Zaręba (województwo dolnośląskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zaręba
wieś
Ilustracja
Pałac w Zarębie Dolnej
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat lubański
Gmina Siekierczyn
Wysokość 220-250[1] m n.p.m.
Liczba ludności (III 2011) 1821[2]
Strefa numeracyjna 75
Kod pocztowy 59-800
Tablice rejestracyjne DLB
SIMC 0192264
Położenie na mapie gminy Siekierczyn
Mapa konturowa gminy Siekierczyn, na dole po prawej znajduje się punkt z opisem „Zaręba”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej nieco na dole znajduje się punkt z opisem „Zaręba”
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa konturowa województwa dolnośląskiego, po lewej znajduje się punkt z opisem „Zaręba”
Położenie na mapie powiatu lubańskiego
Mapa konturowa powiatu lubańskiego, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Zaręba”
Ziemia51°06′21″N 15°14′08″E/51,105833 15,235556

Zaręba (niem. Lichtenau[3]) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie lubańskim, w gminie Siekierczyn.

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Zaręba to duża wieś łańcuchowa o długości około 3,0 km położona na Pogórzu Izerskim, pomiędzy Wysoczyzną Siekierczyńską na północnym zachodzie a Wzgórzami Zalipiańskimi na południu, na wysokości około 220-250 m n.p.m.[1]

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa jeleniogórskiego. W latach 1945–1954 wieś była siedzibą Gminy Zaręba[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Zaręba jest jedną z najstarszych wsi w regionie, ale jej wczesne dzieje są słabo znane[1]. Prawdopodobnie została założona przez kolonistów niemieckich w XIII lub XIV wieku[1]. W 1346 roku wzniesiono tu kościół, który w roku 1427 zniszczyli husyci[1]. Po zakończeniu wojny trzydziestoletniej Zaręba znacznie rozwinęła się, co było związane z osiedleniem dużej grupy eskulantów z Czech[1]. W 1825 roku w miejscowości były 182 domy, w tym: kościół, szkoła ewangelicka wraz z nauczycielem, 4 młyny wodne, 3 tartaki, wiatrak i olejarnia[1]. W 2 połowie XIX wieku w przeciwieństwie do okolicznych wsi, które podupadały po zaniku tkactwa chałupniczego, Zaręba zaczęła się szybko rozwijać jako ośrodek wydobycia węgla brunatnego[1]. W 1865 roku przez miejscowość przeprowadzono linię kolejową ze Zgorzelca do Lubania co umożliwiło dalszy rozwój przemysłu między innymi kopalni węgla brunatnego i bazaltu[1].

Po 1945 roku Zaręba pozostała dużą wsią rolniczo-przemysłową, wzrosła liczba mieszkańców co było związane z rozbudową kopalni, dla której zbudowano osiedle robotnicze[1]. W 1978 roku było tu 218 indywidualnych gospodarstw rolnych, w 1988 roku ich liczba zmalała do 101[1].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisany jest[4]:

Inne zabytki[1]:

  • kościół parafialny pw. Wniebowzięcia NMP pochodzący z 1684 roku, przebudowany w 1797 i 1870 roku,
  • Pałac w Zarębie Górnej pochodzący z końca XIX wieku,
  • liczne domy mieszkalne i gospodarcze pochodzące z XIX i XX wieku.

Kultura[edytuj | edytuj kod]

W Zarębie działa osiedlowy dom kultury[5].

Sport[edytuj | edytuj kod]

We wsi znajduje się klub sportowy LZS Zaręba posiadający drużynę piłki nożnej[6].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h i j k l m Słownik geografii turystycznej Sudetów. redakcja Marek Staffa. T. 2: Pogórze Izerskie. Cz. 2: M-Ż. Wrocław: Wydawnictwo I-BiS, 2003, s. 468-472. ISBN 83-85773-61-4.
  2. GUS: Ludność - struktura według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.
  3. Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości (M.P. z 1946 r. Nr 142, poz. 262)
  4. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. s. 105. [dostęp 11.9.2012].
  5. Osiedlowy Dom Kultury w Zarębie. W: Przegląd Lubański [on-line]. [dostęp 2019-07-21].
  6. LZS Zaręba. W: Łączy nas piłka [on-line]. [dostęp 2019-07-21].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]