Zaręba (województwo dolnośląskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zaręba
wieś
Ilustracja
Pałac w Zarębie Dolnej
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat lubański
Gmina Siekierczyn
Wysokość 220-250[1] m n.p.m.
Liczba ludności (III 2011) 1821[2]
Strefa numeracyjna 75
Kod pocztowy 59-800
Tablice rejestracyjne DLB
SIMC 0192264
Położenie na mapie gminy Siekierczyn
Mapa lokalizacyjna gminy Siekierczyn
Zaręba
Zaręba
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zaręba
Zaręba
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Zaręba
Zaręba
Położenie na mapie powiatu lubańskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu lubańskiego
Zaręba
Zaręba
Ziemia51°06′21″N 15°14′08″E/51,105833 15,235556

Zaręba (niem. Lichtenau[3]) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lubańskim, w gminie Siekierczyn.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Zaręba to duża wieś łańcuchowa o długości około 3,0 km położona na Pogórzu Izerskim, pomiędzy Wysoczyzną Siekierczyńską na północnym zachodzie a Wzgórzami Zalipiańskimi na południu, na wysokości około 220-250 m n.p.m.[1]

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa jeleniogórskiego. W latach 1945–1954 wieś była siedzibą Gminy Zaręba[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Zaręba jest jedną z najstarszych wsi w regionie, ale jej wczesne dzieje są słabo znane[1]. Prawdopodobnie została założona przez kolonistów niemieckich w XIII lub XIV wieku[1]. W 1346 roku wzniesiono tu kościół, który w roku 1427 zniszczyli husyci[1]. Po zakończeniu wojny trzydziestoletniej Zaręba znacznie rozwinęła się, co było związane z osiedleniem dużej grupy eskulantów z Czech[1]. W 1825 roku w miejscowości były 182 domy, w tym: kościół, szkoła ewangelicka wraz z nauczycielem, 4 młyny wodne, 3 tartaki, wiatrak i olejarnia[1]. W 2 połowie XIX wieku w przeciwieństwie do okolicznych wsi, które podupadały po zaniku tkactwa chałupniczego, Zaręba zaczęła się szybko rozwijać jako ośrodek wydobycia węgla brunatnego[1]. W 1865 roku przez miejscowość przeprowadzono linię kolejową ze Zgorzelca do Lubania co umożliwiło dalszy rozwój przemysłu między innymi kopalni węgla brunatnego i bazaltu[1].
Po 1945 roku Zaręba pozostała dużą wsią rolniczo-przemysłową, wzrosła liczba mieszkańców co było związane z rozbudową kopalni, dla której zbudowano osiedle robotnicze[1]. W 1978 roku było tu 218 indywidualnych gospodarstw rolnych, w 1988 roku ich liczba zmalała do 101[1].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisany jest[4]:

Inne zabytki[1]:

  • kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP pochodzący z 1684 roku, przebudowany w 1797 i 1870 roku,
  • Pałac w Zarębie Górnej pochodzący z końca XIX wieku,
  • liczne domy mieszkalne i gospodarcze pochodzące z XIX i XX wieku.

Kultura[edytuj | edytuj kod]

W Zarębie działa osiedlowy dom kultury[5].

Sport[edytuj | edytuj kod]

We wsi znajduje się klub sportowy LZS Zaręba posiadający drużynę piłki nożnej[6].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h i j k l m Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 2: Pogórze Izerskie. Cz. 2: M-Ż. Wrocław: Wydawnictwo I-BiS, 2003, s. 468-472. ISBN 83-85773-61-4.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  3. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262)
  4. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 105. [dostęp 11.9.2012].
  5. Osiedlowy Dom Kultury w Zarębie. W: Przegląd Lubański [on-line]. [dostęp 2019-07-21].
  6. LZS Zaręba. W: Łączy nas piłka [on-line]. [dostęp 2019-07-21].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]