Wielka Śluza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wielka Śluza
Große Schleuse
Ilustracja
Zachodni przyczółek Wielkiej Śluzy
Rzeka Warta
Kontynent Europa
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Lokalizacja POL Poznań COA.svg Poznań
Budowa
Projektant Karl von Grolman
Data budowy 1828–1832
Dane techniczne
Długość 82 m
Liczba przęseł 12
Światła przęseł 5 m
Położenie na mapie Poznania
Mapa lokalizacyjna Poznania
Wielka Śluza
Wielka Śluza
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wielka Śluza
Wielka Śluza
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa wielkopolskiego
Wielka Śluza
Wielka Śluza
Ziemia52°25′02,48″N 16°56′30,62″E/52,417356 16,941839

Wielka Śluza – obok Małej Śluzy jeden z obiektów hydrotechnicznych poligonalnej Twierdzy Poznań, położony na Szelągu na rzece Warta. Został zbudowany ok. 1832 roku jako jeden z pierwszych obiektów twierdzy.

Budowa i funkcjonowanie[edytuj | edytuj kod]

Stempel cegielni Landsberg an der Warthe na zachodnim przyczółku.

Ceglany most, który miał rozpiętość 82 m, oraz 19 m szerokości liczył 12 przęseł. Dwa środkowe prześwity miały szerokość po 5,8m i pozwalały na ruch statków i barek na rzece. W filarach oraz przyczółkach były wyprofilowane prowadnice, które służyły do opuszczania do wody pionowych zastaw. Zamknięcie zastaw miało spowodować zalanie obszarów na południe od jazu. W 1888 roku przebudowano dwa środkowe przęsła łącząc je w jeden - zamykany żelaznymi wrotami[1].

Do budowy jazu posłużyły cegły dostarczane z Gorzowa Wielkopolskiego oraz Murzynowa.

Rozbiórka[edytuj | edytuj kod]

Most został rozebrany w 1923 roku wraz z innymi obiektami twierdzy poligonalnej znoszonymi w dwudziestoleciu międzywojennym.

Stan obecny[edytuj | edytuj kod]

Zachowane są obydwa przyczółki jazu. Przyczółek wschodni stanowi jednocześnie granicę dla dawnego Fortu Roon, którego miejsce zajmuje obecnie Elektrociepłownia Garbary.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Jacek Biesiadka, Andrzej Gawlak, Szymon Kucharski, Mariusz Wojciechowski: Twierdza Poznań. O fortyfikacjach miasta Poznania w XIX i XX wieku. Poznań: Wydawnictwo Rawelin, 2006, s. 50. ISBN 83-915340-2-2.