-RPD-44.jpg Ręczny karabin maszynowy D (rkm D)[2] bd bd Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie od 1957 produkowany w Polsce
Machine Gun RPK.jpg Karabiny maszynowe RPK i RPKS[2] bd bd Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie: oddziały powietrznodesantowe
POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP: oddziały powietrznodesantowe
Większość wycofana pod koniec lat 90..
Machine Gun RPK-74.jpg Karabiny maszynowe RPK-74 i RPKS-74[2] lata 90. 2005 POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP: oddziały powietrznodesantowe Wycofane wraz z Tantalami.

Granaty ręczne[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca dany granat Uwagi
Stielhandgranate17.JPG Granat trzonkowy wz. 1917[90] 1918 bd Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Granat obronny typu „O” wz. 23[91][92] 1923 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Hel - Museum of Coastal Defence - Collections 47.jpg Granat zaczepny typu „Z” wz. 23[93][92] 1923 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Granada de mano polaca WZ. GR. 31.JPG Granat obronny typu „O” wz. 33[91][92] 1933 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Granat wz. 23 z zapalnikiem wz. 31
Granat zaczepny typu „Z” wz. 33[93][92] 1933 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Granat wz. 23 z zapalnikiem wz. 31
N°69 HE bakelite grenade.JPG Granat ręczny M69[94] bd bd Orzel psz na zach.jpg Polskie Siły Zbrojne w Wielkiej Brytanii
Soviet RPG-40 anti-tank grenade.JPG Ręczny granat przeciwpancerny RPG-40[12] bd bd KURICA.png Armia Berlinga
РПГ--43.svg Ręczny granat przeciwpancerny RPG-43[12] bd bd KURICA.png Armia Berlinga

Broń biała[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
01 ak47.jpg Bagnet 56-H-212 bd bd Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie
Do kbk AK/AKS
Bagnet brytyjski wz. 1913[95] 1919 1924 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Przeznaczony do karabinu Enfield wz. 1914
Bagnet Berthier wz. 1892[96] 1919 1935 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Przeznaczony do karabinku Berthier wz. 1892
Bagnet Lebel wz. 1886[97][98] 1918 1921 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Przeznaczony do karabinów systemów Lebel wz. 1886 i Berthier wz. 1916
Bagnet Mannlicher wz. 1895[99] 1918 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Przeznaczony do karabinów Mannlicher
Bagnet wz. 1898/05[100] 1918 1939 (w jednostkach pierwszoliniowych do 1937) Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Przeznaczony do karabinu i karabinku Mauser wz. 1898;
Bagnet polski wz. 22[101] 1922 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Przeznaczony do karabinu Mauser wz. 1898;
Bagnet polski wz. 24[102] 1924 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Przeznaczony do karabinu Mauser wz. 1898;
Bagnet polski wz. 28 (wz. 29)[103] 1928 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Przeznaczony do karabinków wz. 29 i wz. 1898
Kordzik oficerów i podoficerów broni pancernej wz. 1924[104] bd bd Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Lanca pruskiej kawalerii[105] 1918 1920 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Kawaleria
Lanca rosyjska wz. 1901[106] 1918 1921 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Kawaleria
Lanca francuska wz. 1913[107] 1919 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Kawaleria W międzywojniu w Polsce produkowano kopie popularnie nazywane lancami polskimi wz. 1913.
Lanca niemiecka wz. 1893 n/A[108] 1918 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Kawaleria
Nóż wojskowy wz. 55/56[109] 1955 bd Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

Szabla francuska wz. 1822[110] 1919 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP W latach 30. wycofane ze służby liniowej, wydane oddziałom zmobilizowanym w 1939
Szabla austriacka wz. 1861[111] 1918 1921 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Szabla austriacka wz. 1877[112] 1918 bd Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Kawaleria (do 1921), artyleria lekka.
Szabla pruska wz. 1896[113] 1918 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Pod nazwą „szabla wz. 1896” ewidencjonowano szable pruskie: wz. 1848 i szable kawaleryjskie wz. 1873
Szabla polska wz. 1917[114] 1918 1921 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Piechota i kawaleria
Szabla "Krechowiecka"[115] 1919/1920 1935 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Kawaleria
Szabla wz. 1921/22[116][117][118] 1921 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP
Szabla wz. 1934 „Ludwikówka”[119][120] 1935 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP: Kawaleria
Sztylet komandosów F-S model 2[121] bd bd Orzel psz na zach.jpg Polskie Siły Zbrojne w Wielkiej Brytanii

Historyczne wyposażenie indywidualne[edytuj | edytuj kod]

Hełmy[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytkowania Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
Hełm wz. 15.jpg Hełm wz.15 1915 1939 Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP Używany tylko w kawalerii
Hełm polski wz. 31.jpg Hełm wz. 31 1931 lata 50-60 XX w. Orzełek II RP.svg Wojsko Polskie II RP

Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

[122]
Hełm wz. 50.jpg Hełm wz. 50 lata 50 XX w. koniec lat 60 XX w. Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie [123]
Hełm wz. 63.jpg Hełm wz. 63 lata 60 XX w. 2016 Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

[124]
Hełm wz.93.jpg Hełm wz. 93 1997 bd POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Zastąpiony przez hełm wz. 2005[125]
Ćwiczenia strzeleckie 10. batalionu rozpoznawczego Strzelców Konnych (03).jpg Hełm wz. 2000 pierwsza dekada XXI w. bd POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP Zastąpiony przez hełm wz. 2005[125]

Umundurowanie[edytuj | edytuj kod]

Zdjęcie Nazwa Data wprowadzenia do użytku Data wycofania Formacja użytkująca daną broń Uwagi
Umundurowanie polowe wz. 58 (kamuflaż analogiczny do Strichmuster) 1958 1968 Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie [126]
Żołnierz lwp z swd.jpg Umundurowanie polowe wz. 68 1968 lata 90 XX w. Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

[127]
Ładowanie tasmy do ZU 23 2.JPG Umundurowanie polowe wz. 89 1989 1993 Orzeł LWP.jpg Ludowe Wojsko Polskie

POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP

[128]
Szkolenie NSR 05.jpg Umundurowanie polowe wz. 93 1993 POL Wojska Lądowe.svg Siły Zbrojne RP W służbie liniowej zastąpiony przez Umundurowanie polowe wz. 2010[129]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Pistolet dla Wojska Polskiego (pol.). www.militech.sownet.pl. [dostęp 2012-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-04-29)].
  2. a b c d e f g h i j k l Broń strzelecka WP na początku XXI wieku (pol.). www.militech.sownet.pl. [dostęp 2012-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-04-13)].
  3. Zbigniew Gwóźdź, Piotr Zarzycki: Polskie konstrukcje broni strzeleckiej. Warszawa: SIGMA NOT Spółka z o.o., 1993, s. 136. ISBN 83-85001-69-7.
  4. 7,62 mm wz. 1945 SKS, KSS (pol.). www.2wojna.pl. [dostęp 2012-03-09].
  5. Zbigniew Gwóźdź, Piotr Zarzycki: Polskie konstrukcje broni strzeleckiej. Warszawa: SIGMA NOT Spółka z o.o., 1993, s. 180-182. ISBN 83-85001-69-7.
  6. Karabinek wz. 1996 BERYL kalibru 5,56 mm (pol.). army.mil.pl. [dostęp 2012-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-09-20)].
  7. Karabin wyborowy SWD (pol.). army.mil.pl. [dostęp 2012-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-09-20)].
  8. Karabin wyborowy SWD-M - zapomniana modernizacja (pol.). www.militech.sownet.pl. [dostęp 2012-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-04-04)].
  9. Karabin wyborowy TRG-21 kalibru 7,62 mm (pol.). army.mil.pl. [dostęp 2012-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-09-20)].
  10. a b Snajper a sprawa polska (pol.). www.militech.sownet.pl. [dostęp 2012-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-02-19)].
  11. Rafał Muczyński, MSPO 2017: Ponad 53 tysiące karabinków MSBS-5,56 Grot dla Wojska Polskiego, NowaStrategia.org.pl, 5 września 2017 [dostęp 2018-05-28] (pol.).
  12. a b c d Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 126. ISBN 83-7020-354-X.
  13. RG-42 (pol.). www.2wojna.pl. [dostęp 2012-03-09].
  14. Ręczny granat zaczepny wz. 89 (RGZ-89) (pol.). www.army.mil.pl. [dostęp 2012-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-09-20)].
  15. Piotr Dąbrowski: Bagnet polski 6H4 do karabinka szturmowego wz.96 „Beryl” kal.5,56 mm (pol.). www.muzeumwp.pl. [dostęp 2012-03-21].
  16. Piotr Dąbrowski: Nóż bojowy wz.92 używany przez jednostki specjalne Wojska Polskiego (pol.). www.muzeumwp.pl. [dostęp 2012-03-21].
  17. wz. 98 (pol.). www.militaryknives.pl. [dostęp 2012-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-04-09)].
  18. Piotr Dąbrowski: Szabla paradna Wojska Polskiego wz. 1976/90 (pol.). www.muzeumwp.pl. [dostęp 2012-03-21].
  19. Szabla Wojsk Lądowych wz. 1976/90 WP (pol.). www.szablapolska.com. [dostęp 2012-03-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-09-03)].
  20. Produkty specjalne, www.maskpol.com.pl [dostęp 2020-05-21] (pol.).
  21. Wojsko wyda trzy miliony złotych na odnowę starych hełmów, Onet Wiadomości, 19 marca 2018 [dostęp 2020-05-21] (pol.).
  22. Interprotel - projektant i producent telefonów sterowanych procesorami, www.interprotel.com.pl [dostęp 2020-05-21].
  23. Nowy hełm spadochroniarzy, www.altair.com.pl [dostęp 2020-05-21] (ang.).
  24. 8 tys. hełmów HP-05 w jednostkach sił zbrojnych, Wydawnictwo militarne ZBIAM, 9 grudnia 2020 [dostęp 2020-12-09] (pol.).
  25. Polska armia kupuje sto tysięcy mundurów polowych - Defence24, www.defence24.pl [dostęp 2020-05-21].
  26. Jacek Zdanowicz, Zmiany w umundurowaniu i wyekwipowaniu polowym żołnierzy Sił Zbrojnych RP. „Przegląd Logistyczny 1/2009”, s. 8-18. Redakcja Wojskowa. ISSN 1898-8202.
  27. a b Nowe mundury dla czołgistów - Defence24, www.defence24.pl [dostęp 2020-05-21].
  28. Polski sprzęt ochronny dla Obrony Terytorialnej - Defence24, www.defence24.pl [dostęp 2020-05-21].
  29. Maskpol dostarczy sprzęt Wojsku Polskiemu - Defence24, www.defence24.pl [dostęp 2020-05-21].
  30. Zbiam, Filtracyjna odzież ochronna z Maskpolu, Wydawnictwo militarne ZBIAM [dostęp 2020-05-21] (pol.).
  31. Odpowiedź na interpelację w sprawie nadmiernego obciążenia żołnierzy ekwipunkiem, orka2.sejm.gov.pl [dostęp 2020-05-21].
  32. a b Tadeusz Zubik, Andrzej Bębnowicz, Użytkowanie kamizelek kuloodpornych w wojskach lądowych.
  33. Polskie Jednostki Specjalne, web.archive.org, 27 lutego 2009 [dostęp 2020-05-21] [zarchiwizowane z adresu 2009-02-27].
  34. Wreszcie nowe kamizelki dla piechoty - Defence24, www.defence24.pl [dostęp 2020-05-21].
  35. Maskpol ulepsza uniwersalne kamizelki [ANALIZA] - Defence24, www.defence24.pl [dostęp 2020-05-21].
  36. SPECIAL OPS, INDYWIDUALNE OSŁONY BALISTYCZNE CZ.3 OSŁONY BALISTYCZNE.
  37. Rewolwer Nagant wz. 1895 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  38. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 116. ISBN 83-7020-354-X.
  39. Pistolet Cebra wz. 1916 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  40. Rewolwer Lebel wz. 1892 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  41. Pistolet Frommer wz. 1911 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  42. Pistolet Roth Steyr wz. 1907 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  43. Pistolet Roth Steyr wz. 1912 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  44. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 6. ISBN 83-7020-354-X.
  45. Pistolet Colt wz. 1911 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  46. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 46. ISBN 83-7020-354-X.
  47. 11,43 mm M1911, M1911A1 Colt (pol.). www.2wojna.pl. [dostęp 2012-03-09].
  48. a b Praca zbiorowa: Żołnierze Wojen Światowych: Polacy w II wojnie światowej (zarys). Wydawnictwo Del Prado, 2002, s. 13. ISBN 83-7248-186-5.
  49. 7,5 mm wz. 1935 (pol.). www.2wojna.pl. [dostęp 2012-03-09].
  50. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 47. ISBN 83-7020-354-X.
  51. 7,62 mm wz. 1933 TT (pol.). www.2wojna.pl. [dostęp 2012-03-09].
  52. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 115. ISBN 83-7020-354-X.
  53. Pistolet maszynowy 9mm wz.38 „Mors” (pol.). www.1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  54. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 51. ISBN 83-7020-354-X.
  55. Kurtka Denisona. „Żołnierze XX wieku”. 1, s. 11, 2007. Oxford Educatinal sp. z o.o.. ISSN 978-83-7425-816-6. 
  56. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 52. ISBN 83-7020-354-X.
  57. 7,62 mm wz. 1941 PPSz (pol.). www.2wojna.pl. [dostęp 2012-03-09].
  58. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 118. ISBN 83-7020-354-X.
  59. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 119. ISBN 83-7020-354-X.
  60. Zbigniew Gwóźdź, Piotr Zarzycki: Polskie konstrukcje broni strzeleckiej. Warszawa: SIGMA NOT Spółka z o.o., 1993, s. 126-127. ISBN 83-85001-69-7.
  61. Karabin Lebel wz. 1886 i 1896 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  62. Karabin 8mm wz. 1886/93 „Lebel” (pol.). www.1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  63. Karabin i karabinek Mannlicher (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  64. Karabin Werndl-Holub wz. 1873/77 (pol.). www.1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  65. Karabin i karabinek Werndl-Holub wz. 1873/77 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  66. Karabin Gras wz. 1874 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  67. Karabin Enfield wz. 1914 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  68. Karabin i karabinek Mosin wz.91/98/23 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  69. Zbigniew Gwóźdź, Piotr Zarzycki: Polskie konstrukcje broni strzeleckiej. Warszawa: SIGMA NOT Spółka z o.o., 1993, s. 144-146. ISBN 83-85001-69-7.
  70. Karabin i karabinek Arisaka (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  71. Zbigniew Gwóźdź, Piotr Zarzycki: Polskie konstrukcje broni strzeleckiej. Warszawa: SIGMA NOT Spółka z o.o., 1993, s. 140. ISBN 83-85001-69-7.
  72. a b Karabin i karabinek Berthier (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  73. Żołnierz Polskiej 1. Dywizji Granadierów. „Gazety Wojenne”. 9. P.P. Polska Warszawa. ISSN 1505-0122. 
  74. Zbigniew Gwóźdź, Piotr Zarzycki: Polskie konstrukcje broni strzeleckiej. Warszawa: SIGMA NOT Spółka z o.o., 1993, s. 146-147. ISBN 83-85001-69-7.
  75. a b Zbigniew Gwóźdź, Piotr Zarzycki: Polskie konstrukcje broni strzeleckiej. Warszawa: SIGMA NOT Spółka z o.o., 1993, s. 142-143. ISBN 83-85001-69-7.
  76. Zbigniew Gwóźdź, Piotr Zarzycki: Polskie konstrukcje broni strzeleckiej. Warszawa: SIGMA NOT Spółka z o.o., 1993, s. 171-175. ISBN 83-85001-69-7.
  77. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 11. ISBN 83-7020-354-X.
  78. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 48. ISBN 83-7020-354-X.
  79. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 49. ISBN 83-7020-354-X.
  80. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 50. ISBN 83-7020-354-X.
  81. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 117. ISBN 83-7020-354-X.
  82. Żołnierz Armii Polskiej w ZSRR. „Gazety Wojenne”. 26. P.O. Polska Warszawa. ISSN 1505-0122. 
  83. 7,62 mm wz. 1938, wz. 1940 SWT, AWT (pol.). www.2wojna.pl. [dostęp 2012-03-09].
  84. Ręczny Karabin Maszynowy Chauchat wz. 1915 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  85. Ręczny Karabin Maszynowy Lewis wz. 15 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  86. Zbigniew Gwóźdź, Piotr Zarzycki: Polskie konstrukcje broni strzeleckiej. Warszawa: SIGMA NOT Spółka z o.o., 1993, s. 194-197. ISBN 83-85001-69-7.
  87. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 53. ISBN 83-7020-354-X.
  88. a b 7,62 mm wz. 1928 DP, DPM, RP-46 (pol.). www.2wojna.pl. [dostęp 2012-03-09].
  89. Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 120. ISBN 83-7020-354-X.
  90. Granat trzonkowy wz. 1917 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  91. a b Granat obronny „O” wz.23 i wz.33 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  92. a b c d Andrzej Zasieczny: Broń Wojska Polskiego 1939-1945: Wojska Lądowe. Warszawa: Oficyna Wydawnicza Alma-Press, 2006, s. 14. ISBN 83-7020-354-X.
  93. a b Granat zaczepny „Z” wz.23 i wz.33 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-09].
  94. Regulamin walki grup szturmowych, Polskie Siły Zbrojne na Zachodzie (pol.). www.dobroni.pl. [dostęp 2012-03-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-04-03)].
  95. Bagnet karabinowy wz. 13 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-21].
  96. Bagnet Berthier wz. 1892 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-21].
  97. Bagnet Lebel wz. 1886 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-21].
  98. Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie.
  99. Bagnet Mannlicher wz. 1895 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-21].
  100. Bagnet karabinowy wz. 1898/05 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-21].
  101. Bagnet karabinowy wz.22 (pol.). www.weu1918-1939.pl. [dostęp 2012-03-21].
  102. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  103. 28/departament%20piechoty%20bagnety%20wz%2028.html Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  104. Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie.
  105. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  106. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  107. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  108. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  109. Nóż wz. 55/56.
  110. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  111. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  112. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  113. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  114. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  115. kawalerii szable krechowiacka.html Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  116. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  117. Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie.
  118. Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie.
  119. Wielka Encyklopedia Uzbrojenia M.S.Wojsk. 1918-1939.
  120. Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie.
  121. Muzeum Wojska Polskiego w Warszawie.
  122. Jacek Kijak, Hełmy Wojska Polskiego i organizacji paramilitarnych 1917–1991. Warszawa: Wydawnictwo Bellona, 2004. ​[[Specjalna:Książki/8311079978|ISBN 83-11-07997-8]]​.
  123. Jacek Kijak, Hełmy Wojska Polskiego 1917-1991, Warszawa 1993, s. 135–139.
  124. Żołnierze z desantu żegnają „orzeszka”, www.polska-zbrojna.pl [dostęp 2020-05-21].
  125. a b Zbiam, Techniczne środki materiałowe dla hełmów kompozytowych z Maskpolu, Wydawnictwo militarne ZBIAM, 19 sierpnia 2017 [dostęp 2020-05-21] (pol.).
  126. UWIWP - Umundurowanie i wyposażenie indywidualne wojska polskiego, uwiwp.pl [dostęp 2020-05-21].
  127. Ubranie żołnierza Ludowego Wojska Polskiego, wmasg.com [dostęp 2020-05-21] (pol.).
  128. UWIWP - Umundurowanie i wyposażenie indywidualne wojska polskiego, uwiwp.pl [dostęp 2020-05-21].
  129. UWIWP - Umundurowanie i wyposażenie indywidualne wojska polskiego, uwiwp.pl [dostęp 2020-05-21].