Wizarding World

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wizarding World
Ilustracja
Twórca

J.K. Rowling

Pierwsze dzieło

Harry Potter i Kamień Filozoficzny

Data powstania

1997

Właściciel

J.K. Rowling
Warner Bros.

Strona domowa

Wizarding World (znana też jako J.K. Rowling’s Wizarding World) – franczyza medialna obejmująca teksty kultury, produkty oraz miejsca. Bazuje na serii powieści Harry Potter autorstwa brytyjskiej pisarki J.K. Rowling, wydawanej w latach 1997–2007. Prowadzona przez Rowling oraz przedsiębiorstwo medialne Warner Bros. franczyza obejmuje dzieła osadzone w fikcyjnym świecie magii, wykreowanym przez pisarkę i przedstawionym w powieściach.

W 1997 roku wytwórnia Warner Bros. Pictures nabyła prawa do ekranizacji powieści. Rozpoczęło to budowę multimedialnej, lecz opartej głównie o filmy franczyzy, która od 2015 roku funkcjonuje pod aktualną nazwą. W latach 2001–2011 ukazała się seria ośmiu filmów Harry Potter, stanowiących adaptacje książek. Rowling miała aktywny udział przy ich tworzeniu, najpierw w ramach konsultacji, a następnie jako producentka. Następna seria filmowa osadzona w świecie magii, Fantastyczne zwierzęta, oparta na pomyśle Rowling i na podstawie jej scenariuszy, rozpoczęła się w 2016 roku. Łącznie filmy z franczyzy przyniosły dotychczas ponad 9,2 miliarda dolarów amerykańskich, co czyni z Wizarding World trzecią najbardziej dochodową serię filmową w historii.

Wizarding World obejmuje także utwory literackie stanowiące dodatek do serii Harry Potter, współtworzoną przez Rowling sztukę teatralną Harry Potter i przeklęte dziecko, ścieżki dźwiękowe do filmów, gry komputerowe, programy telewizyjne oraz atrakcje publiczne, w tym parki rozrywki i wystawy. Dawniej w skład franczyzy wchodził też serwis internetowy Pottermore.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Okres Harry’ego Pottera[edytuj | edytuj kod]

J.K. Rowling, autorka serii powieści Harry Potter

Początki franczyzy sięgają 1997 roku, gdy angielski producent filmowy David Heyman, stojący na czele wytwórni Heyday Films, poszukiwał książki dziecięcej do zekranizowania[1]. Zainteresował się wydaną w tym samym roku powieścią Harry Potter i Kamień Filozoficzny angielskiej pisarki J.K. Rowling, rozpoczynającą siedmiotomowy cykl Harry Potter. Polecił ją swojemu przyjacielowi Lionelowi Wigramowi, który został właśnie zatrudniony w wytwórni Warner Bros. Pictures w Los Angeles[2]. Studio wyraziło zainteresowanie realizacją adaptacji i w październiku 1998 roku sfinalizowało kontrakt z Rowling[3][4][5]. Pisarka zastrzegła w umowie, że wytwórnia nie może tworzyć nieautoryzowanych przez nią kontynuacji[6].

W latach 2001–2011 Warner Bros. wydał osiem filmów z serii Harry Potter, przy których powstawaniu Rowling brała czynny udział, najpierw w ramach konsultacji scenariuszowych, a przy dwóch ostatnich częściach jako producentka wykonawcza[7][8]. Pisarka blokowała niektóre pomysły Warner Bros. związane z Harrym Potterem, między innymi dotyczące produkcji filmów animowanych na podstawie jej książek czy udziału postaci w kampaniach reklamowych (wyjątkiem była kampania Coca-Coli w okresie wydania dwóch pierwszych filmów, na którą Rowling się zgodziła ze względu na fakt, że promowała czytelnictwo wśród dzieci)[7].

Również wytwórnia była skoncentrowana przede wszystkim na produkcji filmów, a w mniejszym stopniu na zabawkach, parkach rozrywki czy innych produktach związanych z Harrym Potterem. Te, choć również powstawały, odgrywały niewielką rolę w porównaniu choćby z franczyzami Disneya. Po części wynikało to z zamknięcia przez wytwórnię sklepów z produktami w 2001 roku oraz sprzedania w 1998 roku firmy Six Flags zajmującej się prowadzeniem parków rozrywki[7]. Dopiero w 2007 roku Warner Bros. ogłosił współpracę z należącą do konkurencyjnego konglomeratu NBCUniversal firmą Universal Parks & Resorts w sprawie otwarcia The Wizarding World of Harry Potter – sieci tematycznych parków rozrywki na podstawie Harry’ego Pottera[9]. Kolejną publiczną atrakcją, prowadzoną już przez Warner Bros., jest otwarty w 2012 roku kompleks Warner Bros. Studio Tour London – The Making of Harry Potter w angielskiej miejscowości Leavesden, gdzie kręcone były filmy z serii Harry Potter[10].

Dalszy rozwój[edytuj | edytuj kod]

W 2011 odbyła się premiera ostatniej filmowej części Harry’ego Pottera, a Warner Bros. opuścił dyrektor operacyjny Alan F. Horn. Rowling zapragnęła zdobyć większą kontrolę kreatywną w dziełach na podstawie swoich powieści. Jej negocjacje z Warner Bros. nie doprowadziły do rozwoju franczyzy ze względu na stanowisko dyrektora generalnego wytwórni, Barry’ego Meyera. Pisarka nawiązała współpracę z konkurencyjną korporacją Sony, w ramach której stworzyła portal internetowy Pottermore poświęcony wykreowanemu w powieściach światowi magii, a także z telewizją BBC, która wyprodukowała miniserial Trafny wybór na podstawie jej powieści pod tym samym tytułem. Przełom w rozmowach Rowling z Warner Bros. nastąpił w 2013 roku wraz z objęciem posady dyrektora generalnego wytwórni przez Kevina Tsujiharę, który wziął sobie za cel pogłębienie współpracy z pisarką[10].

12 września 2013 roku Warner Bros. i Rowling ogłosili budowę franczyzie medialnej, na czele której stanęli agent literacki pisarki, Neil Blair, oraz prezes i dyrektor zarządzający brytyjsko-irlandzko-hiszpańskiego oddziału Warner Bros., Josh Berger. Jej głównym elementem miała być nowa seria filmów, Fantastyczne zwierzęta, stanowiąca debiut Rowling jako scenarzystki. Ponadto wytwórnia zapowiedziała wydanie nowych gier wideo i produktów osadzonych w świecie magii, przejęcie kontroli nad serwisem Pottermore oraz rozszerzenie sieci parków rozrywki. Współpraca objęła także dystrybucję Trafnego wyboru poza Wielką Brytanią[11][12]. Zespoły zajmujące się franczyzą miały pracować w Londynie i Burbank[13]. W czerwcu 2016 roku pracujący dla brytyjskiego oddziału Warner Bros. Polly Cochrane został mianowany chief marketing officerem franczyzy[14].

W 2015 roku franczyza otrzymała nazwę J.K Rowling’s Wizarding World[15][16][17]. 13 marca 2018 został opublikowany zwiastun filmu Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda, w którym Warner Bros. po raz pierwszy zaprezentował logo franczyzy[18][19]. W październiku 2019 został uruchomiony portal internetowy WizardingWorld.com, który zastąpił Pottermore[20]. W październiku 2020 roku Josh Berger opuścił Warner Bros.[21], a w styczniu 2021 roku prowadzenie zespołu do zarządzania franczyzą przejął Tom Ascheim[22].

Utwory literackie[edytuj | edytuj kod]

Tytuł Tytuł oryginalny Data premiery Autor
Seria powieści Harry Potter
Harry Potter i Kamień Filozoficzny Harry Potter and the Philosopher’s Stone 1997-06-26 26 czerwca 1997(dts) J.K. Rowling
Harry Potter i Komnata Tajemnic Harry Potter and the Chamber of Secrets 1998-07-02 2 lipca 1998(dts)
Harry Potter i więzień Azkabanu Harry Potter and the Prisoner of Azkaban 1999-07-08 8 lipca 1999(dts)
Harry Potter i Czara Ognia Harry Potter and the Goblet of Fire 2000-07-08 8 lipca 2000(dts)
Harry Potter i Zakon Feniksa Harry Potter and the Order of the Phoenix 2003-06-21 21 czerwca 2003(dts)
Harry Potter i Książę Półkrwi Harry Potter and the Half-Blood Prince 2005-07-16 16 lipca 2005(dts)
Harry Potter i Insygnia Śmierci Harry Potter and the Deathly Hallows 2007-07-21 21 lipca 2007(dts)
Dodatki do serii Harry Potter
Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć Fantastic Beasts and Where to Find Them 2001-03-01T00:00:00.001 1 marca 2001(dts) J.K. Rowling
Quidditch przez wieki Quidditch Through the Ages
Baśnie barda Beedle’a The Tales of Beedle the Bard 2007-12-13 13 grudnia 2007(dts)
Prequel serii Harry Potter Harry Potter prequel 2008-06-11 11 czerwca 2008(dts)
Książkowe scenariusze
Harry Potter i przeklęte dziecko Harry Potter and the Cursed Child 2016-07-31 31 lipca 2016(dts) Jack Thorne
Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć Fantastic Beasts and Where to Find Them 2016-09-19 19 września 2016(dts) J. K. Rowling
Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda Fantastic Beasts: The Crimes of Grindelwald 2018-11-16 16 listopada 2018(dts)
Seria e-booków Pottermore Presents[23]
brak wydania polskojęzycznego Hogwarts: An Incomplete and Unreliable Guide 2016-09-06 6 września 2016(dts) J.K. Rowling
Short Stories from Hogwarts of Power, Politics and Pesky Poltergeists
Short Stories from Hogwarts of Heroism, Hardship and Dangerous Hobbies

Filmy[edytuj | edytuj kod]

Lista filmów[edytuj | edytuj kod]

Nr Tytuł Tytuł oryginalny Data premiery Data premiery
w Polsce
Reżyseria Scenariusz
Harry Potter
1 Harry Potter i Kamień Filozoficzny Harry Potter and the Philosopher’s Stone[a] 2001-11-04 4 listopada 2001(dts) 2002-01-18 18 stycznia 2002(dts) Chris Columbus Steve Kloves
2 Harry Potter i Komnata Tajemnic Harry Potter and the Chamber of Secrets 2002-11-03 3 listopada 2002(dts) 2003-01-01T00:00:00.001 1 stycznia 2003(dts)
3 Harry Potter i więzień Azkabanu Harry Potter and the Prisoner of Azkaban 2004-05-23 23 maja 2004(dts) 2004-06-04 4 czerwca 2004(dts) Alfonso Cuarón
4 Harry Potter i Czara Ognia Harry Potter and the Goblet of Fire 2005-11-06 6 listopada 2005(dts) 2005-11-25 25 listopada 2005(dts) Mike Newell
5 Harry Potter i Zakon Feniksa Harry Potter and the Order of the Phoenix 2007-06-28 28 czerwca 2007(dts) 2007-07-27 27 lipca 2007(dts) David Yates Michael Goldenberg
6 Harry Potter i Książę Półkrwi Harry Potter and the Half-Blood Prince 2009-07-06 6 lipca 2009(dts) 2009-07-24 24 lipca 2009(dts) Steve Kloves
7 Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część I Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 1 2010-11-11 11 listopada 2010(dts) 2010-11-19 19 listopada 2010(dts)
8 Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 2 2011-07-07 7 lipca 2011(dts) 2011-07-15 15 lipca 2011(dts)
Fantastyczne zwierzęta
9 Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć Fantastic Beasts and Where to Find Them 2016-11-10 10 listopada 2016(dts) 2016-11-18 18 listopada 2016(dts) David Yates J.K. Rowling
10 Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda Fantastic Beasts: The Crimes of Grindelwald 2018-11-08 8 listopada 2018(dts) 2018-11-16 16 listopada 2018(dts)
11 Fantastyczne zwierzęta: Tajemnice Dumbledore’a Fantastic Beasts: The Secrets of Dumbledore 2022-03-29 29 marca 2022(dts) 2022-04-07 7 kwietnia 2022(dts) Steve Kloves, J.K. Rowling

Seria Harry Potter[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Harry Potter (seria filmów).

Pierwsza część filmowej franczyzy Wizarding World, seria Harry Potter, obejmuje osiem filmów z lat 2001–2011. Stanowią one adaptację siedmiotomowego cyklu powieści J.K. Rowling pod tym samym tytułem (ostatnia książka została zekranizowana w dwóch filmach)[24].

Głównymi bohaterami jest trójka nastoletnich czarodziejów: Harry Potter, Ron Weasley i Hermiona Granger. Wielowątkowa seria obejmuje w większości okres ich nauki w Szkole Magii i Czarodziejstwa w Hogwarcie. Główną osią fabuły jest konflikt z najpotężniejszym żyjącym czarnoksiężnikiem, Lordem Voldemortem, który zamordował rodziców Harry’ego, gdy ten był niemowlęciem, a teraz chce zabić jego. Początkowo osłabiony i uznany za pokonanego Voldemort z upływem czasu odzyskuje pełnię sił magicznych i doprowadza do wojny między społecznością czarodziejską a swoimi poplecznikami, śmierciożercami. Centralną postacią konfliktu jest Harry, który ma moc pokonania Voldemorta.

Cykl został wyprodukowany przez wytwórnie Warner Bros. Pictures i Heyday Films, a jego inicjatorem i producentem był stojący na czele Heyday Films David Heyman[1]. Głównym miejscem zdjęć był kompleks Leavesden Studios w miejscowości Leavesden, położonej około 32 kilometry od Londynu[10][25]. Producenci filmu zaangażowali Steve’a Klovesa do napisania scenariusza do pierwszego filmu z serii, Harry’ego Pottera i Kamienia Filozoficznego[26]. Ostatecznie Kloves był scenarzystą siedmiu spośród ośmiu części. Tylko przy piątej, Harrym Potterze i Zakonie Feniksa, został zastąpiony w tej roli przez Michaela Goldenberga[27]. Obaj scenarzyści konsultowali swoją pracę z Rowling, która wpływała na niektóre pomysły[28]. Chris Columbus został zaangażowany do Harry’ego Pottera i Kamienia Filozoficznego jako reżyser[29][30]. Choć początkowo planował wyreżyserowanie całej serii, po nakręceniu dwóch części zrezygnował[31]. Trzeci film wyreżyserował Alfonso Cuarón[32], czwarty Mike Newell[33], zaś cztery ostatnie David Yates[24].

Tytułową rolę Harry’ego Pottera zagrał Daniel Radcliffe[34], zaś główną trójkę nastoletnich postaci uzupełnili Rupert Grint i Emma Watson[35]. W rolach drugoplanowanych wystąpili między innymi Robbie Coltrane, Maggie Smith, Alan Rickman, Richard Harris[36][37][38], Gary Oldman, David Thewlis, Michael Gambon (który od trzeciego filmu przejął rolę Albusa Dumbledore’a po zmarłym Harrisie)[39], Ralph Fiennes[40], Imelda Staunton[41] i Helena Bonham Carter[42].

Seria Fantastyczne zwierzęta[edytuj | edytuj kod]

Druga część filmowej franczyzy Wizarding World, seria Fantastyczne zwierzęta, planowo ma objąć pięć filmów, wydawanych od 2016 roku. Do tej pory ukazały się trzy[43]. Inspiracją dla serii była książka Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć z 2001 roku, napisana przez J.K. Rowling jako dodatek do serii Harry Potter. Cykl nie stanowi jednak adaptacji, lecz zawiera oryginalną historię[44].

Filmy obejmują wydarzenia w świecie magii z lat 1926–1945 i stanowią prequel dla Harry’ego Pottera[45]. Główną osią fabularną jest konflikt świata magii z czarnoksiężnikiem Gellertem Grindelwaldem. Głównym bohaterem jest Newt Skamander, czarodziej zajmujący się badaniem magicznych stworzeń. Skamander przyjaźni się z Albusem Dumbledorem, nauczycielem w Hogwarcie, który staje na czele ruchu przeciwdziałającego Grindelwaldowi. Bohater stanowi główne połączenie fabularne między Fantastycznymi zwierzętami a Harrym Potterem, w którym starszy Dumbledore również jest jedną z drugoplanowych postaci.

Fantastyczne zwierzęta, podobnie jak Harry Potter, są produkowane przez Warner Bros. Pictures i Heyday Films. Producentami cyklu są David Heyman, Steve Kloves, J.K. Rowling i Lionel Wigram[46], reżyserem David Yates[47], zaś główną scenarzystką i pomysłodawczynią historii J.K. Rowling[44]. Drugim scenarzystą trzeciego filmu jest Kloves[48]. W główną rolę Newta Skamandra wciela się Eddie Redmayne[49]. W rolach drugoplanowych występują między innymi Katherine Waterston, Alison Sudol, Dan Fogler[50] i Jude Law[51]. Johnny Depp wcielił się w Grindelwalda w dwóch pierwszych częściach, po czym został zastąpiony przez Madsa Mikkelsena z powodu zarzutów o stosowanie przemocy domowej wobec Amber Heard[52].

Odbiór krytyków[edytuj | edytuj kod]

Seria Wizarding World spotkała się w większości z pozytywnym odbiorem wśród krytyków filmowych. W serwisie Rotten Tomatoes agregującym profesjonalne recenzje dziewięć spośród dziesięciu filmów zdobyło uznanie na poziomie co najmniej 70%. Jedynym wyjątkiem w tej kwestii jest część dziesiąta, Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda, której tylko 36% recenzji jest pozytywne. Spośród całej dziesiątki najlepszy wynik zyskał film Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II z 96% recenzji pozytywnymi[53]. Średnia wyników wszystkich filmów to około 79%, co w 2020 roku było szesnastym najwyższym wynikiem spośród wszystkich franczyz w historii[54]. Przed Fantastycznymi zwierzętami: Zbrodniami Grindelwalda Wizarding World zajmował w zestawieniu miejsce pierwsze dzięki średniej 84%[55].

Oceny poszczególnych filmów na stronach agregujących profesjonalne recenzje
Nr Film Rotten Tomatoes Metacritic
Harry Potter
1 Harry Potter i Kamień Filozoficzny 81% (200 recenzji)[56] 65 (37 recenzji)[57]
2 Harry Potter i Komnata Tajemnic 82% (238 recenzji)[58] 63 (35 recenzji)[59]
3 Harry Potter i więzień Azkabanu 90% (260 recenzji)[60] 82 (40 recenzji)[61]
4 Harry Potter i Czara Ognia 88% (256 recenzji)[62] 81 (38 recenzji)[63]
5 Harry Potter i Zakon Feniksa 77% (257 recenzji)[64] 71 (37 recenzji)[65]
6 Harry Potter i Książę Półkrwi 84% (280 recenzji)[66] 78 (36 recenzji)[67]
7 Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część I 77% (288 recenzji)[68] 65 (42 recenzje)[69]
8 Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II 96% (332 recenzji)[70] 85 (41 recenzji)[71]
Fantastyczne zwierzęta
9 Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć 74% (346 recenzji)[72] 66 (50 recenzji)[73]
10 Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda 36% (334 recenzje)[74] 52 (48 recenzji)[75]
11 Fantastyczne zwierzęta: Tajemnice Dumbledore’a 61% (61 recenzji)[76] 47 (21 recenzji)[77]

Wyniki finansowe[edytuj | edytuj kod]

Wykres dochodów brutto
poszczególnych filmów (tysiące, USD)

Według danych serwisu Box Office Mojo, łączny dochód dziesięciu dotychczasowych filmów (bez uwzględnienia inflacji) wynosi około 9,24 miliarda dolarów amerykańskich. Czyni to z Wizarding World trzecią najbardziej kasową franczyzę filmową w historii, zaraz za Marvel Cinematic Universe (około 22,6 miliarda dolarów) i Gwiezdnymi wojnami (około 10,3 miliarda dolarów)[78][79]. W samych Stanach Zjednoczonych i Kanadzie dochód wynosi około 2,79 miliarda dolarów amerykańskich[80].

W przeszłości seria Harry Potter zajmowała w rankingu najbardziej dochodowych franczyz filmowych pierwsze miejsce, które osiągnęła w 2007 roku, podczas wyświetlania w kinach piątej części. Dochód przekroczył wówczas 4,47 miliarda dolarów dochodu, pobijając rekord należący do cyklu James Bond[81].

Wszystkie dziesięć części znalazło się w pierwszej dziesiątce najbardziej dochodowych filmów lat kalendarzowych, w których się ukazały, w skali całego świata. Trzy z nich zajęły miejsce pierwsze: Harry Potter i Kamień Filozoficzny (2001)[82], Harry Potter i Czara Ognia (2005)[83] oraz Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II (2011)[84].

Część pierwsza, Harry Potter i Kamień Filozoficzny, oraz ósma, Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II, są jedynymi z całej franczyzy, których dochód przekroczył miliard dolarów amerykańskich. Tylko dla drugiej z nich odbyło się to w trakcie pierwszego cyklu emisji kinowej, natomiast pierwsza przekroczyła ten próg dopiero podczas powtórnych wyświetleń w 2020 roku, 19 lat po premierze[85][86][87]. Po pierwszym cyklu w latach 2001–2002 Harry Potter i Kamień Filozoficzny był drugim najbardziej dochodowym filmem w historii, zaraz za Titanikiem (1997)[88]. Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II jest najbardziej dochodowym filmem nie tylko z franczyzy Wizarding World, ale też spośród wszystkich produkcji Warner Bros[89].

W samych Stanach Zjednoczonych i Kanadzie franczyza przyniosła około 1,7 miliarda dolarów dochodu ze sprzedaży nośników DVD i Blu-ray[90].

Zestawienie wyników finansowych filmów w dolarach amerykańskich (USD)
Nr Tytuł Rok Budżet
przybliżony
Dochód światowy Dochód lokalny Ranking
w roku[b]
całkowity[c] pierwotny[d] Wielka Brytania Stany Zjednoczone
i Kanada
Polska
Harry Potter
1 Harry Potter i Kamień Filozoficzny[85][82] 2001 125 000 000 1 016 813 075 974 755 371 84 758 982 318 087 620 brak danych[e] 1
2 Harry Potter i Komnata Tajemnic[92][93] 2002 100 000 000 879 602 366 878 979 634 88 174 230 262 450 136 5 746 832 2
3 Harry Potter i więzień Azkabanu[94][95] 2004 130 000 000 797 361 618 795 634 069 84 878 350 249 975 996 3 901 449 2
4 Harry Potter i Czara Ognia[96][83] 2005 150 000 000 896 678 241 895 921 036 85 927 617 290 417 905 6 156 946 1
5 Harry Potter i Zakon Feniksa[97][98] 2007 150 000 000 942 172 396 941 676 843 101 429 485 292 353 413 5 830 726 2
6 Harry Potter i Książę Półkrwi[99][100] 2009 250 000 000 934 454 096 933 959 197 84 160 267 302 305 431 6 354 956 2
7 Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część I[101][102] 2010 125 000 000 977 043 483 976 536 918 86 087 576 296 347 721 6 679 851 3
8 Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II[86][84] 2011 125 000 000 1 342 321 665 1 341 511 219 117 291 771 381 409 310 8 895 199 1
Fantastyczne zwierzęta
9 Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć[103][104] 2016 180 000 000 814 044 001 814 037 575 68 006 426 234 037 575 4 151 578 8
10 Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda[105][106] 2018 200 000 000 654 855 901 654 855 901 44 866 103 159 555 901 4 611 299 10
W sumie 1 535 000 000 9 255 346 842 9 207 867 763 845 580 807 2 786 941 008 52 328 836

Nagrody i nominacje[edytuj | edytuj kod]

Filmy z serii Wizarding World zdobyły łącznie 14 nominacji do Nagród Akademii Filmowej (Oscarów): pięć za najlepszą scenografię, trzy za najlepsze efekty specjalne, po dwie za najlepsze kostiumy i najlepszą muzykę filmową, a także po jednej za najlepsze zdjęcia oraz najlepszą charakteryzację i fryzury. Tylko jedna z tych nominacji zamieniła się w nagrodę: dla Colleen Atwood za kostiumy w Fantastycznych zwierzętach i jak je znaleźć[107]. W 2012 roku, po gali, na której nominowany był Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II, Harry Potter był jedyną spośród pięciu najbardziej dochodowych franczyz filmowych w historii, która nie została nagrodzona żadnym Oscarem[108].

W Wielkiej Brytanii filmy z serii otrzymały w sumie 35 nominacji konkursowych do Nagród Brytyjskiej Akademii Filmowej (BAFTA), w tym 10 za najlepsze efekty specjalne dla każdej części. Łącznie w kategoriach rozstrzyganych przez Akademię trzy z nich zamieniły się w nagrody: za scenografię w Harrym Potterze i Czarze Ognia oraz Fantastycznych zwierzętach i jak je znaleźć, a także za efekty specjalne w Harrym Potterze i Insygniach Śmierci: Części II[109].

Seria została ponadto wyróżniona czterama nagrodami Amerykańskiego Stowarzyszenia Efektów Specjalnych[110], Nagrodą Amerykańskiej Gildii Aktorów Ekranowych dla zespołu kaskaderów[111], dwoma nagrodami Amerykańskiej Gildii Kostiumografów[112][113] i nagrodą Amerykańskiej Gildii Scenografów[114]. W głosowaniach publiczności franczyza została nagrodzona między innymi BAFTA dla filmu roku[109], Europejską Nagrodą Filmową[115], czterema MTV Movie Awards[116], jedną Nickelodeon Kids’ Choice Award[117], sześcioma People’s Choice Awards[118] i jedenastoma Teen Choice Awards[119].

Twórcy serii Harry Potter zostali też nagrodzeni specjalnymi, pozakonkursowymi nagrodami: honorową statuetką BAFTA za wkład w brytyjską kinematografię[120], nagrodą specjalną Amerykańskiego Instytutu Filmowego[121], statuetką Amerykańskiej Gildii Scenografów za wkład w kinową obrazowość i nagrodą National Board of Review za wybitną filmową adaptację literatury[122].

Sztuka teatralna[edytuj | edytuj kod]

Lyric Theatre w trakcie wystawiania sztuki

Harry Potter i przeklęte dziecko to sztuka teatralna autorstwa Jacka Thorne’a na podstawie historii, którą stworzył z J.K. Rowling i Johnem Tiffanym. Składa się z dwóch części, z czego każda obejmuje dwa akty. Jej fabuła obejmuje wydarzenia odbywające się 19 lat po zakończeniu akcji serii Harry Potter, w okresie nauki dzieci Harry’ego, Rona i Hermiony w Hogwarcie. Producentami sztuki są Sonia Friedman i Colin Callender, zaś reżyserem John Tiffany[123].

Rowling ogłosiła plan powstania sztuki w 2013 roku[124]. W 2015 roku prawa do jej wystawiania nabył Palace Theatre na West Endzie w Londynie[125]. Zapowiedzi sztuki w teatrze rozpoczęły się 7 czerwca 2016 roku[126], zaś właściwa premiera odbyła się 30 lipca 2016 roku[127]. Dzień później scenariusz sztuki został wydany w formie książki[128]. W 2017 roku producenci ogłosili, że sztuka będzie wystawiana w Lyric Theatre na Broadwayu w Nowym Jorku[129]. Jej premiera odbyła się 22 lipca 2018 roku[130]. 23 lutego 2019 roku sztuka zaczęła być wystawiana w Princess Theatre w Melbourne[131], zaś 1 grudnia 2019 roku w Curran Theater w San Francisco[132]. Zaplanowane są także przedstawienia w Mehr! Theater w Hamburgu[133], Ed Mirvish Theatre w Toronto[134] oraz TBS Akasaka ACT Theater w Tokio[135].

Harry Potter i przeklęte dziecko jest jednym z nielicznych elementów franczyzy, do których koncern Warner Bros. nie posiada żadnych praw i z którego nie czepie zysków. W 2016 roku przedsiębiorstwo wniosło do Urzędu Patentów i Znaków Towarowych Stanów Zjednoczonych sprawę o prawa do tytułu, ale otrzymało odmowę[7].

Muzyka[edytuj | edytuj kod]

Dyskografia franczyzy obejmuje ścieżki dźwiękowe do filmów.

Tytuł Data premiery Kompozytor Orkiestra Wytwórnie
Harry Potter i Kamień Filozoficzny[136] 2001-10-30 30 października 2001(dts) John Williams London Symphony Orchestra Warner Sunset Records, Nonesuch Records, Atlantic Records
Harry Potter i Komnata Tajemnic[137] 2002-11-11 11 listopada 2002(dts)
Harry Potter i więzień Azkabanu[138] 2004-05-25 25 maja 2004(dts)
Harry Potter i Czara Ognia[139] 2005-11-15 15 listopada 2005(dts) Patrick Doyle Warner Sunset Records
Harry Potter i Zakon Feniksa[140] 2007-07-10 10 lipca 2007(dts) Nicholas Hooper London Chamber Orchestra
Harry Potter i Książę Półkrwi[141] 2009-07-14 14 lipca 2009(dts) New Line Records
Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część I[142] 2010-11-16 16 listopada 2010(dts) Alexandre Desplat London Symphony Orchestra WaterTower Music
Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II[143] 2011-07-12 12 lipca 2011(dts)
Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć[144] 2016-11-18 18 listopada 2016(dts) James Newton Howard
Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda[145] 2018-11-09 9 listopada 2018(dts)
Fantastyczne zwierzęta: Tajemnice Dumbledore’a[146] 2022-04-08 8 kwietnia 2022(dts)

Gry komputerowe[edytuj | edytuj kod]

Franczyza Wizarding World obejmuje gry komputerowe. Każdemu z ośmiu filmów z serii Harry Potter towarzyszyła gra, której fabuła została skonstruowana na wzór filmu. Ponadto powstały inne gry osadzone w świecie magii, między innymi dwuczęściowa seria Lego Harry Potter[147]. W 2017 roku Warner Bros. Interactive Entertainment, czyli oddział Warner Bros. zajmujący się grami komputerowymi, stworzył markę Portkey Games dedykowaną grom w ramach franczyzy Wizarding World[148].

Lista gier komputerowych osadzonych w świecie magii
Tytuł Data premiery Wydawcy Producenci Platformy
Lego Creator: Harry Potter[149] 2001-11-01T00:00:00.001 1 listopada 2001(dts) Lego Software Superscape Microsoft Windows
Harry Potter i Kamień Filozoficzny[150][151] 2001-11-16 16 listopada 2001(dts) Electronic Arts Argonaut Games PlayStation
KnowWonder Microsoft Windows
Griptonite Games Game Boy Color, Game Boy Advance
2002-02-28 28 lutego 2002(dts) Aspyr Westlake Interactive macOS
2003-12-09 9 grudnia 2003(dts) Electronic Arts Warthog PlayStation 2, Xbox, GameCube
Harry Potter i Komnata Tajemnic[152][153] 2002-11-15 15 listopada 2002(dts) Eurocom PlayStation 2, Xbox, GameCube, Game Boy Advance
Argonaut Games PlayStation
KnowWonder Microsoft Windows
Griptonite Games Game Boy Color
2003-04-16 16 kwietnia 2003(dts) Aspyr Westlake Interactive macOS
Lego Creator: Harry Potter and the Chamber of Secrets[154][155] 2002-12-01T00:00:00.001 1 grudnia 2002(dts) Electronic Arts Qube Software Microsoft Windows
Harry Potter: Mistrzostwa świata w quidditchu[156][157] 2003-10-28 28 października 2003(dts) EA UK Microsoft Windows, PlayStation 2, Xbox, GameCube
Magic Pockets Game Boy Advance
Harry Potter i więzień Azkabanu[158][159][160] 2004-04-25 25 kwietnia 2004(dts) KnowWonder Microsoft Windows
Griptonite Games Game Boy Advance
2004-05-29 29 maja 2004(dts) EA UK PlayStation 2, Xbox, GameCube
Harry Potter: Find Scabbers[161] 2005-08-19 19 sierpnia 2005(dts) Warner Bros. Digital Distribution różne urządzenia mobilne
Harry Potter i Czara Ognia[162][163] 2005-11-08 8 listopada 2005(dts) Electronic Arts EA UK Microsoft Windows, PlayStation 2, Xbox, GameCube
Magic Pockets Game Boy Advance, Nintendo DS
2005-11-15 15 listopada 2005(dts) EA Fusion UK PlayStation Portable
Harry Potter i Zakon Feniksa[164][165][166][167][168] 2007-05-16 16 maja 2007(dts) EA Mobile różne urządzenia mobilne
2007-05-26 26 maja 2007(dts) Electronic Arts EA UK Microsoft Windows, PlayStation 2, PlayStation 3, Xbox 360, Wii
Rebellion Developments PlayStation Portable
Visual Impact Nintendo DS
2007-07-10 10 lipca 2007(dts) Game Boy Advance
2007-08-17 17 sierpnia 2007(dts) EA UK macOS
Harry Potter: Mastering Magic[169] 2008-03-30 30 marca 2008(dts) EA Mobile różne urządzenia mobilne
Harry Potter i Książę Półkrwi[170][171] 2009-06-30 30 czerwca 2009(dts) Electronic Arts EA Bright Light Microsoft Windows, macOS, PlayStation 2, PlayStation 3, Xbox 360, Wii, Nintendo DS, PlayStation Portable
EA Mobile różne urządzenia mobilne
Lego Harry Potter: Lata 1–4[172][173][174][175][176][177][178][179][180][181] 2010-06-29 29 czerwca 2010(dts) Warner Bros. Interactive Entertainment TT Games Microsoft Windows, PlayStation 3, Xbox 360, Wii
TT Fusion Nintendo DS, PlayStation Portable
2010-11-19 19 listopada 2010(dts) iOS
2011-01-05 5 stycznia 2011(dts) Feral Interactive
Open Planet Software
Feral Interactive macOS
2016-09-27 27 września 2016(dts) Warner Bros. Interactive Entertainment TT Fusion Android
2016-10-18 18 października 2016(dts) TT Games PlayStation 4
2018-10-30 30 października 2018(dts) Xbox One, Nintendo Switch
Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część I[182][183][184] 2010-11-16 16 listopada 2010(dts) Electronic Arts EA Bright Light Microsoft Windows, PlayStation 3, Xbox 360, Wii
Full Fat Nintendo DS
EA Mobile różne urządzenia mobilne
Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II[185][186][187] 2011-07-11 11 lipca 2011(dts) Gameloft
2011-07-12 12 lipca 2011(dts) Electronic Arts EA Bright Light Microsoft Windows, PlayStation 3, Xbox 360, Wii
Full Fat Nintendo DS
Lego Harry Potter: Lata 5–7[188][189][190][191][179][181][180] 2011-11-11 11 listopada 2011(dts) Warner Bros. Interactive Entertainment TT Games Microsoft Windows, PlayStation 3, Xbox 360, Wii
TT Fusion Nintendo DS, PlayStation Portable, Nintendo 3DS, PlayStation Vita
2012-03-07 7 marca 2012(dts) Feral Interactive TT Games macOS
2012-05-03 3 maja 2012(dts) Warner Bros. Interactive Entertainment TT Fusion iOS
2016-09-27 27 września 2016(dts) Android
2016-10-18 18 października 2016(dts) TT Games PlayStation 4
2018-10-30 30 października 2018(dts) Xbox One, Nintendo Switch
Harry Potter for Kinect[192] 2012-10-09 9 października 2012(dts) Eurocom Xbox 360
Wonderbook: Księga Czarów[193][194] 2012-11-13 13 listopada 2012(dts) Sony Computer Entertainment London Studio PlayStation 3
Wonderbook: Księga Eliksirów[195] 2013-11-12 12 listopada 2013(dts)
Fantastic Beasts and Where to Find Them VR Experience[196][197][198] 2016-11-10 10 listopada 2016(dts) Warner Bros. Interactive Entertainment Framestore Google Daydream
2018-01-23 23 stycznia 2018(dts) HTC Vive, Oculus Rift, Samsung Gear VR
Fantastic Beasts: Cases From the Wizarding World[199] 2016-11-17 17 listopada 2016(dts) Mediatonic
WB Games San Francisco
Android, iOS
Harry Potter: Hogwarts Mystery[200] 2018-04-25 25 kwietnia 2018(dts) Jam City
Harry Potter: Wizards Unite[201][202] 2019-06-21 21 czerwca 2019(dts) Niantic Niantic
WB Games San Francisco
Harry Potter: Zagadki i magia[203][204] 2020-09-23 23 września 2020(dts) Zynga Android, iOS, Amazon Kindle, Facebook
Dziedzictwo Hogwartu[205] 2022 Warner Bros. Games Avalanche Software Microsoft Windows, PlayStation 4, PlayStation 5, Xbox One, Xbox Series X/S
Harry Potter: Magic Awakened[206] Zen Studio Android, iOS

Programy telewizyjne[edytuj | edytuj kod]

Harry Potter: Turniej Domów Hogwartu[edytuj | edytuj kod]

Harry Potter: Turniej Domów Hogwartu to teleturniej wiedzy na temat franczyzy z 2021 roku, wyprodukowany przez studio telewizyjne Warner Bros. Television Studios i poprowadzony przez aktorkę Helen Mirren. Jego uczestnikami byli fani franczyzy, podzieleni na cztery zespoły zgodnie z podziałem na domy w Hogwarcie. Składał się z czterech odcinków, wyemitowanych premierowo w Stanach Zjednoczonych przez stacje telewizyjne TBS i Cartoon Network od 28 listopada do 19 grudnia 2021[207]. W Polsce był udostępniany poprzez serwis HBO Go prowadzony przez HBO Polska[208].

Harry Potter – 20. rocznica: Powrót do Hogwartu[edytuj | edytuj kod]

Harry Potter – 20. rocznica: Powrót do Hogwartu to specjalny program telewizyjny z okazji dwudziestej rocznicy serii Harry Potter, wyprodukowany w 2021 przez studio telewizyjne Warner Bros. Television Studios. Obejmuje wspomnienia i archiwalne nagrania związane z filmami. Wzięli w nim udział aktorzy i twórcy związani z serią, w tym Daniel Radcliffe, Rupert Grint, Emma Watson i wszyscy reżyserzy. Program powstał dla serwisu strumieniowego HBO Max, gdzie jego światowa premiera odbyła się 1 stycznia 2022[209]. W Polsce został premierowo udostępniony tego samego dnia poprzez serwis HBO Go prowadzony przez HBO Polska[210].

Fantastyczne zwierzęta: Historia naturalna[edytuj | edytuj kod]

Fantastyczne zwierzęta: Historia naturalna to wyprodukowany przez BBC film dokumentalny, w których Stephen Fry bada zwierzęta i mityczne stworzenia obecne w świecie przedstawionym we franczyzie. W produkcji znalazł się także wywiad z J.K. Rowling. Premiera filmu odbyła się 27 lutego 2022 w telewizji BBC One[211]. Poza Wielką Brytanią, między innymi w Polsce, dokument jest dystrybuowany przez serwis strumieniowy HBO Max[212].

Atrakcje publiczne i wydarzenia[edytuj | edytuj kod]

The Wizarding World of Harry Potter[edytuj | edytuj kod]

The Wizarding World of Harry Potter to sieć parków rozrywki nawiązujących do filmów z serii Harry Potter. Są one prowadzone przez firmę Universal Parks & Resorts należącą do konglomeratu NBCUniversal na podstawie licencji udzielonej przez Warner Bros[9].

Pierwszy park został otwarty 18 czerwca 2010 roku w kompleksie Islands of Adventure w Orlando na Florydzie w Stanach Zjednoczonych[213]. Jego główną atrakcją jest Harry Potter and the Forbidden Journey, czyli wypełniona efektami specjalnymi przejażdżka w replice zamku Hogwart. Ponadto w parku zostały zbudowane kolejki górskie Flight of the Hippogriff i Dragon Challenge oraz replika wioski Hogsmeade[214]. W 2019 roku Dragon Challenge został zastąpiony przez nową kolejkę górską, Hagrid’s Magical Creatures Motorbike Adventure[215]. 8 lipca 2014 odbyło się otwarcie drugiego parku, znajdującego się w kompleksie Universal Studios Florida w Orlando, w sąsiedztwie Islands of Adventure. Znajdują się w nim: Ekspres Hogwart, skonstruowany na wzór pociągu z Harry’ego Pottera, replika ulicy Pokątnej oraz rollecoaster Harry Potter and the Escape from Gringotts[216].

Trzeci park został otwarty 15 lipca 2014 roku w kompleksie Universal Studios Japan w japońskim mieście Osaka. Znajdują się w nim te same atrakcje, co na Florydzie. Różnica polega na uwzględnieniu przylegającego do Hogwartu jeziora[217]. Czwarty park został otwarty 7 lipca 2016 roku w kompleksie Universal Studios Hollywood w Universal City w Kalifornii w Stanach Zjednoczonych[218]. Piąty park jest budowany w kompleksie Universal Studios Beijing w Pekinie w Chinach, a jego otwarcie jest planowane na 2021 rok[219].

Warner Bros. Studio Tour London – The Making of Harry Potter[edytuj | edytuj kod]

Warner Bros. Studio Tour London – The Making of Harry Potter to atrakcja publiczna znajdująca w angielskiej miejscowości Leavesden, położonej około 32 kilometry od Londynu, otwarta 31 marca 2012 roku. Stanowi część należącego do wytwórni Warner Bros. studia filmowego Leavesden Studios, gdzie kręcone są filmy z franczyzy[10][25]. Atrakcja obejmuje zwiedzanie filmowych planów i scenografii, między innymi Wielką Salę w Hogwarcie i ulicę Pokątną, oraz oglądanie przedmiotów i kostiumów stworzonych na potrzeby zdjęć. Ponadto zwiedzający poznają techniki stosowane przez twórców przy budowaniu modeli, tworzeniu szkiców czy w zakresie efektów specjalnych[220].

Pozostałe[edytuj | edytuj kod]

26 grudnia 2001 roku odbyło się otwarcie atrakcji Harry Potter Movie Magic Experience, stanowiącej część kompleksu Warner Bros. Movie World w miejscowości Gold Coast w Australii. Obejmowała ona repliki scenografii z filmu Harry Potter i Kamień Filozoficzny[221], a w 2002 roku została rozszerzona o repliki nawiązujące do filmu Harry Potter i Komnata Tajemnic[222]. W 2003 roku została zamknięta[223].

Kostiumy i przedmioty wykorzystywane w filmach są pokazywane w ramach podróżującej po świecie wystawy Harry Potter: The Exhibition. Jej otwarcie odbyło się 30 kwietnia 2009 roku w Muzeum Nauki i Przemysłu w Chicago[224]. W 2016 roku została rozszerzona o kostiumy i przedmioty z filmu Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć[225].

W 2016 wystartował cykl koncertów Harry Potter in Concert, organizowanych przez CineConcerts[226]. W trakcie każdego występu na ekranie wyświetlany jest wybrany film z serii Harry Potter, a orkiestra gra na żywo muzykę ze ścieżki dźwiękowej[227].

Od 20 października 2017 do 28 lutego 2018 roku w Bibliotece Brytyjskiej w Londynie znajdowała się wystawa Harry Potter: A History of Magic, przygotowana we współpracy z J.K. Rowling i zorganizowana z okazji dwudziestolecia publikacji powieści Harry Potter i Kamień Filozoficzny. Znajdowały się w niej książki, manuskrypty i przedmioty związane z historią magii, a także wczesne szkice autorstwa Rowling[228]. 27 lutego 2018 roku wystawa została udostępniona w platformie internetowej Google Arts & Culture[229]. Od 5 października 2018 do 27 stycznia 2019 roku była wystawiana w Nowojorskim Towarzystwie Historycznym w Nowym Jorku[230].

Pottermore[edytuj | edytuj kod]

 Osobny artykuł: Pottermore.

Pottermore to nieistniejący już serwis internetowy prowadzony przez J.K. Rowling. Jego użytkownicy mogli poznawać nowe informacje na temat społeczności czarodziejskiej i uczestniczyć w wirtualnych aktywnościach związanych z przedstawioną w powieściach magią. Zgodnie z tradycją Hogwartu byli przydzielani do jednego z domów: Gryffindoru, Slytherinu, Hufflepuffu lub Slytherinu. Rowling publikowała na portalu nowe teksty, ponadto serwis miał wyłączność na udostępnianie jej powieści w formie e-booków[231][232][233].

Pottermore został przygotowany przez Rowling we współpracy z Sony[7]. Serwis wystartował 31 lipca 2011 roku w wersji testowej dla pierwszego miliona fanów, którzy odpowiedzieli poprawnie na pytania weryfikacyjne[234]. 14 kwietnia 2012 roku portal stał się ogólnodostępny[235]. We wrześniu 2013 roku Warner Bros. przejął od Sony nadzór nad serwisem[11]. W październiku 2019 roku Pottermore został wygaszony i zastąpiony przez stronę WizardingWorld.com[20].

Uwaga[edytuj | edytuj kod]

  1. W Stanach Zjednoczonych film ukazał się pod tytułem Harry Potter and the Sorcerer’s Stone.
  2. Pozycja na liście najbardziej dochodowych filmów roku kalendarzowego, w którym się ukazał, w skali całego świata.
  3. Obejmuje pierwszy cykl emisji kinowej i wszystkie wznowienia.
  4. Obejmuje tylko pierwszy cykl emisji kinowej.
  5. Dochód filmu Harry Potter i Kamień Filozoficzny w Polsce to 31 452 460 złotych[91].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Jeff Jensen, Daniel Fierman: Harry Potter Comes Alive (ang.). W: Enterainment Weekly [on-line]. 2001-09-14. [dostęp 2020-08-14].
  2. McCabe 2013 ↓, s. 18.
  3. McCabe 2013 ↓, s. 21.
  4. Andrew Walker. Harry Potter is off to Hollywood – writer a Millionairess. „The Scotsman”, 1998-10-09. Edynburg: Barclay Brothers. 
  5. Harry Potter and the Sorcerer’s Stone (2001) (ang.). Yahoo!. [dostęp 2020-08-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (2007-12-15)].
  6. Wywiad z J.K. Rowling. Friday Night with Jonathan Ross. BBC One, Londyn. 6 lipca 2007. Odcinek 15, sezon 12. Transkrypcja. [dostęp 2020-08-14].
  7. a b c d e The $25 billion question: Is Harry Potter a blessing or a curse for AT&T TimeWarner? (ang.). W: Fast Company [on-line]. 2018-05-15. [dostęp 2021-03-15].
  8. Warner Bros. Pictures Worldwide Satellite Trailer Debut: Harry Potter and the Deathly Hallows Part 1 (ang.). Business Wire, 2010-09-20. [dostęp 2020-12-13].
  9. a b The Inside Story of Why Disney Spent Half a Billion Dollars on an Avatar Theme Park (ang.). Vulture, 2014-07-14. [dostęp 2021-03-15].
  10. a b c d Our History (ang.). Warner Bros. Studio Tour London – The Making of Harry Potter. [dostęp 2020-09-05].
  11. a b Warner Bros. Announces Expanded Creative Partnership with J.K. Rowling (ang.). Business Wire, 2013-09-12. [dostęp 2021-03-15].
  12. Jeff Labrecque: J.K. Rowling announces new movie franchise set in wizarding world (ang.). W: Entertainment Weekly [on-line]. 2013-09-12. [dostęp 2021-03-15].
  13. Nancy Tartaglione: The Boy Who Lives: Warner Bros Sets Harry Potter Global Development Team (ang.). Deadline.com, 2014-07-30. [dostęp 2021-03-15].
  14. Nancy Tartaglione: Warner Bros Sets Exec Structure For ‘Harry Potter’ Franchise Management (ang.). Deadline.com, 2016-06-08. [dostęp 2021-03-15].
  15. About us (ang.). Pottermore. [dostęp 2021-03-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-09-26)].
  16. Kelvyn Gardner: Fantastic Beasts release shows the magic in brand reinvention (ang.). Campaign Live, 2016-11-22. [dostęp 2021-03-15].
  17. Andrew Pulver: Fantastic riches and where to find them: how to grow a $22bn franchise (ang.). W: The Guardian [on-line]. 2016-11-21. [dostęp 2021-03-15]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-11-22)].
  18. New logo marks an exciting year ahead for the Wizarding World (ang.). Wizarding World, 2018-03-12. [dostęp 2021-03-15].
  19. Kofi Outlaw: 'Fantastic Beasts 2' Trailer Officially Establishes Harry Potter ‘Wizarding World’ Film Universe (ang.). Comic Book, 2018-03-13. [dostęp 2021-03-15].
  20. a b Dave Trumbore: ‘Pottermore’ Is No More, But Will Live on as ‘Wizarding World’ (ang.). Collider, 2019-10-01. [dostęp 2021-03-15].
  21. Nancy Tartaglione: Josh Berger Stepping Down As Warner Bros President & Managing Director, UK, Ireland, Spain After 31 Years At Studio (ang.). Deadline.com, 2010-10-29. [dostęp 2021-03-15].
  22. Anthony D’Alessandro: Warner Bros. Kids President Tom Ascheim To Oversee ‘Harry Potter’ & Wizarding World Franchise (ang.). Deadline.com, 2021-01-21. [dostęp 2021-03-15].
  23. Melissa Chan: J.K. Rowling Is About to Release 3 New Harry Potter Books (ang.). Time, 2016-08-17. [dostęp 2021-04-10].
  24. a b Geoff Boucher: Final ‘Harry Potter’ book will be split into two movies (ang.). W: Los Angeles Times [on-line]. 2008-03-13. [dostęp 2020-06-20].
  25. a b Getting Here (ang.). Warner Bros. Studio Tour London – The Making of Harry Potter. [dostęp 2020-09-05].
  26. McCabe 2013 ↓, s. 22.
  27. Corey Moss: Movie File: 'Harry Potter,' Angelina Jolie, Eva Longoria, Halle Berry & More (ang.). MTV, 2004-11-23. [dostęp 2020-08-29].
  28. Sarah Lyall: A Screenwriter’s Hogwarts Decade (ang.). W: The New York Times [on-line]. 2010-11-12. [dostęp 2020-08-29].
  29. Brian Linder: Chris Columbus to Direct Harry Potter (ang.). IGN, 2000-03-28. [dostęp 2020-08-14].
  30. McCabe 2013 ↓, s. 24.
  31. Claudia Eller: „Harry Potter’ film franchise could use a little magic (ang.). W: Tampa Bay Times [on-line]. 2005-09-04. [dostęp 2020-08-14].
  32. Alfonso Cuaron Set to Direct 'Harry Potter and the Prisoner of Azkaban’ (ang.). WarnerMedia, 2002-07-20. [dostęp 2020-06-20].
  33. Gary Susman: Studio confirms Mike Newell will direct Potter IV (ang.). W: Entertainment Weekly [on-line]. 2003-08-11. [dostęp 2020-06-20].
  34. Who owns Daniel Radcliffe? The curse of child fame (ang.). W: The Independent [on-line]. 2007-03-04. [dostęp 2020-08-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-04-21)].
  35. Jeff Jensen, Daniel Fierman: Inside Harry Potter (ang.). W: Entertainment Weekly [on-line]. 2010-10-10. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-11-27)].
  36. Hugh Davies: Author’s favourites are chosen for Potter film (ang.). W: The Telegraph [on-line]. 2000-08-14. [dostęp 2020-08-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2020-03-29)].
  37. McCabe 2013 ↓, s. 29–32.
  38. British child actor 'a splendid Harry Potter’ (ang.). CNN, 2000-08-23. [dostęp 2020-08-29].
  39. Dumbledore and Sirius cast for Azkaban (ang.). BBC News, 2003-02-21. [dostęp 2020-09-01].
  40. Fiennes takes on Voldemort (ang.). W: The Guardian [on-line]. 2004-08-05. [dostęp 2020-09-01].
  41. Luna Lovegood role has been cast (ang.). BBC News, 2006-02-02. [dostęp 2020-09-01].
  42. Potter exclusive: New Bellatrix (ang.). BBC News, 2006-05-25. [dostęp 2020-09-01].
  43. Nancy Tartaglione: ‘Fantastic Beasts: The Secrets Of Dumbledore’ Eyeing $50M+ In Early Offshore Reveal – International Box Office Preview (ang.). W: Deadline.com [on-line]. 2022-04-06. [dostęp 2022-04-07].
  44. a b Nathan 2016 ↓, s. 11.
  45. Marissa Martinelli: J.K. Rowling Confirms That Fantastic Beasts Franchise Will Span Two Decades, End With WWII (ang.). W: Digital Spy [on-line]. 2016-11-22. [dostęp 2020-12-31].
  46. Nathan 2016 ↓, s. 22–23.
  47. Andrew Sims: WB names David Yates ‘Fantastic Beasts’ director (ang.). Hypable, 2014-10-15. [dostęp 2021-01-12].
  48. Zack Krajnyrak: Fantastic Beasts 3: Why Warner Bros Had To Rescue Sequels From JK Rowling (ang.). Screenrant, 2020-11-13. [dostęp 2021-03-21].
  49. Graeme McMillan: The actor will play Newt Scamander in J.K. Rowling’s new project (ang.). W: Variety [on-line]. 2015-06-01. [dostęp 2021-03-06].
  50. Filming Gets Underway on “Fantastic Beasts and Where to Find Them” (ang.). Business Wire. [dostęp 2021-03-10].
  51. Jude Law cast as Albus Dumbledore in next Fantastic Beasts film (ang.). Wizarding World, 2017-04-12. [dostęp 2021-03-10].
  52. Zack Sharf: Mads Mikkelsen Replacing Johnny Depp as Grindelwald in ‘Fantastic Beasts 3’ (ang.). Indiewire, 2020-11-25. [dostęp 2021-03-10].
  53. Harry Potter (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2021-03-18].
  54. Mark Hofmeyer: Best Franchise Ever: What Is the Greatest Film Series of Them All? (ang.). Rotten Tomatoes, 2020-08-06. [dostęp 2021-03-18].
  55. Kate Samuelson: These Are the Best and Worst Movie Franchises of All Time, According to Rotten Tomatoes (ang.). W: Time [on-line]. 2016-12-16. [dostęp 2021-03-18].
  56. Harry Potter and the Sorcerer’s Stone (2001) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2013-08-10].
  57. Harry Potter and the Sorcerer’s Stone (ang.). Metacritic. [dostęp 2013-08-10].
  58. Harry Potter and the Chamber of Secrets (2002) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2013-08-10].
  59. Harry Potter and the Chamber of Secrets (ang.). Metacritic. [dostęp 2013-08-10].
  60. Harry Potter and the Prisoner of Azkaban (2004) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2013-08-10].
  61. Harry Potter and the Prisoner of Azkaban (ang.). Metacritic. [dostęp 2013-08-10].
  62. Harry Potter and the Goblet of Fire (2005) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2013-08-10].
  63. Harry Potter and the Goblet of Fire (ang.). Metacritic. [dostęp 2013-08-10].
  64. Harry Potter and the Order of the Phoenix (2007) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2013-08-10].
  65. Harry Potter and the Order of the Phoenix (ang.). Metacritic. [dostęp 2013-08-10].
  66. Harry Potter and the Half-Blood Prince (2009) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2013-08-10].
  67. Harry Potter and the Half-Blood Prince (ang.). Metacritic. [dostęp 2013-08-10].
  68. Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 1 (2010) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2013-08-10].
  69. Harry Potter and the Deathly Hallows: Part I (ang.). Metacritic. [dostęp 2013-08-10].
  70. Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 2 (2011) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2013-08-10].
  71. Harry Potter and the Deathly Hallows: Part 2 (ang.). Metacritic. [dostęp 2013-08-10].
  72. Fantastic Beasts and Where to Find Them (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2021-03-17].
  73. Fantastic Beasts and Where to Find Them (ang.). Metacritic. [dostęp 2022-04-07].
  74. Fantastic Beasts: The Crimes of Grindelwald (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2021-03-17].
  75. Fantastic Beasts: The Crimes of Grindelwald (ang.). Metacritic. [dostęp 2022-04-07].
  76. Fantastic Beasts: The Secrets of Dumbledore (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2021-03-17].
  77. Fantastic Beasts: The Secrets of Dumbledore (ang.). Metacritic. [dostęp 2022-04-07].
  78. Movie Franchises (ang.). The Numbers. [dostęp 2021-03-17].
  79. Sarah Whitten: The 13 highest-grossing film franchises at the box office (ang.). CNBC, 2021-01-31. [dostęp 2021-03-17].
  80. Franchises (US & Canada) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  81. Harry Potter becomes highest-grossing film franchise (ang.). W: The Guardian [on-line]. 2007-09-11. [dostęp 2020-08-07].
  82. a b 2001 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  83. a b 2005 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  84. a b 2011 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  85. a b Harry Potter and the Sorcerer’s Stone (2001) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  86. a b Harry Potter and the Deathly Hallows: Part 2 (2011) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  87. Rebecca Rubin: ‘Harry Potter and the Sorcerer’s Stone’ Crosses $1 Billion Box Office Milestone After China Rerelease (ang.). W: Variety [on-line]. 2020-08-18. [dostęp 2021-03-17].
  88. Potter makes movie chart history (ang.). BBC Newsround, 2002-02-19. [dostęp 2020-08-07]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-11-18)].
  89. All Time Worldwide Box Office for Warner Bros. Movies (ang.). The Numbers. [dostęp 2020-08-07].
  90. Box Office History for Harry Potter Movies (ang.). The Numbers. [dostęp 2021-03-17].
  91. Biuletyn Stowarzyszenia Filmowców Polskich (pol.). W: Stowarzyszenie Filmowców Polskich [on-line]. 2007-03. [dostęp 2020-08-06].
  92. Harry Potter and the Chamber of Secrets (2002) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  93. 2002 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  94. Harry Potter and the Prisoner of Azkaban (2004) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  95. 2004 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  96. Harry Potter and the Goblet of Fire (2005) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  97. Harry Potter and the Order of the Phoenix (2007) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  98. 2007 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  99. Harry Potter and the Half-Blood Prince (2009) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  100. 2009 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  101. Harry Potter and the Deathly Hallows: Part 1 (2010) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  102. 2010 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  103. Fantastic Beasts and Where to Find Them (2016) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  104. 2016 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  105. Fantastic Beasts: The Crimes of Grindelwald (2018) (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  106. 2018 Worldwide Box Office (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2021-03-17].
  107. Nominacje do Oscarów:
  108. Joal Ryan: Thanks, Academy: Oscars Make Harry Potter Most-Snubbed Franchise of All-Time (ang.). E! Entertainment, 2012-02-27. [dostęp 2021-03-16].
  109. a b Nominacje do BAFTA:
    • Harry Potter i Kamień Filozoficzny: Film in 2002 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-13].
    • Harry Potter i Komnata Tajemnic: Film in 2003 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-17].
    • Harry Potter i więzień Azkabanu: Film in 2005 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-17].
    • Harry Potter i Czara Ognia: Film in 2006 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-22].
    • Harry Potter i Zakon Feniksa: Film in 2008 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-22].
    • Harry Potter i Książę Półkrwi: Film in 2010 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-22].
    • Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część I: Film in 2011 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-22].
    • Harry Potter i Insygnia Śmierci: Część II: Film in 2012 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-22].
    • Fantastyczne zwierzęta i jak je znaleźć: Film in 2017 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-22].
    • Fantastyczne zwierzęta: Zbrodnie Grindelwalda: Film in 2019 (ang.). BAFTA. [dostęp 2020-12-22].
  110. Nagrody Amerykańskiego Stowarzyszenia Efektów Specjalnych:
  111. The 18th Annual Screen Actors Guild Awards (ang.). Gildia Aktorów Amerykańskich. [dostęp 2021-02-19].
  112. Winners of the 4th Annual Costume Designers Guild Awards (ang.). Amerykańska Gildia Kostiumografów. [dostęp 2020-12-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2019-04-15)].
  113. Winners of the 14th Annual Costume Designers Guild Awards (ang.). Amerykańska Gildia Kostiumografów. [dostęp 2020-12-27].
  114. Winners & Nominees: 2012 (ang.). Amerykańska Gildia Scenografów. [dostęp 2020-12-22].
  115. 2008 (ang.). Europejska Akademia Filmowa. [dostęp 2020-12-27].
  116. Terri Schwartz: ‘Harry Potter’: An MTV Movie Awards History (ang.). MTV News, 2012-04-06. [dostęp 2020-12-27].
  117. Winners Release (ang.). Nickelodeon, 2006-03-01. [dostęp 2020-12-27]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-03-21)].
  118. People’s Choice Awards:
  119. Teen Choice Awards:
  120. Outstanding British Contribution to Cinema in 2011 – The Harry Potter films (ang.). Brytyjska Akademia Sztuk Filmowych i Telewizyjnych, 2011-02-03. [dostęp 2011-02-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-01-10)].
  121. AFI Awards 2011 (ang.). Amerykański Instytut Filmowy. [dostęp 2020-12-22].
  122. Awards for 2011 (ang.). National Board of Review. [dostęp 2021-02-19]. [zarchiwizowane z tego adresu (2021-02-19)].
  123. Introducing Harry Potter and the Cursed Child – with Producers Sonia Friedman & Colin Callender (ang.). Wizarding World, 2020-07-02. [dostęp 2021-04-10].
  124. Meg Drewett: Harry Potter West End stage play confirmed by JK Rowling (ang.). Digital Spy, 2013-12-20. [dostęp 2021-04-08].
  125. Alissa Greenberg: A Harry Potter Prequel Will Hit the London Stage in 2016 (ang.). Digital Spy, 2015-06-26. [dostęp 2021-04-10].
  126. Sarah Lyall: ‘Harry Potter and the Cursed Child’ Begins Previews in London, as Magic Continues (ang.). The New York Times, 2016-06-07. [dostęp 2021-04-10].
  127. Joe Utichi: Magic On The Streets Of London: ‘Harry Potter and the Cursed Child’ Gala Opening Review (ang.). Deadline, 2016-06-30. [dostęp 2021-04-10].
  128. Harry Potter and the Cursed Child to be eighth book (ang.). BBC, 2016-02-10. [dostęp 2021-04-10].
  129. Harry Potter and the Cursed Child to open on Broadway in April 2018 (ang.). The Guardian, 2017-05-04. [dostęp 2021-04-10].
  130. Marc Snetiker: Harry Potter and the Cursed Child conjures the impossible on Broadway: EW review (ang.). Entertainment Weekly, 2018-04-22. [dostęp 2021-04-10].
  131. Calla Wahlquist: The Cursed Child in Australia: it’s Harry Potter for people who never really liked him (ang.). The Guardian, 2019-02-23. [dostęp 2021-04-10].
  132. Emma Pocock: ‘Harry Potter And The Cursed Child’ Opens Officially In San Francisco This Weekend (ang.). Forbes, 2019-11-30. [dostęp 2021-04-10].
  133. Harry Potter and the Cursed Child comes to Hamburg, Germany (ang.). Harry Potter i przeklęte dziecko. [dostęp 2021-04-10].
  134. Harry Potter and the Cursed Child is heading to Toronto (ang.). Harry Potter i przeklęte dziecko. [dostęp 2021-04-10].
  135. Harry Potter and the Cursed Child flies to Tokyo (ang.). Harry Potter i przeklęte dziecko. [dostęp 2021-04-10].
  136. Harry Potter and The Sorcerer’s Stone (AKA Philosopher’s Stone) Original Motion Picture (ang.). Amazon.com. [dostęp 2021-03-22].
  137. Harry Potter and The Chamber of Secrets/ Original Motion Picture Soundtrack (ang.). Amazon.com. [dostęp 2021-03-22].
  138. Harry Potter and the Prisoner of Azkaban / Original Motion Picture Soundtrack (ang.). Amazon.com. [dostęp 2021-03-22].
  139. Harry Potter And The Goblet Of Fire (Original Motion Picture Soundtrack) (ang.). Amazon.com. [dostęp 2021-03-22].
  140. Harry Potter And The Order Of The Phoenix (Original Motion Picture Soundtrack) (ang.). Amazon.com. [dostęp 2021-03-22].
  141. Harry Potter and the Half-Blood Prince (Original Motion Picture Soundtrack) (ang.). Amazon.com. [dostęp 2021-03-22].
  142. Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 1: Original Motion Picture Soundtrack (ang.). WaterTower Music. [dostęp 2021-03-22].
  143. Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 2: Original Motion Picture Soundtrack (ang.). WaterTower Music. [dostęp 2021-03-22].
  144. Fantastic Beasts and Where to Find Them: Original Motion Picture Soundtrack (ang.). WaterTower Music. [dostęp 2021-03-22].
  145. Fantastic Beasts: The Crimes Of Grindelwald (Original Motion Picture Soundtrack) (ang.). WaterTower Music. [dostęp 2021-03-22].
  146. Fantastic Beasts: The Secrets of Dumbledore (Music from the Motion Picture) (ang.). WaterTower Music. [dostęp 2022-04-07].
  147. Jack Otway: Hogwarts Legacy: Every Harry Potter Movie Game, Ranked By GameSpot Scores (ang.). The Gamer, 2020-10-06. [dostęp 2021-03-22].
  148. Jordan Oloman: Warner Bros. Sets Up Harry Potter Games Division, Portkey (ang.). IGN, 2017-11-09. [dostęp 2021-03-22].
  149. LEGO Creator: Harry Potter (ang.). Gamer Info. [dostęp 2017-10-21].
  150. Shahed Ahmed: Harry Potter games ship (ang.). GameSpot, 2001-11-13. [dostęp 2001-11-13].
  151. Harry Potter and the Sorcerer’s Stone – GameCube (ang.). IGN, 2003-12-09. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  152. Justin Calvert: Harry Potter and the Chamber of Secrets ships (ang.). GameSpot, 2001-11-11. [dostęp 2003-11-11].
  153. Aspyr Releases 'Harry Potter and the Chamber of Secrets’ for the Macintosh. Aspyr Media, 2003-04-14. [dostęp 2018-11-23].
  154. LEGO Creator: Harry Potter and the Chamber of Secrets (ang.). Game Info. [dostęp 2017-10-21].
  155. Lego Creator: Harry Potter and the Chamber of Secrets – PC – Review (ang.). GameZone, 2003-01-22. [dostęp 2017-10-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-21)].
  156. Harry Potter: Quidditch World Cup Videogame International Champion Announced. Electronic Arts, 2003-12-22. [dostęp 2018-11-23].
  157. Harry Potter: Quidditch World Cup for Game Boy Advance (ang.). GameFAQs. [dostęp 2018-11-23].
  158. Harry Potter and the Prisoner of Azkaban (ang.). GameSpot, 2004-05-25. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  159. Harry Potter and the Prisoner of Azkaban – Game Boy Advance (ang.). IGN, 2004-06-03. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  160. Tim Wapshott: Harry Potter and the Prisoner of Azkaban (PS2, PC, GBA). W: The Times [on-line]. 2004-05-29. [dostęp 2014-01-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2006-01-09)].
  161. Harry Potter: Find Scabbers (ang.). IGN. [dostęp 2018-11-02].
  162. Harry Potter and the Goblet of Fire (ang.). IGN, 2005-11-08. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  163. Harry Potter and the Goblet of Fire for DS Reviews (ang.). Metacritic. [dostęp 2018-11-23].
  164. „HARRY POTTER AND THE ORDER OF THE PHOENIX” ON MOBILE PHONES THIS SUMMER. Warner Bros., 2007-06-05. [dostęp 2018-12-02]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-12-03)].
  165. Harry Potter and the Order of the Phoenix (ang.). IGN. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  166. Harry Potter and the Order of the Phoenix for DS Reviews (ang.). Metacritic. [dostęp 2018-11-23].
  167. Harry Potter and the Order of the Phoenix for Game Boy Advance Reviews (ang.). Metacritic. [dostęp 2018-11-23].
  168. Harry Potter and the Order of the Phoenix for Macintosh (ang.). GameFAQs. [dostęp 2018-11-23].
  169. Harry Potter: Mastering Magic (ang.). IGN. [dostęp 2018-12-02].
  170. EA and Warner Bros. Interactive Entertainment Confirm Harry Potter and the Half-Blood Prince Video Game Release Date. Electronic Arts, 2009-05-14. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  171. Stuart Dredge: Harry Potter and the Half-Blood Prince goes mobile (ang.). Pocket Gamer, 2008-04-24. [dostęp 2018-12-02].
  172. Correcting and Replacing Warner Bros. Interactive Entertainment and TT Games Launch LEGO® Harry Potter™: Years 1–4. Warner Bros. Interactive Entertainment, 2010-06-29. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  173. Amazon.com: LEGO Harry Potter: Years 1-4: PC: Video Games. Amazon, 2011-02-22. [dostęp 2017-10-22].
  174. LEGO Harry Potter: Years 1-4 for DS Reviews (ang.). Metacritic. [dostęp 2018-11-23].
  175. LEGO Harry Potter: Years 1-4 for PSP Reviews (ang.). Metacritic. [dostęp 2018-11-23].
  176. LEGO Harry Potter: Years 1-4 for iPhone/iPad Reviews (ang.). Metacritic. [dostęp 2018-11-23].
  177. LEGO Harry Potter Years 1-4 (ang.). Mac App Store. [dostęp 2018-11-23].
  178. Feral Support – LEGO Harry Potter: Years 1-4 (ang.). Feral Interactive. [dostęp 2018-11-23].
  179. a b Corbin Davenport: [You’re on Android, Harry] LEGO Harry Potter games now available for Android (ang.). Android Police, 2016-09-27. [dostęp 2018-11-23].
  180. a b Remastered Harry Potter LEGO games for Xbox One and Nintendo Switch are out today (ang.). Pottermore, 2018-10-31. [dostęp 2018-11-12].
  181. a b Eddie Makuch: Remastered Lego Harry Potter Collection Coming, But Only for PS4 (ang.). GameSpot, 2016-09-08. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  182. Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 1 Overview (ang.). Polygon, 2010-11-16. [dostęp 2017-10-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-21)].
  183. Harry Potter and the Deathly Hallows (Part 1) (ang.). Full Fat. [dostęp 2018-11-23].
  184. Wayne Turton: Harry Potter and the Deathly Hallows Part 1 (ang.). Pocket Gamer, 2010-11-18. [dostęp 2018-12-02].
  185. Gameloft Games for Mobile Phones (ang.). Gameloft. [dostęp 2018-11-23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-08-05)].
  186. Harry Potter and the Deathly Hallows – Part 2 Overview (ang.). Polygon, 2011-07-12. [dostęp 2017-10-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-21)].
  187. Harry Potter and the Deathly Hallows (Part 2) (ang.). Full Fat. [dostęp 2018-11-23].
  188. Warner Bros. Interactive Entertainment and TT Games Launch LEGO® Harry Potter™: Years 5–7. Warner Bros. Interactive Entertainment, 2011-11-11. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  189. Lego Harry Potter: Years 5–7 Apparates on to the Mac! (ang.). Feral Interactive, 2012-03-03. [dostęp 2017-10-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-22)].
  190. Feral Support – LEGO Harry Potter: Years 5-7 (ang.). Feral Interactive. [dostęp 2018-11-23].
  191. Simon Gallagher: LEGO Harry Potter Years 5-7 Available For iPad, iPhone & iPod Touch (ang.). WhatCulture, 2012-05-03. [dostęp 2018-11-23].
  192. Harry Potter for Kinect (ang.). GameSpot, 2012-06-09. [dostęp 2017-10-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-21)].
  193. Wonderbook: Book of Spells for PlayStation 3 (2012) (ang.). MobyGames, 2012-11-11. [dostęp 2017-10-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-21)].
  194. Dave Trumbore: J.K. Rowling’s Wonderbook: Book of Spells Coming to Your PS3 (ang.). Collider, 2012-06-07. [dostęp 2017-10-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-21)].
  195. Wonderbook: Book of Potions (ang.). IGN, 2013-11-12. [dostęp 2017-10-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-11-12)].
  196. Adi Robertson: Google’s Daydream VR headset is coming November 10th (ang.). W: The Verge [on-line]. 2016-11-01. [dostęp 2017-10-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-21)].
  197. Janko Roettgers: VR Review: ‘Fantastic Beasts’ Virtual Reality Experience (ang.). W: Variety [on-line]. 2016-11-18. [dostęp 2017-10-21]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-21)].
  198. New expanded Fantastic Beasts and Where to Find Them VR Experience announced (ang.). W: Pottermore [on-line]. 2018-01-22. [dostęp 2013-05-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2013-05-13)].
  199. Warner Bros. Interactive Entertainment Announces Fantastic Beasts™: Cases From The Wizarding World for Mobile Devices. Warner Bros. Interactive Entertainment, 2016-10-17. [dostęp 2018-03-14]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-10-27)].
  200. Natalie Jarvey: Maggie Smith, Michael Gambon to Reprise Roles for Harry Potter Mobile Game (ang.). W: The Hollywood Reporter [on-line]. 2018-04-05. [dostęp 2018-04-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-04-06)].
  201. Shannon Liao: 'Harry Potter: Wizards Unite’ mobile game launches June 21st (ang.). CNN, 2019-06-19. [dostęp 2019-06-19].
  202. NIANTIC, INC. AND WARNER BROS. INTERACTIVE ENTERTAINMENT ANNOUNCE PARTNERSHIP FOR HARRY POTTER: WIZARDS UNITE, AN AUGMENTED REALITY MOBILE GAME INSPIRED BY J.K. ROWLING’S WIZARDING WORLD. Niantic, 2017-11-08. [dostęp 2018-06-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-11-10)].
  203. Zynga Launches Harry Potter: Puzzles & Spells Worldwide. Zynga, 2020-09-23. [dostęp 2020-09-30].
  204. Dean Takahashi: Zynga unveils Harry Potter: Puzzles & Spells match-3 mobile game (ang.). VentureBeat, 2020-03-05. [dostęp 2020-03-05].
  205. Jonathon Dornbush: Harry Potter RPG Hogwarts Legacy Announced, Confirmed for PS5 (ang.). IGN, 2020-09-16. [dostęp 2020-09-17].
  206. Matthew Forde: Warner Bros. and NetEase partner for card RPG Harry Potter: Magic Awakened (ang.). W: Pocket Gamer [on-line]. 2019-10-03. [dostęp 2019-10-03].
  207. Abbey White: ‘Harry Potter: Hogwarts Tournament of Houses’ EPs on Conjuring a Quiz Show Tribute to the Wizarding World (ang.). The Hollywood Reporter, 2021-11-26. [dostęp 2021-01-02].
  208. "Harry Potter: Turniej Domów Hogwartu" 29 listopada w HBO GO. Gospodynią Helen Mirren. Wirtualne Media, 2021-11-27. [dostęp 2021-01-02].
  209. Todd Spangler: Harry Potter ‘Return to Hogwarts’ Special to Reunite Daniel Radcliffe, Emma Watson, Rupert Grint for HBO Max (ang.). Variety, 2021-11-16. [dostęp 2021-01-02].
  210. Maja Piskadło: Styczeń w HBO GO. Rocznicowe spotkanie z "Harrym Potterem" i powrót "Euforii". Gazeta.pl, 2021-12-26. [dostęp 2021-01-02].
  211. First look at BBC One’s Fantastic Beasts: A Natural History With Stephen Fry (ang.). BBC, 2022-02-16. [dostęp 2022-04-07].
  212. New documentary Fantastic Beasts: A Natural History, coming soon to BBC and HBO Max (ang.). Wizarding World, 2022-02-07. [dostęp 2022-04-07].
  213. Wizarding World of Harry Potter theme park opens (ang.). W: The Australia Times [on-line]. 2010-06-19. [dostęp 2021-03-26].
  214. Sneak peek: Harry Potter park in Orlando (ang.). Yahoo!, 2010-06-11. [dostęp 2021-03-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2010-06-14)].
  215. Kristin James: Universal will replace Dragon Challenge with new Harry Potter coaster (ang.). W: Orlando Weekly [on-line]. 2017-07-24. [dostęp 2021-03-26].
  216. Robert Niles: The Wizarding World of Harry Potter – Diagon Alley opens officially at Universal Studios Florida (ang.). Theme Park Insider, 2014-07-08. [dostęp 2021-03-26].
  217. Karla Cripps: Universal Studios Japan’s 'Wizarding World of Harry Potter’ opens (ang.). CNN, 2014-07-17. [dostęp 2021-03-26].
  218. Julia Boorstin: Universal launches ‘Harry Potter’ theme park (ang.). CNBC, 2016-04-07. [dostęp 2021-03-26].
  219. The Wizarding World of Harry Potter is coming to Universal Studios Beijing in 2021 (ang.). Wizarding World, 2019-10-19. [dostęp 2021-03-26].
  220. Explore the Tour (ang.). Warner Bros. Studio Tour London – The Making of Harry Potter. [dostęp 2021-03-26].
  221. Natasha Emmons. Movie Magic At Gold Coast. „Amusement Business”. 113 (49), s. 13, 2001-12-10. 
  222. Matthew Hart. Domestic travel surge set to boost theme parks. „The Courier-Mail”, s. 30, 2002-11-04 (ang.). 
  223. Krysti Wetton. Fun the theme on Gold Coast. „Taranaki Daily News”, s. 7, 2005-08-23 (ang.). 
  224. Harry Potter™: the Exhibition Opens at Chicago’s Museum of Science and Industry on April 30, 2009 (ang.). Time Warner, 2009-04-29. [dostęp 2021-03-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-05-28)].
  225. Harry Potter: The Exhibition will remain in Brussels for the holidays (ang.). Harry Potter Exhibition, 2016-10-27. [dostęp 2021-03-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-08-17)].
  226. About CineConcerts (ang.). Harry Potter in Concert. [dostęp 2021-04-10].
  227. The Harry Potter Film Concert Series (ang.). Wizarding World. [dostęp 2021-04-10].
  228. Harry Potter: A History of Magic (ang.). Biblioteka Brytyjska. [dostęp 2021-03-26].
  229. Maev Kennedy: Record-breaking Harry Potter magic exhibition goes online (ang.). W: The Guardian [on-line]. 2018-02-27. [dostęp 2021-03-26].
  230. Harry Potter: A History of Magic (ang.). Nowojorskie Towarzystwo Historyczne. [dostęp 2021-03-26].
  231. Alison Flood: Pottermore website launched by JK Rowling as ‘give-back’ to fans (ang.). W: The Guardian [on-line]. 2011-06-23. [dostęp 2021-03-22].
  232. Alison Flood, Mark Brown: Harry Potter next chapter? Wizard website tells and sells all (ang.). W: The Guardian [on-line]. 2011-06-23. [dostęp 2021-03-22].
  233. Anita Singh: JK Rowling launches Pottermore website (ang.). W: The Telegraph [on-line]. 2011-06-16. [dostęp 2021-03-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-07-11)].
  234. Pottermore: your experiences (ang.). W: The Guardian [on-line]. 2011-08-16. [dostęp 2021-03-22].
  235. Claire Armitstead: Pottermore opens its doors for all, JK Rowling announces (ang.). W: The Guardian [on-line]. 2012-04-14. [dostęp 2021-03-22].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]