Wola Rasztowska
52°26′29″N 21°17′15″E/52,441389 21,287500| wieś | |
 Pałac w Woli Rasztowskiej | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Powiat | |
| Gmina | |
| Liczba ludności (2021) | |
| Strefa numeracyjna |
29 |
| Kod pocztowy |
05-205[4] |
| Tablice rejestracyjne |
WWL |
| SIMC |
0511640[5] |
Położenie na mapie gminy Klembów  | |
Położenie na mapie Polski  | |
Położenie na mapie województwa mazowieckiego  | |
Położenie na mapie powiatu wołomińskiego  | |
| 52°26′29″N 21°17′15″E/52,441389 21,287500[1]
| |
Wola Rasztowska – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie wołomińskim, w gminie Klembów[5][6]. Ma status sołectwa[7].
W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego. Przez wieś przebiegają droga wojewódzka nr 636 oraz linia kolejowa nr 10 ze stacją towarową Emilianów.
Prywatna wieś szlachecka położona była w drugiej połowie XVI wieku w powiecie kamienieckim ziemi nurskiej województwa mazowieckiego[8]. Wieś należała najpierw do rodziny Chrzanowskich, a od XVIII wieku i XIX wieku należała do rodziny Młockich: najpierw Tadeusza, a następnie Emiliana Młockiego. W 1827 roku mieszkało tu 255 osób[9].
We wsi, przy ulicy Szkolnej 9, znajduje się barokowy pałac będący rekonstrukcją budowli wybudowanej ok. 1680 r. z fundacji rodziny Łuszczewskich. Była to siedziba letnia króla Jana III Sobieskiego, przekazana rodzinie Chrzanowskich za obronę Trembowli (1675) przed armią turecko-tatarską. Bez zmian formy przetrwał do czasów II Rzeczypospolitej, kiedy to został przebudowany. W czasie II wojny światowej pałac uległ zniszczeniu. W latach 1951–1953 powojenny właściciel – Centralny Zarząd Radiostacji i Telewizji – odbudował go według projektu Jana Wolińskiego. Projekt nawiązywał do jego XVII-wiecznej formy. Piętrowa, prostokątna budowla posiada dwie narożne wieże alkierzowe oraz ryzality na osi fasad, zwieńczone trójkątnymi frontonami. Obecnie w budynku mieszczą się: Szkoła Podstawowa im. Jana III Sobieskiego i przedszkole.
Przy pałacu zlokalizowany jest park, składający się z terenów zielonych i dwóch stawów. W parku dominują drzewa liściaste, sześć spośród nich pochodzi z czasów założenia parku – z końca XIX wieku. Reszta z drzew, okolo 95% nasadzeń, pochodzi z okresów po wojnie. Oba stawy znajdują się na południu parku, a pałac – w jego północno-wschodniej części. Wolny teren wykorzystywany jest m.in. na boisko dla przylegającej szkoły podstawowej[10][11].
Znaczny wpływ na rozwój Woli Rasztowskiej po 1953 roku miała budowa RCN Wola Rasztowska. Wraz z radiostacją wybudowano infrastrukturę, m.in. oświetlenie, osiedle mieszkaniowe dla pracowników z wodociągiem i kanalizacją. Szkołę podstawową przeniesiono do odbudowanego pałacu, a w jego skrzydle zorganizowano przedszkole. W starym budynku szkoły powstała klubokawiarnia i stacjonarne kino. Powstała wówczas także poczta, ośrodek zdrowia, kiosk oraz uruchomiono linię autobusową łączącą tę miejscowość z Warszawą. Do wsi, jako pierwszej w okolicy, w latach 50. XX wieku, doprowadzono elektryczność.
We wsi kręcono częściowo sceny do filmu Galimatias, czyli kogel-mogel II, znajduje się też tam jeden z najstarszych ciągników typu Ursus C-330. Z okazji tej co roku odbywa się tu Zlot Starych Traktorów. W Woli Rasztowskiej znajdowała się też dawniej spółdzielnia kółek rolniczych zamknięta w 2000 roku.
Wola Rasztowska jest siedzibą parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła należącej do dekanatu radzymińskiego[12]. Parafia dziala od 1994 roku. Wcześniej katolicy z Woli Rasztowskiej należeli do parafii w Klembowie lub Radzyminie. Do lokalnej parafii należą również katolicy z wsi Roszczep.
| SIMC | Nazwa | Rodzaj |
|---|---|---|
| 1060010 | Pokoje | część wsi |
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Państwowy Rejestr Nazw Geograficznych – miejscowości – format XLSX, Dane z państwowego rejestru nazw geograficznych – PRNG, Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 5 listopada 2023, identyfikator PRNG: 150243.
- ↑ Wieś Wola Rasztowska w liczbach [online], Polska w liczbach [dostęp 2025-04-08], liczba ludności na podstawie danych GUS.
- ↑ NSP 2021: Ludność w miejscowościach statystycznych [online], Bank Danych Lokalnych GUS, 19 września 2022 [dostęp 2025-04-08].
- ↑ Oficjalny Spis Pocztowych Numerów Adresowych, Poczta Polska S.A., październik 2013, s. 1479 [zarchiwizowane z adresu 2014-02-22].
- ↑ a b c GUS. Wyszukiwarka TERYT
- ↑ a b Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części (Dz. U. z 2013 r. poz. 200)
- ↑ Strona gminy, sołectwa
- ↑ Corona Regni Poloniae. Mapa w skali 1:250 000, Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk i Pracownia Geoinformacji Historycznej Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego
- ↑ Gmina Klembów: Rys historyczny. [dostęp 2021-10-31].
- ↑ Historia - Portal - Szkoła Podstawowa im. Jana III Sobieskiego w Woli Rasztowskiej [online], spwolarasztowska.klembow.pl [dostęp 2025-06-19].
- ↑ Rewitalizacja Pałacu wraz z parkiem w Woli Rasztowskiej - Modernizacja Roku [online], www.modernizacjaroku.org.pl [dostęp 2025-06-19].
- ↑ Opis parafii na stronie diecezji
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Rasztowska Wola, [w:] Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, t. IX: Pożajście – Ruksze, Warszawa 1888, s. 537.
- https://klembow.pl/inwestycja-opis-57-rewitalizacja_zabytkowego_parku_palacu.html
- https://www.polskiezabytki.pl/m/obiekt/3749/Wola_Rasztowska/
