Władysław Dziewanowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Władysław Dziewanowski
podpułkownik dyplomowany kawalerii podpułkownik dyplomowany kawalerii
Data i miejsce urodzenia 16 marca 1894
Kijów
Data i miejsce śmierci 26 marca 1951
Buenos Aires, Argentyna
Przebieg służby
Siły zbrojne Wojsko Polskie
Jednostki Wyższa Szkoła Wojenna
Stanowiska wykładowca
Odznaczenia
Krzyż Walecznych (1920-1941, trzykrotnie) Srebrny Krzyż Zasługi Medal Niepodległości Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kawaler Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Krzyż Wojenny za Męstwo Wojskowe (Włochy od 1943)

Władysław Dziewanowski (ur. 16 marca 1894 w Kijowie, zm. 26 marca 1951 w Buenos Aires) – podpułkownik dyplomowany[1] kawalerii, doktor inżynier Wojska Polskiego II RP, historyk wojskowości.

Życiorys[edytuj]

Syn Adolfa Dziewanowskiego i Marii z Dmiszewiczów. Studiował prawo na uniwersytecie w Kijowie, a następnie przeniósł się do Warszawy, gdzie kontynuował naukę. Od 4 stycznia 1919 służył w 1 Pułku Ułanów Krechowieckich. Podczas wojny polsko-bolszewickiej był dwukrotnie ranny, po zakończeniu walk pozostał w szeregach Wojska Polskiego. Z dniem 1 listopada 1925 roku został przydzielony do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie, w charakterze słuchacza kursu 1925/27. 28 października 1927 roku, po ukończeniu kursu i otrzymaniu dyplomu naukowego oficera sztabu generalnego, został przydzielony do Obozu Szkolnego Kawalerii w Grudziądzu na stanowisko asystenta. 27 stycznia 1930 roku awansował na rotmistrza ze starszeństwem z 1 stycznia 1930 roku i 61. lokatą w korpusie oficerów kawalerii[2]. 23 października 1931 roku został przeniesiony do Wyższej Szkoły Wojennej w Warszawie na stanowisko wykładowcy[3][4].

Od 1931 był redaktorem pisma Broń i Barwa. W 1937 obronił u prof. Wacława Makowskiego doktorat z prawa na Uniwersytecie Warszawskim - rozprawę „Szpiegostwo. Szpiedzy - status prawny” wydała w rok później Księgarnia F. Hoesicka[5][1]. Współpracował z "Encyklopedią wojskową". Należał do Państwowej Rady Muzealnictwa przy Ministerstwie Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, należał do organizatorów Towarzystwa Przyjaciół Muzeum wojska w Warszawie. W 1936 był korespondentem wojennym Polski Zbrojnej w Abisynii.

W II połowie maja 1939 roku uczestniczył w polsko-brytyjskich rozmowach sztabowych na temat wojny z Niemcami, w charakterze tłumacza, protokolanta i sekretarza. Odbyto wówczas około dziesięciu posiedzeń, w trakcie których mówiono i pisano po francusku. Władając językiem angielskim „nie zdradzał się ze swej umiejętności”[6] (Dziewanowski mówił biegle po francusku, angielsku, niemiecku, rosyjsku i włosku[1]).

W czasie II wojny światowej w Polskich Siłach Zbrojnych na Zachodzie. Po wojnie na emigracji. Członek komisji Historycznej Sztabu Generalnego (1945). Współorganizator Polskiego Towarzystwa Historycznego w Wielkiej Brytanii oraz pisma "Teki Historyczne", członek Polskiego Towarzystwa Naukowego na Obczyźnie. Był wujem historyka Mariana Kamila Dziewanowskiego.

Wybrane publikacje[edytuj]

  • Podręcznik do historii wojskowości powszechnej. Średniowiecze, Warszawa 1932 (reprint Oświęcim 2012).
  • Zarys dziejów uzbrojenia w Polsce, Warszawa: Główna Księgarnia Wojskowa 1935 (wyd. 2 - Kraków: Krajowa Agencja Wydawnicza 1989).
  • (współautor: Jan Litewski) Dzieje 1-ego pułku ułanów krechowieckich, Warszawa: Wojskowe Biuro Historyczne 1932.
  • Polskie siły zbrojne w ciągu wieków, oprac. hist. W. Dziewanowski, A. Minkiewicz, przedm. M. Kukiel, London: "Orbis" 1944.

Awanse[edytuj]

Ordery i odznaczenia[edytuj]

Przypisy

  1. a b c M. K. Dziewanowski. Zgon historyka wojen i wojskowości. „Miesięcznik Kultura”, s. 70-71, 1951 (pol.). 
  2. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 2 z 28 stycznia 1930 roku, s. 28.
  3. Dziennik Personalny Ministerstwa Spraw Wojskowych Nr 7 z 23 października 1931 roku, s. 330.
  4. Rocznik Oficerski 1932 ↓, s. 154, 798.
  5. Prosto do informacji (pol.). W: Katalog zbiorów polskich bibliotek naukowych [on-line]. Centrum Nukat. Biblioteka Uniwersytecka w Warszawie, 2016. [dostęp 2016-12-16].
  6. Notatka 1941 ↓, s. 319.

Bibliografia[edytuj]