Wajroczana

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Mandala Wairoczany
Dainichi Nyorai w Todaiji

Wajroczana (również Vairocana वैरोचन, Vairochana lub Mahavairocana; chiń. 大日如來 Dàrì Rúlái lub 毘盧遮那佛 Pílúzhēnàfó , język koreański: 비로자나불 Birojanabul lub 대일여래 Daeil Yeorae, język japoński: 大日如来 Dainichi Nyorai) – zgodnie z buddyjską doktryną Trikai jest buddą stanowiącym ucieleśnienie Dharmakai, i który może dzięki temu być postrzegany jako uniwersalny aspekt historycznego Buddy Gautamy Siddharty. Przedstawiany jako jeden z Pięciu Buddów Mądrości, Wajroczana zajmuje środkowe miejsce.

Wajroczana jest główną postacią wielu wczesnych szkół buddyzmu w Japonii, w tym ezoterycznych szkół shingon i kegon. Doktryna Buddy Wajroczany oparta jest w dużej mierze na naukach sutry Mahawajroczany. Wajroczana jest również często łączony z huayan – szkołą filozofii buddyjskiej, szczególnie popularnej w czasach dynastii Tang. W buddyzmie huayan szczególny nacisk kładzie się na znaczenie pustki (pustości) oraz współzależnego powstawania, stąd też Wajroczana jest często łączony z pojęciem pustki (pustości). W Japonii miejsce Wajroczany jako obiektu czci zajmował stopniowo Budda Amitabha, ale jego spuściznę wciąż można znaleźć w opisanej poniżej japońskiej świątyni Todaiji oraz znajdującym się w niej posągu.

Doktryna[edytuj | edytuj kod]

W Rigwedzie słowo ‘vairocana’ odnosi się do jasnego i promiennego słońca. Również w języku tybetańskim Wajroczana nazywany jest ‘Namnang’, co oznacza ‘rozświetlający’. To samo znaczenie posiadają chińskie znaki 大日, wchodzące w skład nazwy: ‘Wielkie Słońce’.

Często przedstawia się go z mudrą dharmaczakry. Dharmaczakra oznacza w sanskrycie ‘koło Dharmy’. Mudra ta symbolizuje jeden z najważniejszych momentów w życiu historycznego Buddy – udzielenie pierwszych nauk po osiągnięciu oświecenia w Sarnim Parku w Sarnath. Oznacza ona wprawienie w ruch koła nauk Dharmy.

Wajroczana jest uosobieniem funkcji Buddy jako nauczyciela, bez której nie byłoby buddyzmu ani drogi do oświecenia.

Uważa się, że medytacja na Wajroczanę ma szczególnie skutecznie przekształcać zasłonę ignorancji w mądrość Dharmy.

Ikonografia[edytuj | edytuj kod]

Wajroczanę opisuje się jako sumę wszystkich Dhyani Buddów, zawierającego wszystkie ich właściwości. Jest biały, ponieważ biel zawiera w sobie wszystkie pozostałe kolory.

Lotosowy tron na którym siedzi podtrzymywany jest przez dwa lwy.

Atrybutem Wajroczany jest złociste lub słoneczne koło.

Posąg Wajroczany (Dainichi Nyorai) w Świątyni Tōdai-ji w Narze jest największym na świecie posągiem Wajroczany wykonanym z brązu. Przedstawieniem Wajroczany był również większy z dwóch monumentalnych posągów zniszczonych przez Talibów w Bamianie w Afganistanie.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Hua-Yen Buddhism: The Jewel Net of Indra (Pennsylvania State University Press, December 1977), Francis H. Cook.