Wodzierady

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Wodzierady
Tablica miejscowości od strony Kwiatkowic
Tablica miejscowości od strony Kwiatkowic
Państwo  Polska
Województwo łódzkie
Powiat łaski
Gmina Wodzierady
Strefa numeracyjna (+48) 43
Kod pocztowy 98-105
Tablice rejestracyjne ELA
SIMC 0719369
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa lokalizacyjna województwa łódzkiego
Wodzierady
Wodzierady
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wodzierady
Wodzierady
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Wodzierady
Wodzierady
Ziemia 51°43′08″N 19°09′06″E/51,718889 19,151667

Wodzieradywieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie łaskim, w gminie Wodzierady.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa sieradzkiego.

Osp Wodzierady
Dwór w Wodzieradach z charakterystycznym łamanym dachem polskim.

Położenie[edytuj]

Miejscowość jest siedzibą gminy Wodzierady. Wioska jest położona nad rzeczką Pisią, w odległości ok. 5 km od Lutomierska.

Historia[edytuj]

Pierwsza pisana wzmianka z 1398 r. W XVI w. łany folwarczne dawały dziesięcinę parafii w pobliskich Mikołajewicach, natomiast łany kmieci zasilały Kolegiatę Łęczycką. W XVIII w. Wodzierady należały do Dzierzbickich, następnie do Mniewskiego, wojskiego sieradzkiego, później do Franciszka Bajera, aż w 1840 r. poprzez małżeństwo jego córki przeszły w ręce Hipolita Parczewskiego.[1] Nowy właściciel zapisał się chlubnie w historii wsi, znosząc w 1861 r. pańszczyznę, założył też szkołę początkową. Rozparcelował wsie Alfonsów i Apolonię, wchodzące w skład majątku. Synem Hipolita był Alfons Parczewski (1849-1933), członek Polskiej Akademii Umiejętności, działacz na rzecz budzenia świadomości narodowej wśród Mazurów i Łużyczan, wreszcie rektor Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie. W 1870 r. wydał "Monografię Szadku". W 1868 r. wieś przeszła w ręce rodziny Kulczyckich, którzy gospodarowali tutaj do II wojny światowej. Ostatnimi właścicielami przed wojną byli Stefan i Kazimierz Kulczyccy.

W czasie okupacji niemieckiej majątkiem zarządzał Niemiec Pikard z Rygi. W 1943 Niemcy wprowadzili nazwę okupacyjną Wodsjerady. Na lepszych gospodarstwach osadzono Niemców ze wschodu w ramach akcji kolonizacyjnej Heim ins Reich. Ocalał dwór z przełomu XVIII/XIX w., niewątpliwie perełka polskiej architektury dworskiej, zbudowany na planie prostokąta z ryzalitem od południa i piętrowym portykiem od północy wspartym na 4 kolumnach. Dwór jest przykryty tzw. łamanym polskim dachem, kryty gontem. Po wojnie była tu szkoła, przedszkole, biblioteka. Stojący obok zabytkowy lamus zmarniał i został rozebrany, a staw zamieniono w wysypisko śmieci. Zniszczenia naprawił prywatny nabywca z Łodzi, który kupił od gminy w 1982 dwór i resztki parku.

Przypisy

  1. Wodzierady w Słowniku geograficznym Królestwa Polskiego, Tom XIII (Warmbrun – Worowo) z 1893 r.

Bibliografia[edytuj]

  • Jeziorowski M., Wodzierady, [w:] "Dziennik Łódzki" z 28 IX 1984 r.,
  • Kochański W., O dwór w Wodzieradach, [w:] "Ziemia", nr 11-12/1947, s.242-43,
  • Ruszkowski A., "Sieradz i okolice", Sieradz 2000.

Linki zewnętrzne[edytuj]