X-Men (film)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy filmu z 2000 roku. Zobacz też: inne znaczenie tego słowa.
X-Men
logo filmu
logo filmu
Gatunek o superbohaterach
fantastyka naukowa
akcja
Rok produkcji 2000
Data premiery 12 lipca 2000
13 października 2000 (Polska)
Kraj produkcji Stany Zjednoczone
Język angielski
Czas trwania 104 minuty
Reżyseria Bryan Singer
Scenariusz David Hayter
Główne role Patrick Stewart
Hugh Jackman
Ian McKellen
Halle Berry
Famke Janssen
James Marsden
Bruce Davison
Rebecca Romijn-Stamos
Ray Park
Anna Paquin
Muzyka Michael Kamen
Zdjęcia Newton Thomas Sigel
Scenografia John Myhre
Kostiumy Louise Mingenbach
Montaż Steven Rosenblum
Kevin Stitt
John Wright
Produkcja Lauren Shuler Donner
Ralph Winter
Wytwórnia Marvel Enterprises
The Donners’ Company
Bad Hat Harry Productions
Dystrybucja 20th Century Fox
Budżet 75 000 000 USD
Poprzednik 296 339 527 USD
Kontynuacja X-Men 2 (2003)

X-Menamerykański fantastycznonaukowy film akcji na podstawie serii komiksów o grupie superbohaterów o tej samej nazwie wydawnictwa Marvel Comics. Został on wyreżyserowany przez Bryana Singera na podstawie scenariusza Davida Haytera. W rolach głównych wystąpili: Patrick Stewart, Hugh Jackman, Ian McKellen, Halle Berry, Famke Janssen, James Marsden, Bruce Davison, Rebecca Romijn-Stamos, Ray Park i Anna Paquin.

Film ten opowiada historię mutantów Wolverine’a i Rogue, którzy zostali włączeni w konflikt między dwoma grupami mutantów, które w różny sposób próbują osiągnąć akceptację swojego gatunku przez społeczeństwo. Jedną z nich jest grupa „X-Men” Profesora Charlesa Xaviera, natomiast drugą „Braterstwo Mutantów” dowodzone przez Erica Lensherra / Magneto.

Bezpośrednimi kontynuacjami filmu są: X-Men 2 z 2003 i X-Men: Ostatni bastion z 2006 roku, które wchodzą w skład uniwersum filmowo-serialowego osadzonego w świecie X-Men. Jego światowa premiera miała miejsce 12 lipca 2000 roku na Ellis Island. W Polsce film zadebiutował 13 października tego samego roku. Film zarobił prawie 300 milionów dolarów przy budżecie 75 milionów.

Obsada[edytuj | edytuj kod]

Postać Aktor / aktorka
Charles Xavier / Profesor X Patrick Stewart[1]
Mutant, który posiada zdolność telepatii, pacyfista. Założyciel Szkoły Xaviera dla Utalentowanych Dzieci oraz X-Menów.
James „Logan” Howlett / Wolverine Hugh Jackman[1]
Mutant posiadający szpony w rękach, wyostrzone zmysły oraz umiejętność regeneracji. W wyniku eksperymentu jego szkielet, w tym również szpony, został pokryty niezniszczalnym adamantium.
Eric Lensherr / Magneto Ian McKellen[1]
Mutant posiadający umiejętność manipulowania polem magnetycznym oraz metalem, który dowodzi Braterstwem Mutantów. Brett Morris zagrał Erica jako dziecko.
Ororo Munroe / Storm Halle Berry[1]
Mutantka potrafiąca kontrolować pogodę. Jest nauczycielką w Szkole Xaviera dla Utalentowanych Dzieci oraz należy X-Menów.
Jean Grey Famke Janssen[1]
Mutantka posiadająca zdolności telekinetyczne i telepatyczne. Jest nauczycielką w Szkole Xaviera dla Utalentowanych Dzieci oraz należy X-Menów.
Scott Summers / Cyclops James Marsden[1]
Mutant posiadający zdolność generowania wiązek energii z oczu, który w związku z tym nosi specjalne okulary. Jest nauczycielem w Szkole Xaviera dla Utalentowanych Dzieci oraz należy X-Menów.
Robert Kelly Bruce Davison[1]
Senator Stanów Zjednoczonych, który jest przeciwny mutantom i zostaje porwany przez Magneto.
Raven Darkholme / Mystique Rebecca Romijn-Stamos[2]
Mutantka posiadająca zdolność zmiany swojego wyglądu, należąca do Braterstwa Mutantów.
Mortimer Toynbee / Toad Ray Park[1]
Bardzo zwinny mutant i poplecznik Magneto. Do jego zdolności należą: chwytliwy język, wydzielanie śluzowatej substancji, którą pluje na innych oraz zwiększona zwinność.
Marie D’Ancanto / Rogue Anna Paquin[3]
Nastoletnia mutantka, która uciekła z domu po tym jak po pocałowaniu chłopaka zapadł on w śpiączkę. Poprzez fizyczny kontakt potrafi odebrać siły życiowe, poznać czyjeś wspomnienia, a w przypadku mutantów – używać ich mocy.

W filmie ponadto wystąpili: Tyler Mane jako Victor Creed / Sabertooth, brutalny mutant i najemnik Magneto; Shawn Ashmore jako Bobby Drake / Iceman, uczeń szkoły Charlesa Xaviera, któy zaprzyjaźnia się z Rouge; Rhona Shekter i Kenneth McGregor jako rodzice Erica Lensherra, którzy zostali straceni w Auschwitz-Birkenau; Donna Goodhand i John Nelles jako rodzice Marie D’Ancanto[4][5].

W rolach cameo wystąpili: scenarzysta filmu David Hayter i współtwórca historii do scenariusza Tom DeSanto jako policjanci; Stan Lee, twórca komiksów Marvel Comics jako sprzedawca na plaży. Uczniów szkoły Charlesa Xaviera zagrali: Sumela Kay jako Kitty Pryde, Alexander Burton jako John Allerdyce / Pyro, Katrina Florence jako Jubilation Lee / Jubilee i Donald Mackinnon jako Peter Rasputin / Colossus[6][7][8][9].

Wydanie[edytuj | edytuj kod]

Światowa premiera filmu miała miejsce 12 lipca 2000 roku na Ellis Island. W wydarzeniu uczestniczyła obsada i twórcy filmu, oraz zaproszeni goście[10]. Dla szerszej publiczności w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie zadebiutował 14 lipca tego samego roku, natomiast w Polsce miał on premierę 13 października tego samego roku[11].

Film został wydany na VHS i DVD w Stanach Zjednoczonych 21 listopada 2000 roku[12]. Na Blu-rayu został wydany 21 kwietnia 2009 roku[13]. W Polsce został wydany na DVD 26 listopada 2003 roku[14].

Odbiór[edytuj | edytuj kod]

Box office[edytuj | edytuj kod]

Film, przy budżecie 75 milionów dolarów, zarobił w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie w weekend otwarcia 54,5 miliona uzyskując najwyższy wynik otwarcia dla filmu o superbohaterach. X-Men pokonało ówczesnego lidera – film Batman Forever, który zarobił 52,7 miliona dolarów w weekend otwarcia. W sumie w USA i Kanadzie film zarobił ponad 157 miliona dolarów, a na świecie uzyskał wynik prawie 300 milionów[15].

Krytyka w mediach[edytuj | edytuj kod]

Film spotkał się z pozytywną reakcją krytyków. W serwisie Rotten Tomatoes 81% z 167 recenzji filmu jest pozytywna, a średnia ocen wyniosła 7,1 na 10[16]. Na portalu Metacritic średnia ocen z 33 recenzji wyniosła 64 punktów na 100[17].

Nagrody i nominacje[edytuj | edytuj kod]

Rok Ceremonia Kategoria Nominowani Rezultat Przypis
2001 Saturn Awards Najlepszy film science fiction X-Men Wygrana [18]
Najlepszy aktor Hugh Jackman Wygrana
Najlepsza aktorka drugoplanowa Rebecca Romijn-Stamos Wygrana
Najlepszy aktor drugoplanowy Patrick Stewart Nominacja
Najlepszy młody aktor/aktorka Anna Paquin Nominacja
Najlepsza reżyseria Bryan Singer Wygrana
Najlepsza scenariusz David Hayter Wygrana
Najlepsze kostiumy Louise Mingenbach Wygrana
Najlepsza charakteryzacja Gordon J. Smith, Ann Brodie Nominacja
Najlepsze efekty specjalne Michael L. Fink, Michael J. McAlister, David Prescott, Theresa Ellis Rygiel Nominacja
MTV Movie Awards Najlepszy film X-Men Nominacja
Najlepsza przełomowa rola męska Hugh Jackman Nominacja
Najlepszy ekranowy zespół Anna Paquin, Halle Berry, Hugh Jackman, James Marsden Nominacja
Amerykańska Gildia Kostiumologów Najlepsze kostiumy w filmie współczesnym Louise Mingenbach Nominacja
Hugo Awards Najlepsza prezentacja dramatyczna Bryan Singer, David Hayter, Tom DeSanto Nominacja
Kids’ Choice Awards Ulubiona aktorka filmowa Halle Berry Nominacja
Empire Awards Najlepsza reżyseria Bryan Singer Wygrana
Blockbuster Entertainment Awards Ulubiona aktorka drugoplanowa w filmie science fiction Rebecca Romijn-Stamos Wygrana
Famke Janssen Nominacja
Ulubiony aktor drugoplanowy w filmie science fiction James Marsden Wygrana
Ulubiona aktorka w filmie science fiction Anna Paquin Nominacja
Ulubiony aktor w filmie science fiction Patrick Stewart Nominacja
Ulubiony męski debiut aktorski Hugh Jackman Nominacja
Ulubiony złoczyńca Ian McKellen Nominacja

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h Peter Travers: X-Men (ang.). Rolling Stone. [dostęp 2000-07-14].
  2. Jennifer Lawrence ending role as Mystique after X-Men: Apocalypse (ang.). BBC. [dostęp 2015-03-24].
  3. Vanessa Torres: Swain signs to top ‘Tart’ for Interlight (ang.). Variety. [dostęp 1999-10-18].
  4. Emily Donn: Original X-Men Sabretooth Actor Explains Why He Was Recast For Origins (ang.). Screen Rant. [dostęp 2017-03-19].
  5. Shawn Ashmore (ang.). Hello Magazine. [dostęp 2006-11-04].
  6. Russ Burlingame: X-Men: Days of Future Past Director Sued, Alleging Sexual Abuse of a Minor (ang.). ComicBook.com. [dostęp 2014-04-16].
  7. Albert Ching: Bryan Singer announces Jubilee as latest addition to „X-Men: Apocalypse” (ang.). CBR.com. [dostęp 2015-03-25].
  8. Gemma Dodd: X-Men: Ellen Page Would ‘Love’ To Reprise as Kitty Pryde (ang.). Screen Rant. [dostęp 2015-10-19].
  9. Katherine Cusumano: Why Ryan Reynolds' 'Deadpool' Might Even Appeal To People Who Don't Like Marvel Movies (ang.). bustle.com. [dostęp 2015-12-30].
  10. Ian McKellen: X-MEN Premieres at Ellis Island (ang.). mckellen.com. [dostęp 2000-07-17].
  11. Bractwo mutantów (pol.). Dziennik Polski. [dostęp 2000-10-13].
  12. DVDINSIDER: Sales And Rentals Of Twentieth Century Fox's "X-MEN" Xceeds Xpectations (ang.). highbeam.com. [dostęp 2000-11-29]. [zarchiwizowane z tego adresu].
  13. Nate Boss: X-Men (ang.). bluray.highdefdigest.com. [dostęp 2009-04-30].
  14. X-MEN (pol.). Interia.pl. [dostęp 2018-09-30].
  15. X-Men (ang.). Box Office Mojo. [dostęp 2018-09-30].
  16. X-Men (2000) (ang.). Rotten Tomatoes. [dostęp 2018-09-30].
  17. X-Men 2000 (ang.). Metacritic. [dostęp 2018-09-30].
  18. Past award winners (ang.). saturnawards.org. [dostęp 2002-06-15]. [zarchiwizowane z tego adresu].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]