Wieprz (województwo małopolskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wieprz
Nowy kościół
Nowy kościół
Państwo  Polska
Województwo  małopolskie
Powiat wadowicki
Gmina Wieprz
Sołectwo Wieprz
Wysokość 270-370 m n.p.m.
Liczba ludności (2007) 5002
Strefa numeracyjna (+48) 33
Kod pocztowy 34-122[1]
Tablice rejestracyjne KWA
SIMC 0075972
Położenie na mapie gminy Wieprz
Mapa lokalizacyjna gminy Wieprz
Wieprz
Wieprz
Położenie na mapie powiatu wadowickiego
Mapa lokalizacyjna powiatu wadowickiego
Wieprz
Wieprz
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Wieprz
Wieprz
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wieprz
Wieprz
49,88944°N 19,36500°E/49,889444 19,365000
Strona internetowa miejscowości

Wieprzwieś w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie wadowickim, w gminie Wieprz, na Pogórzu Śląskim, nad Wieprzówką, przy lokalnej szosie Andrychów-Zator (5 km na północ od centrum Andrychowa). Sołectwo Wieprz jest położone w płd. części gminy Wieprz. Liczy 2.702 ha powierzchni a na jego terenie znajduje się siedziba władz gminy.

Części wsi[edytuj | edytuj kod]

Integralne części wsi Wieprz:[2][3]

przysiółki
Biała Droga, Korcza, Krakowica, Kuckoń, Rędziny
części wsi
Bania, Dół, Gościniec, Górka do Kościoła, Górka za Kościołem, Kuwik, Nad Włosienią, Pod Bagnami, Podgórze, Przykaza, Twierdza

Historia[edytuj | edytuj kod]

Lokacja wsi miała miejsce prawdopodobnie w XII wieku lub w I poł. XIV w. na "surowym korzeniu" tzn. na karczowiskach dawnych połaci lasów wieprzowskich. Pierwsza wzmianka z 1326 r. (wcześniejsza wzmianka, z 1318 r., pochodzi ze sfałszowanego dokumentu) pod nazwą "Vepres" (łac. ciernisty krzak, gęste zarośla). W latach (1470-1480) Jan Długosz w księdze Liber beneficiorum dioecesis Cracoviensis wymienia nazwę miejscowości w zlatynizowanej staropolskiej formie Wyeprz villa a jako właścicieli miejscowości podaje Mikołaja Szaszowskiego herbu Topacz oraz Mikołaja i Stanisława Wieprzowskich herbu Grzymała[4]

Wieprz (Wiepicz) na mapie Księstwa Oświęcimskiego i Zatorskiego – mapa Abrahama Orteliusa z 1603 r.

Nazwa Wieprz (Vepres) pierwotnie odnosiła się do rozległych terenów obejmujących obecny Andrychów, Sułkowice, Targanice i Roczyny. Po lokacji wsi Wieprz prawdopodobnie pozostawiono tej osadzie łacińską nazwę "Vepres", którą przekształcono w okresie późniejszym na Wieprz. Jest również możliwe, że kolektorzy papieskich podatków starodawną nazwę Wieprz wpisali w rejestrach świętopietrza jako "Veprez". Początkowo jego właścicielami byli Wieprzowscy h. Grzymała, później Szaszowscy, Nideccy, Gierałtowscy i późniejsi właściciele Andrychowa Ankwiczowie. W początkach XIX w. Andrzej Ankwicz sprzedał Wieprz hr. Bobrowskim, którzy byli głównymi jego właścicielami do 1944 r., kiedy to folwark został rozparcelowany na podstawie dekretu PKWN.

Tradycyjnym zajęciem mieszkańców wsi było tkactwo oraz hodowla ryb. W XIX wieku prawie każde gospodarstwo posiadało jeden staw w obrębie swojej zagrody.

W 1890 r. wybudowany został obecny kościół na miejscu starego drewnianego z XVI w. Do 1939 r. mieszkańcy Wieprza utrzymywali się głównie z rolnictwa, hodowli bydła, trzody chlewnej, hodowli ryb i częściowo z młynarstwa. Podczas II wojny światowej wieś została wysiedlona w kwietniu 1941 r. Część mieszkańców przesiedlono do Targanic, Sułkowic, Zagórnika i Rzyk. Zdolnych do pracy wysłano w głąb Niemiec, a pozostali zmuszeni byli pracować u "bauerów".

Po wojnie nastąpił powrót wsi do normalnego życia. Nastąpiły wówczas znaczne zmiany cywilizacyjne. Wybudowano Szkołę podstawową nr 2, ośrodek kultury, remizę strażacką, przeprowadzono elektryfikację, gazyfikację i meliorację gruntów. Powstały trzy przedszkola, Bank Spółdzielczy oraz Spółdzielnia Kółek Rolniczych.

Z dniem 16.07.2015r. na terenie sołectwa Wieprz, Gierałtowice oraz Przybradz wprowadzono nazwy ulic wraz z nowymi numerami adresowymi.

Opis miejscowości[edytuj | edytuj kod]



Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych poprzez wyszukiwarkę. Poczta Polska S.A., styczeń 2013. [dostęp 2015-03-26].
  2. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  3. TERYT (Krajowy Rejestr Urzędowego Podziału Terytorialnego Kraju). Główny Urząd Statystyczny. [dostęp 18.11.2015].
  4. Joannis Długosz Senioris Canonici Cracoviensis, "Liber Beneficiorum", Aleksander Przezdziecki, Tom VII, Kraków 1864, str.83.


Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]