Wojciech Kass

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wojciech Kass
Ilustracja
Data i miejsce urodzenia 1 września 1964
Gdynia
Narodowość polska
Język polski
Alma Mater Uniwersytet Gdański
Dziedzina sztuki literatura piękna
Odznaczenia
Brązowy Krzyż Zasługi Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Odznaka Honorowa za Zasługi dla Województwa Warmińsko-Mazurskiego

Wojciech Kass (ur. 1 września 1964 w Gdyni) – polski poeta i eseista.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Absolwent filologii polskiej na Uniwersytecie Gdańskim. Opublikował tomiki poetyckie: Do światła (1999), Jeleń Thorwaldsena (2000) – za które otrzymał Nagrodę im. Kazimiery Iłłakowiczówny i nagrodę Stowarzyszenia Literackiego w Suwałkach, Prószenie i pranie (2002), 10 Gedichte aus Masurenland (2003), Przypływ cieni (2004), Gwiazda Głóg (2005) – nominacja do Wawrzynu – Literackiej Nagrody Warmii i Mazur, Pieśń miłości pieśń doświadczenia (2006; z Krzysztofem Kuczkowskim), Wiry i sny (2008) – Nagroda Otoczaka i nominacja do Wawrzynu – Literackiej Nagrody Warmii i Mazur oraz 41(2010). W 2012 ukazała się publikacja pt. Czterdzieści jeden. Wiersze. Glosy, zawierająca pieśni z 41, dziennik poety z okresu ich pisania, komentarze krytyków i historyków literatury o tym tomie oraz niwe wiersze. W 2014 wydał tomik Ba!. i dwadzieścia jeden wierszy a w 2015 Przestwór. Godziny nominowany w 2016 do Nagrody Literackiej m.st. Warszawy w kategorii poezja[1]. W 2016 ukazał się wybór jego poezji Pocałuj światło. 89 wierszy a w 2018 Ufność. Trzy poematy.

Jest m.in. autorem opracowania o związkach Czesława Miłosza i jego krewnych z Sopotem Aj, moi dawni umarli (1996), książki eseistycznej Pęknięte struny pełni. Wokół Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego (2004) – nominowanej do Wawrzynu – Literackiej Nagrody Warmii i Mazur oraz współautorem słownika Mazury. Słownik stronniczy, ilustrowany (2008). Esej Wojciecha Kassa Światło jaśnie gość (2008) zainaugurował serię broszur: Prelekcje Mistrzów Wydziału Filologicznego Uniwersytetu w Białymstoku.

Od 1997 jest związany z Muzeum Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego w Praniu (od 2000 jest jego dyrektorem). Jest członkiem Stowarzyszenia Pisarzy Polskich oraz PEN Clubu. Był stypendystą Ministerstwa Kultury (2002, 2008). Wchodzi w skład redakcji dwumiesięcznika literackiego Topos. Jest m.in. laureatem Nagrody Nowej Okolicy Poetów za dorobek poetycki (2004), Nagrody Prezydenta Sopotu (2011) i Srebrnego Medalu „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2015). Jego wiersze tłumaczone były na język angielski, bułgarski, chorwacki, czeski, francuski, hiszpański, litewski, niemiecki, rosyjski, serbski, słoweński i włoski.

Sekretarz Orfeusza – Nagrody Poetyckiej im. K.I. Gałczyńskiego. Przewodniczący jury Konkursu Poetyckiego im. Rodziny Wiłkomirskich[2], a także juror innych ogólnopolskich konkursów poetyckich, między innymi: im. Rainera Marii Rilkego, im. Michała Kajki, „Struna Orficka” im. Wojciecha Bąka, im. Rafała Wojaczka, im. Haliny Poświatowskiej.

Żonaty z Jagienką Kass. Ma dwóch synów.

Publikacje[edytuj | edytuj kod]

Poezja[edytuj | edytuj kod]

  • Do światła (Agencja Fotograficzno-Wydawnicza WIT, Olsztyn 1999)
  • Jeleń Thorwaldsena (Twój Styl, Warszawa 2000)
  • Prószenie i pranie (Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2002)
  • 10 Gedichte aus Masurenland (Berlin 2003), wybór wierszy w języku polskim i niemieckim
  • Przepływ cieni (Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2004)
  • Gwiazda Głóg (Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2005)
  • Pieśni miłości, pieśni doświadczenia (Galeria Autorska, Bydgoszcz 2006), z Krzysztofem Kuczkowskim
  • Wiry i sny (Towarzystwo Przyjaciół Toposu, Sopot 2008), Biblioteka Toposu: tom 40
  • Pocałuj w usta światło (2008), arkusz poetycki w nr 1-2 (98-99) dwumiesięcznika literackiego Topos
  • 41 (Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2010)
  • Czterdzieści jeden. Wiersze. Glosy (Towarzystwo Przyjaciół Sopotu, Sopot 2012), Bibliotek Toposu: tom 81, red. Zbigniew Fałtynowicz
  • Ba!. i dwadzieścia jeden wierszy (Towarzystwo Przyjaciół Sopotu, Sopot 2014), Biblioteka Toposu: tom 97
  • Przestwór. Godziny (Towarzystwo Przyjaciół Sopotu, Sopot 2015), Biblioteka Toposu: tom 118
  • Pocałuj światło. 89 wierszy (Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2016), wybór
  • Nie żałuj głaskania umierającemu (Wojewódzka Biblioteka Publiczna, Olsztyn 2017), wiersz, 4. zeszyt z serii „Trilungilis”, tłumaczenie na rosyjski,:Igor Biełow tłumaczenie na angielski: Jannifer Zieliński i David Malcolm
  • Ufność. Trzy poematy (Wydawnictwo Iskry, Warszawa 2018)

Inne[edytuj | edytuj kod]

  • Zderzenia. Rzecz o Mironie Białoszewskim, Czesławie Miłoszu, Klausie Kinskim, Zbigniewie Cybulskim, Ryszardzie Milczewskim-Bruno, Andrzeju Dudzińskim, Agnieszce Osieckiej i innych (Pionier, Sopot 1995)
  • Aj, moi dawni umarli (Wydawnictwo Sopockiego Towarzystwa Kulturalnego, Sopot 1996)
  • Pęknięte struny pełni. Wokół Konstantego Ildefonsa Gałczyńskiego (Agencja WIT Witold Mierzejewski, Olsztyn-Pranie 2004), esej
  • Mazury. Słownik stronniczy, ilustrowany (Dąbrówno-Warszawa 2008), współautor
  • Światło jaśnie gość (Uniwersytet w Białymstoku, Białystok 2018), esej; seria: Prelekcje Mistrzów Wydziału Filologicznego Uniwersytetu w Białymstoku
  • Z ducha Orfeusza. Studia o polskiej poezji 2012-2016 (Wydawnictwo Prymat, Białystok 2018), redakcja i opracowanie wraz z Jarosławem Ławskim
  • Tak. Trzy eseje o poezji, Wydawnictwo Atelier Słowa, Gdynia 2018

Teksty w twórczości innych[edytuj | edytuj kod]

Rozmowy z Wojciechem Kassem [edytuj | edytuj kod]

  • „Wiersz – miejsce osobne i wspólne (rozmowa o “Ciosach” Juliana Kornhausera” (P. Dakowicz/W. Kass) w: Było nie minęło. Antologia tekstów poświęconych twórczości J. Kornahausera (red. A. Gleń) (2011)
  • „Dlaczego umierają słowa” w: SŁOWA I ŚWIATY. ROZMOWY JANINY KOŹBIEL (2012)
  • „Postawić pomnik czytelnikowi!” w: Ewa Zdrojkowska, Rozmówki polsko-polskie. Wywiady radiowe (2012)
  • „Prawdą języka jest szelest duszy” w: Beata Patrycja Klary, Rozmowy z piórami część druga (2014)
  • „Błędny ogień oślepiający korektora. Wokół wiersza Juliana Kornhausera Błąd ” krążą Przemysław Dakowicz, Wojciech Kass, Krzysztof Kuczkowski w: Rzeczy do nazwania. Wokół Kornhausera pod red. Adriana Glenia i Jakuba Kornhausera, s. 723, WBPiCAK, Poznań 2016
  • „Promienność Prania” - Z Wojciechem Kassem rozmawia Jan Jastrzębski w: kwartalnik Borussia nr 60/2017, Olsztyn

W oczach krytyków[edytuj | edytuj kod]

O jego tomikach poetyckich pisali m.in.: Zbigniew Chojnowski, Przemysław Dakowicz, Janusz Drzewucki, Krzysztof Karasek, Julian Kornhauser, Wojciech Kudyba, Stanisław Stabro, Leszek Szaruga, Piotr Szewc, Adriana Szymańska. Wybrane szkice na temat jego twórczości to: 

  • Ewa Głębicka, Leksykon. Grupy Literackie w Polsce 1945-89, Wiedza Powszechna, Warszawa 2000
  • Zbigniew ChojnowskiZmartwychwstał kraj mowy. Literatura Warmii i Mazur lat dziewięćdziesiątych, Olsztyn, (2002)
  • Zbigniew Chojnowski, Prószenia i Pranie Wojciecha Kassa, s. 336-340, w: Kanon prywatny. Książki poetyckie 1981–2015, Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego, Olsztyn 2016
  • Artur NowaczewskiTrzy miasta, trzy pokolenia, Gdańsk (2006)
  • Silvano de FantiLa Lezione Dei veccchi maestri. Saggi Sulla letteratura polacca 2001-2007, Rzym (2007)
  • Przemysław DakowiczHelikon i okolice. Notatki o poezji współczesnej, Biblioteka Krytyki/Biblioteka Toposu, Sopot (2008)
  • Józef Golec, Sopocki Album Biograficzny, Offest druk i Media, Cieszyn 2008.
  • Grzegorz KociubaMaski i twarze. Eseje, szkice, recenzje o poezji, Kraków (2009)
  • Adrian GleńIstnienie i literatura. Notatki hermeneutyka, Biblioteka Krytyki/Biblioteka Toposu, Sopot (2010)
  • Adriana SzymańskaKsięga objaśnień i inne lektury. Szkice Literackie, Wydawnictwo Łośgraf, Warszawa (2011)
  • Polscy Pisarze i Badacze literatury przełomu XX i XXI wieku. Słownik bibibliograficzny, t. 1, opr. zespół pod redakcją Alicji Szałagan, Instytut Badań Literackich, Warszawa 2011
  • Wojciech KudybaWiersze wobec innego, Biblioteka Krytyki/Biblioteka Toposu t. 56, Towarzystwo Przyjaciół Sopotu (2012)
  • Sławomir MatuszLicznik Geigera. 20 najważniejszych współczesnych wierszy polskich w interpretacjach, Wyd. Fundacji im. Jana Kochanowskiego, Sosnowiec 2013
  • Artur NowaczewskiKonfesja i tradycja: szkice o poezji polskiej po 1989 roku, Wyd. Towarzystwo Przyjaciół Sopotu, Sopot 2013
  • Adrian Gleń, Czułość. Studia i eseje o literaturze najnowszej, Wyd. Towarzystwo Przyjaciół Sopotu, Sopot 2013.
  • Adrian Gleń, Od A. kilka myśli na progu nowego tomiku Wojciecha Kassa, w: Adrian Gleń, Czułość. Szkice i eseje o literaturze najnowszej, s.18-29, Biblioteka Krytyki/Biblioteka Toposu, t. 108, Towarzystwo Przyjaciół Sopotu, Sopot 2015
  • Janusz Drzewucki, Zapalić ciemność w: Janusz Drzewucki, Środek ciężkości. Szkice o współczesnej liryce polskiej, Mikołów 2016
  • Adrian GleńKrytyka i metafizyka. Studia i szkice o najnowszych zjawiskach i tekstach literackich, str. 229, Biblioteka Toposu, t. 141, Sopot 2017
  • Przemysław Dakowicz, Lustra tradycji. Studia i szkice interpretacyjne, s. 287, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2018
  • Karol Alichnowicz, Nieosiągalne? Realizm - Wyobraźnia - Pamięć, s. 162, Biblioteka Krytyki Toposu, t. 178, Towarzystwo Przyjaciół Sopotu, Sopot 2020
  • Janusz Nowak, Głód Nadziei. Eseje i szkice o poezji współczesnej, s. 366, Biblioteka Krytyki Toposu, t. 179, Towarzystwo Przyjaciół Sopotu, Sopot 2020

Wybrane nagrody, nominacje i odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Nominacje do Nagrody Literackiej m.st. Warszawy 2016, www.instytutksiazki.pl [dostęp 2016-04-02].
  2. II Konkurs Poetycki im. Rodziny Wiłkomirskich | Stowarzyszenie Promocji Sztuki Łyżka Mleka, lyzkamleka.poezja-art.eu [dostęp 2017-02-19] (pol.).
  3. Wręczenie medali Gloria Artis – 2015 (pol.). mkidn.gov.pl. [dostęp 2015-10-15].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]