Wola Krzysztoporska (wieś)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 51°20′35″N 19°34′39″E
- błąd 38 m
WD 51°19'59.9"N, 19°34'0.1"E
- błąd 14 m
Odległość 1392 m
Wola Krzysztoporska
wieś
Ilustracja
Państwo  Polska
Województwo  łódzkie
Powiat piotrkowski
Gmina Wola Krzysztoporska
Liczba ludności (2015) 2270
Strefa numeracyjna 44
Kod pocztowy 97-371
Tablice rejestracyjne EPI
SIMC 0556045
Położenie na mapie gminy Wola Krzysztoporska
Mapa konturowa gminy Wola Krzysztoporska, w centrum znajduje się punkt z opisem „Wola Krzysztoporska”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, w centrum znajduje się punkt z opisem „Wola Krzysztoporska”
Położenie na mapie województwa łódzkiego
Mapa konturowa województwa łódzkiego, blisko centrum na dole znajduje się punkt z opisem „Wola Krzysztoporska”
Położenie na mapie powiatu piotrkowskiego
Mapa konturowa powiatu piotrkowskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Wola Krzysztoporska”
Ziemia51°20′35″N 19°34′39″E/51,343056 19,577500
Strona internetowa

Wola Krzysztoporskawieś w Polsce położona w województwie łódzkim, w powiecie piotrkowskim, w gminie Wola Krzysztoporska[1].

Miejscowość jest siedzibą władz gminy Wola Krzysztoporska. Przez wieś przebiega rzeka Dąbrówka, dopływ Luciąży. W latach 1975–1998 Wola Krzysztoporska administracyjnie należała do województwa piotrkowskiego.

We wsi istniał kolejowy przystanek osobowy, jednak ruch pasażerski został zlikwidowany w 2000 roku. W Woli Krzysztoporskiej istniała mijanka i na początku lat 90. XX wieku odbywało się krzyżowanie pociągów. Obecnie w obrębie samej miejscowości znajdują się trzy zdewastowane wiadukty kolejowe.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza pisana informacja o Woli Krzysztoporskiej pochodzi z 1552 roku[2] i dotyczy poborów z dóbr Piotra Krzysztoporskiego. Pod koniec XIX wieku w pobliżu położony był folwark Księżna[3]. W 1879 roku właścicielem folwarku Wola Krzysztoporska został Josek Szpilfogel-Kodrębski. Jego syn, Maurycy, założył w 1902 roku Fabrykę Chemiczną, przekształconą po II wojnie światowej w Wolskie Zakłady Przemysłu Barwników Organika[2]. W 2000 roku zakłady z przyczyn ekonomicznych ogłosiły upadłość, a w jednej z hal pofabrycznych otwarto w 2004 roku klub Protector.

5 września 1939 żołnierze Wehrmachtu w odwecie za poniesione straty w zdobywaniu wsi dokonali zemsty na ludności cywilnej. Po zajęciu miejscowości Niemcy strzelali do napotkanych mężczyzn (śmierć poniosło 7 osób) i spalili wieś[4].

W latach 1965–1975 wójtem gminy był Albin Dajcz, pochodzący z Piotrkowa Trybunalskiego żołnierz Armii Krajowej. Przy współpracy Leona Jajte, dyrektora Wolskich Zakładów Przemysłu Barwików dokonał gruntownej przebudowy infrastruktury gminnej, m.in. kompleksowej modernizacji dróg i ulic. Wybudowano ośrodek zdrowia, pierwszy wodociąg, wykonano scalenie gruntów, wyznaczono działki budowlane i dokonano rewitalizacji starego parku. Jest głównym bohaterem książki „Odłamki czasu”, napisanej przez Włodzimierza Dajcza[5].

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

Pierwszą jednosalową szkołę elementarną wybudowano w 1899 roku. W 1906 roku, z inicjatywy robotników Fabryki Chemicznej powstała szkoła fabryczna. W 1932 roku szkoła miała pięć izb lekcyjnych, rozmieszczonych w kilku miejscach wsi. W 1938 roku oddano do użytku nowy budynek[6]. W Woli Krzysztoporskiej od 2006 roku[7] funkcjonuje Zespół Szkolno-Gimnazjalny złożony ze Szkoły Podstawowej im. gen. Ludwika Czyżewskiego oraz Gimnazjum im. Obrońców Gór Borowskich 1939 roku.

Ochotnicza Straż Pożarna[edytuj | edytuj kod]

OSP w Woli Krzysztoporskiej powstała w 1909 roku i tworzyło ją 34 druhów. W 1952 roku jednostka zawarła umowę wieczystej, bezpłatnej dzierżawy budynku przy ulicy Wesołej, w którym do tej pory mieści się jej siedziba. Na początku lat 70. XX wieku, w związku z powołaniem zawodowej jednostki straży pożarnej w Zakładach Chemicznych Organika, działalność jednostki ochotniczej została ograniczona. W 2001 roku OSP Wola Krzysztoporska została włączona do Krajowego Systemu Ratowniczo-Gaśniczego[8].

Osoby związane z Wolą Krzysztoporską[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz.U. z 2013 r. poz. 200)
  2. a b 'Historia miejscowości' (pol.). www.wola-krzysztoporska.pl. [dostęp 2013-07-14].
  3. Księżna, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IV: Kęs – Kutno, Warszawa 1883, s. 829.
  4. Józef Fajkowski, Jan Religa: Zbrodnie hitlerowskie na wsi polskiej 1939-1945. Warszawa: Wydawnictwo Książka i Wiedza, 1981, s. 262.
  5. Włodzimierz Dajcz: Odłamki czasu. Warszawa: Warszawska Firma Wydawnicza, 2011-11-15. ISBN 978-83-7805-044-5.
  6. 'Historia szkoły w Woli Krzysztoporskiej' (pol.). www.wola-krzysztoporska.pl. [dostęp 2013-07-14].
  7. Biuletyn „Nasza Gmina” - nr 5 (PDF) (pol.). 2008-06. s. 2. [dostęp 2013-07-14].
  8. 'Historia OSP Wola Krzysztoporska' (pol.). www.wola-krzysztoporska.pl. [dostęp 2013-07-14].