Wrzosowiec

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Wrzosowiec
Ilustracja
Wrzosowiec hyzopolistny
Systematyka[1][2]
Domena

eukarionty

Królestwo

rośliny

Podkrólestwo

rośliny zielone

Nadgromada

rośliny telomowe

Gromada

rośliny naczyniowe

Podgromada

rośliny nasienne

Nadklasa

okrytonasienne

Klasa

Magnoliopsida

Nadrząd

goździkopodobne

Rząd

goździkowce

Rodzina

szarłatowate

Rodzaj

wrzosowiec

Nazwa systematyczna
Corispermum L.
Sp. Pl. 1027. 1753[3]
Typ nomenklatoryczny

C. hyssopifolium Linnaeus[3]

Wrzosowiec (Corispermum L.) – rodzaj roślin z rodziny szarłatowatych (dawniej w komosowatych). Obejmuje ok. 65[4]–69[5] gatunków. Większość przedstawicieli występuje na suchych obszarach Azji, mniej liczne gatunki rosną jednak także na rozległych obszarach strefy umiarkowanej i subarktycznej w pozostałej części Azji, w Europie i Ameryce Północnej. Niektóre gatunki zostały rozprzestrzenione poza zasięg naturalny[4]. Z terenu Polski wymienionych zostało 5 gatunków: wrzosowiec cienkoskrzydełkowy C. pallasii jest zadomowionym antropofitem, status niejasny dwóch gatunków – wrzosowca pośredniego C. intermedium i Marschalla C. marschallii, dwa gatunki są tylko przejściowo zawlekane – wrzosowiec hyzopolistny C. hyssopifolium i lśniący C. nitidum[6]. Ze względu na zmienność roślin, łatwość krzyżowania, problemy z ustaleniem cech diagnostycznych – rozpoznawanie i klasyfikacja należących tu gatunków jest problematyczna[7].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Rośliny jednoroczne o rozgałęzionym pędzie, gęsto pokrytym gwiazdkowatymi włoskami[4][7][8], rzadko nagie lub łysiejące z wiekiem[4]. Pędy zwykle prosto wzniesione lub podnoszące się, rzadko płożące[4].
Liście
Skrętoległe, siedzące[8], nitkowate, wąskolancetowate do lancetowatych, całobrzegie[7], płaskie lub nieco wałeczkowate[8].
Kwiaty
Obupłciowe, zebrane na szczytach pędów w kłosy, które mogą być luźne i wydłużone lub krótkie i gęste. Poszczególne kwiaty wyrastają w kątach przysadek. Okwiat zredukowany zupełnie lub do jednego okółka składającego się z 1–3, rzadko 5, błoniastych i białawych listków. Pręciki najczęściej w liczbie 3 (rzadziej od 1 do 5), nierówne, dłuższe od okwiatu. Pylniki owalne do kulistych. Jajowata zalążnia także jest dłuższa od okwiatu i jest spłaszczona. Zwieńczona jest bardzo krótką szyjką słupka zakończoną dwoma nitkowatymi, rozstawionymi znamionami[8].
Owoce
Orzeszek spłaszczony do wypukłego, wydłużony lub okrągły, otoczony błoniastym skrzydełkiem różnej szerokości lub pozbawiony skrzydełka. Jeśli jest – skrzydełko jest całobrzegie, drobno ząbkowane lub faliste[4].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Wrzosowiec pośredni
Wrzosowiec pośredni – szczyt pędu z owocami w kątach przysadek

Rodzaj z rodziny szarłatowatych (Amaranthaceae) w jej szerokim ujęciu (obejmującym komosowate Chenopodiaceae). W obrębie rodziny rodzaj należy do podrodziny Corispermoideae Rafinesque, wskazywanej jako siostrzana względem podrodziny komosowych Chenopodioideae Burnett[2].

Wykaz gatunków[5]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. a b Peter F. Stevens, Caryophyllales, [w:] Angiosperm Phylogeny Website [online], Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2018-09-16] (ang.).
  3. a b Corispermum. [w:] Index Nominum Genericorum (ING) [on-line]. Smithsonian Institution. [dostęp 2018-09-16].
  4. a b c d e f Sergei L. Mosyakin: Corispermum Linnaeus. [w:] Flora of North America [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2018-09-16].
  5. a b Corispermum. [w:] The Plant List. Version 1.1 [on-line]. [dostęp 2018-09-16].
  6. Zbigniew Mirek i inni, Vascular plants of Poland. An annotated checklist, Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2020, s. 62, ISBN 978-83-62975-45-7.
  7. a b c Corispermum Linnaeus. [w:] Flora of China [on-line]. eFloras.org. [dostęp 2018-09-16].
  8. a b c d Anna Pacyna: Corispermum L., Wrzosowiec. W: Flora Polski. Rośliny naczyniowe. Tom III. Adam Jesiewicz (red.). Kraków: PAN, Instytut Botaniki im. W. Szafera, 1992, s. 172. ISBN 83-85444-06-8.