Zasłonak cytrynowożółty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zasłonak cytrynowożółty
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo grzyby
Typ podstawczaki
Klasa pieczarniaki
Rząd gołąbkowce
Rodzina zasłonakowate
Rodzaj zasłonak
Gatunek zasłonak cytrynowożółty
Nazwa systematyczna
Cortinarius limonius (Fr.) Fr.
Epicr. syst. mycol. (Upsaliae): 296 (1838) [1836-1838]
Mapa zasięgu
Zasłonak cytrynowożółty: zasięg występowania na mapie
Zasięg w Europie
Zasłonak cytrynowożółty: drugie zdjęcie
2013-08-16 Cortinarius limonius (Fr.) Fr 358353.jpg

Zasłonak cytrynowożółty (Cortinarius limonius (Fr.) Fr.) – gatunek grzybów należący do rodziny zasłonakowatych (Cortinariaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cortinarius, Cortinariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy zdiagnozował go w 1818 r. Elias Fries nadając mu nazwę Agaricus limonius. Ten sam autor w 1838 r. przeniósł go do rodzaju Cortinarius[1].

Synonimy[2]:

  • Agaricus limonius Fr.1818)
  • Cortinarius limonius f. hydrolimonius Rob. Henry ex Bidaud 2005
  • Cortinarius limonius (Fr.) Fr.1838 f. limonius
  • Flammula limonia (Fr.) P. Kumm.1871
  • Telamonia limonia (Fr.) Wünsche 1877

Nazwę polską zaproponował Władysław Wojewoda w 2003 r., Andrzej Nespiak w 1975 r. używał nazwy zasłonak mchowy[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Kapelusz

Średnica 2–8 cm, początkowo półkulisty, potem łukowaty,w końcu spłaszczony. Powierzchnia naga, u młodych okazów na brzegu resztki żółtej zasnówki. Jest higrofaniczny; podczas wilgotnej pogody ma barwę lisioczerwoną do pomarańczowobrązowej, podczas suchej chromową, morelowożółtą lub cytrynowożółtą z ciemniejszym wierzchołkiem[4].

Blaszki

Przyrośnięte, gęste, pofałdowane, u młodych okazów żółtawe, u starszych cynamonowe lub rdzawobrązowe[4].

Trzon

Wysokość 6–15 cm, grubość do 1,5 cm, walcowaty, pełny. Powierzchnia o barwie od żółtej do pomarańczowożółtej z żółtymi resztkami zasnówki[4].

Miąższ grzyba

Dość gruby, żółty lub rdzawożółty, w podstawie trzonu rdzawy lub pomarańczowy. Smak i zapach niewyraźny[4].

Zarodniki

Elipsoidalne, prawie kuliste, drobno brodawkowane, o rozmiarach 7,5–8,5 (9) × 6–7 μm[5].

Występowanie i siedlisko[edytuj | edytuj kod]

Występuje w Ameryce Północnej i Europie[6]. W piśmiennictwie naukowym na terenie Polski do 2003 r. podano tylko jedno stanowisko (Wantule w Tatrach, 1967 r.)[3]. Nowsze stanowiska podaje internetowy atlas grzybów[7].

Grzyb mikoryzowy. Rośnie na ziemi, w mchach pod świerkami, głównie w górach i na pogórzu. Grzyb trujący[4].

Gatunki podobne[edytuj | edytuj kod]

Zasłonak cytrynowożółty charakteryzuje się cytrynowożółtym lub morelowożółtym kapeluszem, spierzchniętym lub pomarszczonym kapeluszem, włóknistym lub filcowatym trzonem. Podobny jest zasłonak płomienny (Cortinarius callisteus), ale ma ciemniejszy, bardziej żelazisty kolor. Zasłonak rudawy (Cortinarius rubellus) w stanie suchym również ma podobny kolor, ale ma spiczasty garb, rzadsze i ciemniejsze blaszki[5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Index Fungorum (ang.). [dostęp 2018-01-11].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2018-01-12].
  3. a b Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c d e Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  5. a b Mycoquebec. org. Cortinarius limonius / Cortinaire omboné. [dostęp 2018-01-10].
  6. Discover Life Maps. [dostęp 2018-01-10].
  7. Stanowiska Cortinarius limonius w Polsce. [dostęp 2018-01-11].