Yılmaz Güney

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Yilmaz Güney
ilustracja
Prawdziwe imię i nazwisko Yilmaz Pütün
Data i miejsce urodzenia 1 kwietnia 1937
Yenice, Turcja
Data i miejsce śmierci 9 września 1984
Paryż, Francja
Zawód reżyser, scenarzysta, aktor
Współmałżonek Nebahat Çehre (1967-1968, rozwód);
Jale Fatma Süleymangil (1970-1983)
Lata aktywności 1958-1983

Yilmaz Güney, właściwie Yilmaz Pütün (ur. 1 kwietnia 1937 w wiosce Yenice w tureckiej prowincji Adana; zm. 9 września 1984 w Paryżu) – turecki reżyser, scenarzysta i aktor filmowy pochodzenia kurdyjskiego, cieszący się międzynarodową sławą. Pierwszy twórca kinematografii tureckiej, wyróżniony Złotą Palmą na MFF w Cannes - zdobył ją za film Droga (1982). W wielu swoich dziełach portretował niełatwe życie mieszkańców Turcji z nizin społecznych.

Życie i twórczość[edytuj | edytuj kod]

Grał główne role niemal we wszystkich swoich wczesnych filmach. Łącznie zagrał aż 111 ról w filmach fabularnych. Pisał też scenariusze - zarówno do własnych projektów, jak i dla innych reżyserów (np. dla Zekiego Öktena). Przy kilku jego ostatnich filmach Serif Gören pracował jako jego współreżyser.

Pozostawał w ciągłym konflikcie z władzami Turcji, gdyż często odwoływał się w swych dziełach do kurdyjskiej kultury, tradycji i języka. Wiele lat spędził w więzieniu, pisząc scenariusze realizowane przez swoich kolegów-reżyserów. Gdy we wrześniu 1980 r. filmy Güneya zostały zakazane przez nową juntę wojskową, reżyser musiał ostatecznie opuścić swój kraj i udać się na emigrację do Francji, gdzie zmarł w 1984 r. na raka żołądka i spoczął na cmentarzu Père-Lachaise. Przed śmiercią władze tureckie odebrały mu obywatelstwo, a tamtejszy sąd skazał Güneya na 22 lata więzienia.

Filmografia[edytuj | edytuj kod]

reżyser[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]