Województwo dorpackie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Województwo dorpackie
województwo
1598 – 1620
Herb
Herb
Państwo  I Rzeczpospolita
Prowincja Inflanty
Data powstania 1598
Siedziba wojewody Dorpat
Wojewoda zobacz: wojewodowie dorpaccy
Siedziba sejmiku Wenden
Powierzchnia ok. 9 000 km²
Liczba reprezentantów
Liczba senatorów 2
Położenie na mapie Rzeczypospolitej
RON województwo dorpackie map.svg
Portal Polska

Województwo dorpackie (derpskie) – województwo I Rzeczypospolitej, wchodzące w skład Inflant.

Utworzone zostało w 1598[1] za Zygmunta III Wazy po przekształceniu jednej z trzech prezydencji (prezydiów), utworzonych po rozejmie w Jamie Zapolskim w 1582 r.[2] jako jedno z trzech województw inflanckich (obok województwa wendeńskiego i parnawskiego). Stolicą województwa było miasto Dorpat (obecnie Tartu). Po 1621 r. województwo faktycznie przestało istnieć w wyniku zajęcia Inflant przez Szwecję, choć formalnie zostało zlikwidowane dopiero po pokoju w Oliwie w 1660 r.

Tytuł wojewody dorpackiego, podobnie jak fikcyjne tytuły ziemskie nieistniejącego już wtedy województwa dorpackiego, utrzymały się do końca Rzeczypospolitej Obojga Narodów (zob. urzędy fikcyjne).

Województwo dorpackie było najdalej na północ wysuniętym województwem I Rzeczypospolitej.

Wojewodowie dorpaccy[3]

Kasztelanowie dorpaccy (derpscy)[4]

  • 1599–1611 Maciej Leniek (1545–1609)
  • 1612–1620 Bertrand Holzschuher (zm. 1625)
  • 1620-1621 Jan Korsak Hołubicki
  • 1621–1627 Aleksander Massalski (zm. 1643) - urząd tytularny
  • ok. 1633-1638 Tomasz Grochowski (zm. 1638) - urząd tytularny
  • 1638–1643 Piotr Rudomina-Dusiacki (zm. 1649) - urząd tytularny
  • 1644–1646 Henryk Denhoff (1585–1659) - urząd tytularny
  • 1648 Mikołaj Ossoliński (zm. 1650) - urząd tytularny, nie przyjął go
  • 1650-1652 Tomasz Kossakowski - urząd tytularny
  • 1653-1656 Wilhelm Holzschuher - urząd tytularny
  • 1660-po1664 Aleksander Maksymilian Niemira - urząd tytularny

Województwo dzieliło się na 5 starostw:

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Volumina Legum T. II s. 377
  2. Volumina Legum T. II s. 220
  3. Urzędnicy Inflanccy XVI-XVIII wiek. Spisy, Kórnik 1994, s. 54-55.
  4. Urzędnicy Inflanccy XVI-XVIII wiek. Spisy, Kórnik 1994, s.44-45