Przejdź do zawartości

Wybory parlamentarne na Węgrzech w 2026 roku

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Wybory parlamentarne na Węgrzech w 2026 roku
Państwo

 Węgry

Rodzaj

wybory parlamentarne

Data przeprowadzenia

12 kwietnia 2026

Ordynacja wyborcza

mieszana

Głosowanie
poprzednie:
2022
następne:

Wybory parlamentarne na Węgrzech w 2026 roku – wybory mające wyłonić 199 deputowanych do Zgromadzenia Narodowego, przeprowadzone 12 kwietnia 2026[2]. Opozycyjna partia TISZA, pod przywództwem Pétera Magyara, pokonała dotychczas rządzącą partię Fidesz przewodzoną przez premiera Viktora Orbana, uzyskując 141 miejsc w parlamencie co oznacza większość potrzebną do zmiany konstytucji[1][3] .

Rządy Fideszu

[edytuj | edytuj kod]

Przez 16 lat swoich rządów Fidesz, dzięki zdobywaniu w kolejnych wyborach większości konstytucyjnej, dokonał wielu reform w systemie polityczno-gospodarczym Węgier. Po 2010 roku wielokrotnie zmieniano ordynację wyborczą, dokonano wielu zmian w systemie sądownictwa oraz wprowadzono nowy system podatkowy z jednolitym 16% liniowym podatkiem dochodowym, w 2011 roku uchwalono nową konstytucję[4]. Po pogorszeniu relacji z Unią Europejską, związanym m.in. z oceną praworządności i częściowym zablokowaniu unijnych środków, otwarto kraj na inwestycje z Rosji i Chin[5][6]. Zmiany na Węgrzech nazywane były przez zwolenników władzy odejściem od demokracji liberalnej na rzecz budowy demokracji nieliberalnej. Przez część organizacji międzynarodowych oraz publicystów uznane były jednak za stopniowe ograniczanie demokracji i swobód obywatelskich. Nowy system cechować miały korupcyjne układy i tworzenie oligarchów powiązanych z rządzącą ekipą. Jak wskazują eksperci blisko 80% rynku mediów pozostaje pod kontrolą podmiotów powiązanych z Fideszem[2][7], a niezależność wymiaru sprawiedliwości została znacznie ograniczona[8][9].

Wzrost znaczenia TISZY

[edytuj | edytuj kod]
Lider partii TISZA Péter Magyar i Viktor Orban w Parlamencie Europejskim

W 2024 roku ujawniono ułaskawienie skazanego za tuszowanie przestępstw pedofilskich wicedyrektora domu dziecka. Upublicznienie sprawy skutkowało dymisją prezydent Katalin Novák i wycofaniem się z aktywności politycznej Judit Vargi, ówczesnej minister sprawiedliwości[10]. Niedługo później jej były mąż Péter Magyar, podówczas nieznany szerzej prawnik związany z Fideszem, zaczął organizować ruch społeczny i antyrządowe demonstracje[11][12]. W kwietniu porozumiał się z niszową dotychczas partią TISZA, zostając jej wiceprzewodniczącym. W czerwcowych wyborach do Parlamentu Europejskiego uzyskał mandat europarlamentarzysty, a jego partia zajęła drugie miejsce, zdobywając 29% głosów i wyprzedzając pozostałe ugrupowania opozycyjne[13]. Od tego czasu TISZA przejęła większość elektoratu opozycyjnego wobec Fideszu, w październiku 2024 roku stając się pierwszym od 18 lat ugrupowaniem, które wyprzedziło w sondażach koalicję Fidesz–KDNP[2].

Mając na uwadze niewielkie szanse przekroczenia progu wyborczego oraz obawy przed rozproszeniem głosów opozycji partie Momentum, Węgierska Partia Zielonych, Dialog – Partia Zielonych oraz Węgierska Partia Socjalistyczna zrezygnowały ze startu w wyborach 2026 r.[14]

Ordynacja wyborcza

[edytuj | edytuj kod]

W latach 2010–2014 rząd Fideszu znacząco zmienił ordynację wyborczą. W trakcie wyborów:

  • 106 deputowanych wybieranych jest w jednomandatowych okręgach wyborczych;
  • 93 deputowanych wybieranych jest z krajowych list partyjnych. Wyborcy oddają głos nie na kandydata, a na jedną z list. Mandaty dzielone są proporcjonalnie za pomocą metody D’Hondta. Obowiązuje próg wyborczy na poziomie: 5% dla partii startującej samodzielnie, 10% dla koalicji dwóch partii i 15% dla koalicji trzech lub więcej ugrupowań.

Dodatkowo funkcjonuje mechanizm kompensacyjny, który sprawia że niewykorzystane głosy z okręgów jednomandatowych (tzn. nadwyżkowe głosy zwycięzcy oraz głosy przegranych) dodawane są do głosów oddanych na listy krajowe.

Jak wskazują komentatorzy system premiuje duże ugrupowania, a układ granic okręgów wspiera rządzący Fidesz[15].

Sondaże

[edytuj | edytuj kod]
Średnia sondażowa na przestrzeni kadencji

Większość sondaży na dwa miesiące przed wyborami wskazywała zbliżony wynik rządzącego Fideszu i opozycyjnej partii TISZA, lub minimalną przewagę tej drugiej. Wyniki w okolicach progu wyborczego notowały: nacjonalistyczna partia Mi Hazánk, satyryczna Partia Psa o Dwóch Ogonach oraz centrolewicowa Koalicja Demokratyczna[16][17].

Komitety wyborcze

[edytuj | edytuj kod]

Listę krajową może stworzyć partia, która ma zarejestrowanych co najmniej 71 kandydatów w jednomandatowych okręgach wyborczych, w 14 różnych komitatach i w Budapeszcie[18].

Partie, które zarejestrowały listy krajowe
Nazwa Nr listy[19] Lider/Liderzy Kandydaci
w JOW-ach
Kandydaci
na liście krajowej
Węgierska Partia Psa o Dwóch Ogonach
(węg. Magyar Kétfarkú Kutya Párt)
1 Gergely Kovács(inne języki) 75[20] 63[21]
Partia Szacunku i Wolności
(węg. Tisztelet és Szabadság Párt)
2 Péter Magyar 106[22] 85[22]
Ruch Naszej Ojczyzny
(węg. Mi Hazánk Mozgalom)
3 László Toroczkai 106[23] 240[23]
Koalicja Demokratyczna
(węg. Demokratikus Koalíció)
4 Klára Dobrev 100[24] 108[24]
FideszKDNP 5 Viktor Orbán
Zsolt Semjén
106[25] 279[25]
Partie bez listy wyborczej
Nazwa Lider/Liderzy Kandydaci
w JOW-ach[26]
Solidarność(inne języki)Węgierska Partia Pracujących
(węg. SZOLIDARITÁS–Magyar Munkáspárt)
Sándor Székely(inne języki)
Gyula Thürmer(inne języki)
59
Jobbik Márton Gyöngyösi 40
Partia Normalnego Życia
(węg. Normális Élet Pártja)
György Gődény(inne języki) 6
Partia Środka
(węg. Középen Állók Pártja)
Kornél Mihály Vörös 5
Ruch Zjednoczenia Narodowego Krajów Świętej Korony
(węg. Nemzetegyesítő Mozgalom a Szentkorona Országaiért)
Alfréd Pócs(inne języki) 2
LMP – Węgierska Partia Zielonych
(węg. LMP – Magyarország Zöld Pártja)
Péter Ungár(inne języki)
Katalin Szabó-Kellner(inne języki)
1
Węgierska Partia Sprawiedliwości i Życia
(węg. Magyar Igazság és Élet Pártja)
1
IRÁNY Dezső Farkas(inne języki) 1

Frekwencja[27]

[edytuj | edytuj kod]
7:00 9:00 11:00 13:00 15:00 17:00 18:30 Całkowita
3,46% 16,89% 37,98% 54,14% 66,01% 74,23% 77,80% 79,56%
260 556 1 271 768 2 858 892 4 075 272 4 968 713 5 587 935 5 856 515 5 988 778

Wyniki

[edytuj | edytuj kod]
12 kwietnia 2026 – wyniki węgierskich wyborów parlamentarnych
Partia Lista Ogólnokrajowa (ordynacja proporcjonalna) Okręgi jednomandatowe
mandaty
Razem
Głosy % Mandaty Głosy % Mandaty Mandaty ±
Tisza 3 385 890 53,18 45 3 333 415 55,26 96 141 Nowa
FideszKDNP 2 458 337 38,61 42 2 215 225 36,72 10 52 83
Ruch Naszej Ojczyzny 358 372 5,63 6 345 252 5,72 0 6
Koalicja Demokratyczna 70 298 1,10 0 65 302 1,08 0 0 15
Węgierska Partia Psa o Dwóch Ogonach 51 965 0,82 0 38 924 0,65 0 0
Komitety mniejszości narodowych
Samorząd Krajowy Romów na Węgrzech(inne języki) 19 203 0,30 0 0
Samorząd Krajowy Niemców na Węgrzech(inne języki) 18 419 0,29 0 0 1
Samorząd Krajowy Chorwatów na Węgrzech 1307 0,02 0 0
Samorząd Krajowy Słowaków na Węgrzech 902 0,01 0 0
Samorząd Krajowy Rumunów na Węgrzech 512 0,01 0 0
Samorząd Krajowy Rusinów na Węgrzech(inne języki) 440 0,01 0 0
Samorząd Krajowy Ukraińców na Węgrzech 379 0,01 0 0
Samorząd Krajowy Słoweńców na Węgrzech(inne języki) 179 0,00 0 0
Samorząd Krajowy Greków na Węgrzech 159 0,00 0 0
Samorząd Krajowy Polaków na Węgrzech 147 0,00 0 0
Samorząd Krajowy Ormian na Węgrzech 116 0,00 0 0
Samorząd Krajowy Bułgarów na Węgrzech(inne języki) 108 0,00 0 0
Partie bez listy krajowej
Jobbik 7832 0,13 0 0 7
Solidarność(inne języki)Węgierska Partia Pracujących 4187 0,07 0 0
Partia Normalnego Życia 328 0,01 0 0
Ruch Zjednoczenia Narodowego Krajów Świętej Korony 249 >0,01 0 0
Partia Środka 247 >0,01 0 0
Węgierska Partia Sprawiedliwości i Życia 196 >0,01 0 0
LMP – Węgierska Partia Zielonych 163 >0,01 0 0 3
IRÁNY 109 >0,01 0 0
Niezależni kandydaci 20 967 0,35 0 0
Ważne głosy 6 366 733 99,41 6 032 396 99,43
Puste/nieważne głosy 37 670 0,59 34 327 0,57
Razem 6 404 403 100,00 6 066 723 100,00
Zarejestrowani wyborcy / Frekwencja 8 112 646 78,94 7 618 472 79.63
Źródło: Narodowe Biuro Wyborcze

Reakcje

[edytuj | edytuj kod]

Różni eksperci przewidywali, że porażka Fideszu będzie początkiem upadku wielu globalnych prawicowych ruchów populistycznych i skrajnie prawicowych, zwłaszcza trumpizmu, który ściśle sprzymierzył się z Fideszem i Orbánem. Wyniki zostały określone jako pozytywne dla Unii Europejskiej, ponieważ Orbán od dawna był eurosceptykiem[28]. Magyar otrzymał gratulacje od prezydenta Francji Emmanuela Macrona, kanclerza Niemiec Friedricha Merza, prezydenta Ukrainy Wołodymyra Zełenskiego i premiera Polski Donalda Tuska[29].

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. a b c Parliamentary Elections. April 12, 2026. Nemzeti Választási Iroda, 18 kwietnia 2026. [dostęp 2026-04-18]. (ang.).
  2. a b c Monitor OSW. Wybory na Węgrzech, nr 1 [online], OSW Ośrodek Studiów Wschodnich, 5 lutego 2026 [dostęp 2026-02-26].
  3. Paulina Ciesielska: Policzyli wszystkie głosy. TISZA niekwestionowanym zwycięzcą. Wp.pl, 18 kwietnia 2026. [dostęp 2026-04-18].
  4. Stabilna stagnacja: sytuacja gospodarcza Węgier po 16 latach rządów Orbána [online], OSW Ośrodek Studiów Wschodnich, 20 marca 2026 [dostęp 2026-04-02].
  5. Węgry coraz bliżej nowego reaktora jądrowego. Rosjanie wykonali pierwszy krok ws. budowy [online], wnp.pl, 5 lutego 2026 [dostęp 2026-04-02].
  6. Michał Misiura, Chińskie inwestycje na Węgrzech rosną, tak jak dług względem Pekinu [online], Bankier.pl, 28 sierpnia 2024 [dostęp 2026-04-02].
  7. How Orbán systematically suffocated the Hungarian media over the past 15 years [online], EUobserver, 19 lutego 2026 [dostęp 2026-04-02] (ang.).
  8. Hungary: Media Curbs Harm Rule of Law | Human Rights Watch [online], 13 lutego 2024 [dostęp 2026-04-02] (ang.).
  9. Czy po 12 latach Orbán wreszcie straci władzę? Położył rękę na mediach, zmanipulował ordynację... [online], oko.press [dostęp 2026-04-02].
  10. Hungarian President Katalin Novak resigns over child-abuse pardon scandal [online], 10 lutego 2024 [dostęp 2026-04-03] (ang.).
  11. Wyborcza.pl [online], wyborcza.pl [dostęp 2026-04-03].
  12. Lili Bayer, New challenger to Viktor Orbán leads huge demonstration in Budapest, „The Guardian”, 6 kwietnia 2024, ISSN 0261-3077 [dostęp 2026-04-03] (ang.).
  13. Nemzeti Választási Iroda – Európai parlamenti képviselők választása [online], vtr.valasztas.hu [dostęp 2026-04-03] (węg.).
  14. Grupa Wirtualna Polska, Węgierskie partie opozycyjne wycofują się z wyborów [online], WP Wiadomości, 27 lutego 2026 [dostęp 2026-04-03].
  15. Monitor OSW. Wybory na Węgrzech, nr 2 [online], OSW Ośrodek Studiów Wschodnich, 25 lutego 2026 [dostęp 2026-02-26].
  16. Rośnie przewaga opozycji. Nowy sondaż przed wyborami na Węgrzech [online], tvn24.pl, 25 lutego 2026 [dostęp 2026-03-02].
  17. PAP: Sondaże na Węgrzech. Zmniejszyła się przewaga opozycyjnej TISZY nad partią Orbana [online], www.pap.pl [dostęp 2026-03-02].
  18. Ezeket a változásokat hozza a választási törvény módosítása. Magyar Nemzet. [dostęp 2026-04-22]. (węg.).
  19. Party lists. [dostęp 2026-04-21].
  20. Magyar Kétfarkú Kutya Párt. [dostęp 2026-04-21].
  21. MKKP list. [dostęp 2026-04-21].
  22. a b Tisztelet és Szabadság Párt. [dostęp 2026-04-21].
  23. a b Mi Hazánk Mozgalom. [dostęp 2026-04-21].
  24. a b Demokratikus Koalíció. [dostęp 2026-04-21].
  25. a b FIDESZ - Magyar Polgári Szövetség. [dostęp 2026-04-21].
  26. Nominating organizations, candidates. [dostęp 2026-04-21].
  27. Nemzeti Választási Iroda – Országgyűlési Választás 2026. [online], 12 kwietnia 2026 (węg.).
  28. Telewizja Polska S.A, European leaders congratulate Magyar on election win [online], tvpworld.com [dostęp 2026-04-12] (ang.).
  29. Orbán’s 16-year rule over Hungary ends in crushing election defeat [online], POLITICO, 12 kwietnia 2026 [dostęp 2026-04-12] (ang.).