Wielkie Góry Wododziałowe

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Widok na górską przełęcz zaraz za Mount Hotham

Wielkie Góry Wododziałowe (ang. Great Dividing Range) – łańcuch górski ciągnący się wzdłuż wschodnich wybrzeży Australii od Cieśniny Bassa na południu po półwysep Jork na północy na przestrzeni około 3700 km.

Góra Kościuszki

Bywają błędnie nazywane Alpami Australijskimi – jest to określenie jednej z południowych części Wielkich Gór Wododziałowych[1]. Pasmo to ciągnie się na kontynencie australijskim od półwyspu Jork na południe przez Queensland, Nową Południową Walię i Wiktorię po Wilsons Promontory. Jedna z odnóg wchodzi głębiej w stan Wiktoria, biegnąc w kierunku zachodnim[2].

Wielkie Gory Wododziałowe zaczęły wypiętrzać się podczas orogenezy hercyńskiej. W późniejszych okresach uległy zrównaniu, by pod koniec trzeciorzęd i na początku czwartorzędu ulec silnym dyslokacjom uskokowym. Górotwór fałdowy został przekształcon w góry o strukturze bryłowej; wysokości poszczególnch uskoków wahają się średnio między 600 a 800 m[1]. Długość łańcucha wynosi blisko 3700 km. Na terenie Queensland średnia wysokość pasm to 600–900 m n.p.m., jednak na górze Bellenden Ker, McPherson Range i na płaskowyżu Lamington w niektórych miejscach łańcuch ten osiąga wysokość 1500 m n.p.m. Dalej na południe średnia wysokość wynosi 900 m n.p.m. Jeden z łańcuchów, znany jako Alpy Australijskie, zawiera w sobie najwyższy szczyt Australii – Góry Kościuszki (2228 m n.p.m.)[3].

Początek europejskiej migracji w region Wielkich Gór Wododziałowych zaczął sie w 1813, gdy Gregory Blaxland, W.C. Wentworth i William Lawson jako pierwsi przemierzyli ten łańcuch górski. Współcześnie jest ważny dla rolnictwa, przemysłu drzewnego i kopalnianego. Znajdują się w nim źródła kilku rzek, m.in. Snowy River (wschodnie stoki), Darling czy Murrumbidgee (zachodnie stoki). Tereny przeznaczone pod narciarstwo oraz obszary chronione, jak Park Narodowy Gór Błękitnych, przyciągają turystów[3]. Wielkie Góry Wododziałowe wraz z nadmorskimi nizinami wchodzą w skład Endemic Bird Area Eastern Australia[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Bolesław Augustowski: Lądy i oceany: zarys geografi fizycznej świata. Państwowe Zakłady Wydawn. Szkolnych, 1964, s. 198.
  2. MOUNTAIN SYSTEMS (OROGRAPHY) OF AUSTRALIA. Australian Bureau of Statistics. [dostęp 15 lutego 2018].
  3. a b Great Dividing Range. Encyclopaedia Britannica Online. [dostęp 15 lutego 2018].
  4. Eastern Australia. BirdLife Data Zone. [dostęp 15 lutego 2018].