Wiaczesław Mołotow

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wiaczesław Michajłowicz Mołotow
Вячеслав Михайлович Молотов
Wiaczesław Mołotow
Data i miejsce urodzenia 9 marca 1890
Kukarka
Data i miejsce śmierci 8 listopada 1986
Moskwa
Przewodniczący Rady Komisarzy Ludowych ZSRR
Okres urzędowania od 19 grudnia 1930
do 6 maja 1941
Poprzednik Aleksiej Rykow
Następca Józef Stalin
Minister Spraw Zagranicznych ZSRR
Okres urzędowania od 3 maja 1939
do 4 marca 1949
Poprzednik Maksim Litwinow
Następca Andriej Wyszynski
Minister Spraw Zagranicznych ZSRR
Okres urzędowania od 1953
do 1956
Poprzednik Andriej Wyszynski
Następca Dimitrij Szepiłow
Vyacheslav Molotov Signature 1944.png
Odznaczenia
Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order Lenina Order "Znak Honoru" Medal "Za obronę Moskwy" Medal "Za zwycięstwo nad Niemcami w Wielkiej Wojnie Ojczyźnianej 1941-1945" Medal 800 lecia Moskwy

Wiaczesław Michajłowicz Mołotow właśc. Skriabin, Вячеслав Михайлович Молотов (Скрябин) (ur. 25 lutego?/9 marca 1890 w Kukarce w guberni wiackiej (obecnie obwód kirowski), zm. 8 listopada 1986 w Moskwie) – rosyjski działacz komunistyczny, polityk radziecki.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodziny kupieckiej. W roku 1906 wstąpił do Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Rosji. 1908 ukończył szkołę realną w Kazaniu, 1911-1912 studiował w Petersburskim Instytucie Politechnicznym (nie ukończył studiów). W kwietniu 1909 aresztowany za działalność rewolucyjną przez ochranę i zesłany do Wołogdy, 1911 zwolniony. W 1912 podjął współpracę z założoną wtedy przez bolszewików gazetą „Prawda”, był jej sekretarzem redakcji. W czerwcu 1915 aresztowany i zesłany do guberni irkuckiej, skąd w 1916 zbiegł. Od listopada 1916 do kwietnia 1917 członek Rosyjskiego Biura KC SDPRR(b), następnie członek Komitetu Wykonawczego Rady Piotrogrodzkiej, 1917-1918 członek Piotrogrodzkiego Komitetu SDPRR(b).

Brał aktywny udział w rewolucji październikowej, choć niczym się podczas niej nie wyróżnił. Od listopada 1917 członek Piotrogrodzkiego Komitetu Wojskowo-Rewolucyjnego. Był bliskim współpracownikiem najpierw Lenina, a potem Józefa Stalina. W latach dwudziestych piął się po szczeblach partyjnej kariery. Od 5 kwietnia 1920 do 8 marca 1921 zastępca członka, od 16 marca 1921 członek, a od 3 kwietnia 1922 sekretarz KC RKP(b), od 1 stycznia 1926 roku – członek Biura Politycznego KC WKP(b). Równocześnie od 22 listopada 1920 do 22 marca 1921 był I sekretarzem KC KP(b)U, od 22 listopada 1920 do 21 lipca 1921 członkiem Biura Politycznego KC KP(b)U, a od 23 stycznia 1934 do 27 maja 1937 członkiem KC KP(b)U.

Poparcie Stalina w walce o władzę zagwarantowało mu najwyższe stanowiska państwowe. 19 grudnia 1930 objął urząd przewodniczącego Rady Komisarzy Ludowych (premiera rządu ZSRR) i wiernie realizował stalinowską politykę kolektywizacji. Od 23 listopada 1937 do 10 września 1939 był przewodniczącym Rady Ekonomicznej przy Radzie Komisarzy Ludowych ZSRR. W latach 1937-1938 zrealizował wielką czystkę w wojsku i partii komunistycznej. 3 maja 1939 roku, pozostając premierem zastąpił na stanowisku komisarza spraw zagranicznych Maksima Litwinowa.

W decydującym dla Europy okresie kierował radziecką polityką zagraniczną. W nocy z 23 na 24 sierpnia 1939 roku podpisał układ o nieagresji z Niemcami (zwany układem Ribbentrop-Mołotow). Pakt ten był ważnym zabezpieczeniem dla Hitlera i ułatwił rozpoczęcie II wojny światowej atakiem na Polskę. 28 września 1939 roku podpisał układ o przyjaźni i granicy z Niemcami (który można uznać za kolejny rozbiór Polski).

5 marca 1940 na posiedzeniu Biura Politycznego Komitetu Centralnego KPZR podpisał decyzję o wymordowaniu 22467 polskich oficerów, żandarmów, policjantów, osadników, ziemian i inteligentów więzionych w obozach NKWD (zbrodnia katyńska).

Mołotow i Ribbentrop w Berlinie 14.11.1940

6 maja 1941 roku Stalin przejął od niego stanowisko premiera; Mołotow został wtedy wicepremierem (do 16 sierpnia 1942). Po wybuchu wojny niemiecko-radzieckiej 22 czerwca 1941 roku to on, a nie Stalin pierwszy wygłosił przemówienie radiowe informujące o rozpoczęciu wojny. W lipcu 1941 roku Mołotow podpisał układ o pomocy wzajemnej z Wielką Brytanią, a w październiku protokół o pomocy wojskowej Stanów Zjednoczonych (Lend-lease). W latach 1943-1945 brał udział w najważniejszych konferencjach, między innymi konferencji jałtańskiej dającej hegemonię Związkowi Radzieckiemu w Europie Środkowej i Wschodniej. Od 21 marca 1941 do 6 września 1945 był członkiem Biura Rady Komisarzy Ludowych ZSRR, a od 16 sierpnia 1942 do 19 marca 1946 I zastępcą przewodniczącego Rady Komisarzy Ludowych ZSRR.

Po wojnie stopniowo odsuwany od władzy (utracił stanowisko ministra spraw zagranicznych na rzecz Andrieja Wyszynskiego 4 marca 1949 roku). Na polecenie Stalina w 1949 roku aresztowano jego żonę.

Po śmierci Stalina w 1953 roku, wszedł w skład tzw. I triumwiratu (Beria, Malenkow, Mołotow) i ponownie objął stanowisko ministra spraw zagranicznych, które pełnił do czerwca 1956. Rok później, w czerwcu 1957 roku, na plenum KC KPZR, podjął nieudaną próbę obalenia sekretarza generalnego Nikity Chruszczowa (tzw. grupa antypartyjna). Został za to usunięty z Komitetu Centralnego i wysłany w charakterze ambasadora do Mongolii (od 31 sierpnia 1957 do 3 lipca 1960). Później był szefem misji ZSRR przy Międzynarodowej Agencji Energii Atomowej w Wiedniu. W 1961 roku za krytykę Nikity Chruszczowa przed XXII Zjazdem KPZR został usunięty z partii i wysłany na emeryturę. W lipcu 1984 przyjęty ponownie w szeregi KPZR przez Konstantina Czernienkę.

Śledztwo na Ukrainie w sprawie Wielkiego Głodu i wyrok sądu w sprawie[edytuj | edytuj kod]

25 maja 2009 Służba Bezpieczeństwa Ukrainy wszczęła oficjalne śledztwo w sprawie Wielkiego Głodu 1932-1933 jako zbrodni ludobójstwa[1].

Po zakończeniu śledztwa w listopadzie 2009, w styczniu 2010 Prokuratura Generalna Ukrainy skierowała do sądu akt oskarżenia. 13 stycznia 2010 Sąd Apelacyjny w Kijowie po rozpoznaniu sprawy uznał Józefa Stalina, Wiaczesława Mołotowa, Łazara Kaganowicza, Pawła Postyszewa, Stanisława Kosiora, Własa Czubara i Mendla Chatajewicza za winnych zbrodni ludobójstwa określonych w art. 442 #.1 kodeksu karnego Ukrainy i umorzył jednocześnie postępowanie karne w związku ze śmiercią oskarżonych[2].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy