Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie
Obiekt zabytkowy nr rej. P/78 z 25.07.1957 (zamek kapituły)
Ilustracja
Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie
Państwo  Polska
Miejscowość Pieniężno
Pierwszy właściciel Kapituła warmińska
Położenie na mapie Pieniężna
Mapa lokalizacyjna Pieniężna
Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie
Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie
Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie
Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie
Ziemia54°14′00″N 20°07′25″E/54,233333 20,123611

Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie – mieści się na wzniesieniu nad Wałszą, przy ulicy Rynek.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Zbudowany przez biskupów warmińskich w 1 połowie XIV wieku w stylu gotyckim, na planie zbliżonym do trapezu. Składał się ze skrzydła mieszkalnego i gospodarczego oraz dziedzińca, obwiedzionych murem. Parokrotnie niszczony i odbudowywany.

W 1414 podczas wojny polsko-krzyżackiej zamek został spalony, w połowie XV wieku rozpoczęto gruntowną rozbudowę, w wyniku której dobudowano cztery skrzydła. Ponieważ został wybudowany w otoczeniu mokradeł nie posiadał żadnych dodatkowych umocnień. Kolejne zniszczenia miały miejsce w 1455 podczas wojny trzynastoletniej. Od października 1518 roku do marca 1519 roku na zamku mieszkał Mikołaj Kopernik, który wyjeżdżał na kontrole okolicznych wsi należących do kapituły warmińskiej. Podczas wojny z Polską zdobyty w 1520 roku przez Zakon krzyżacki. W latach 1589-1599 zarządcą zamku był książę Siedmiogrodu Andrzej Batory, bratanek króla Stefana.

Po zniszczeniach najazdu szwedzkiego w 1626 został podniesiony z ruin w latach 40-tych XVII wieku i odbudowany w stylu barokowym. W 1772 roku zamek przestał być własnością kapituły warmińskiej i opuszczony popadał w ruinę. Około 1870 roku rozebrano skrzydło wschodnie i południowe. Pozostałe skrzydła przebudowo na potrzeby administracji i sądu pruskiego zaborcy, od 1920 mieściła się w nim szkoła.[1].

Zachowało się skrzydło zachodnie odnowione po 1945 roku, ruiny skrzydła północnego oraz piwnice ze sklepieniami gotyckimi.

Od 2000 roku zamek jest własnością osoby prywatnej z Częstochowy. W 2014 roku Sąd Rejonowy w Braniewie wydał wyrok nakazujący zwrot zamku gminie[2].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Tomasz Darmochwał, Marek Jacek Rumiński: Warmia Mazury. Przewodnik, Białystok: Agencja TD, 1996. ​ISBN 83-902165-0-7​, s. 115
  2. Gmina odzyska Zamek Kapituły Warmińskiej w Pieniężnie, ro.com.pl [dostęp 2017-01-27].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Polska: mapa zamków - Warszawa Wrocław: Polskie Przedsiębiorstwo Wydawnictw Kartograficznych im. Eugeniusza Romera, 1995