Zasłonak kutnerkowaty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zasłonak kutnerkowaty
Ilustracja
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo grzyby
Typ podstawczaki
Klasa pieczarniaki
Rząd gołąbkowce
Rodzina zasłonakowate
Rodzaj zasłonak
Gatunek zasłonak kutnerkowaty
Nazwa systematyczna
Cortinarius cotoneus Fr.
Epicr. syst. mycol. (Upsaliae): 289 (1838) [1836-1838]
Zasłonak kutnerkowaty: drugie zdjęcie
Cooke-Illustrations of British Fungi-Pl.749.jpg

Zasłonak kutnerkowaty (Cortinarius cotoneus Fr.) – gatunek grzybów należący do rodziny zasłonakowatych (Cortinariaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cortinarius, Cortinariaceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Synonimy[2]:

  • Cortinarius cotoneus Fr. 1838 var. cotoneus
  • Cortinarius cotoneus var. mellinoides Bidaud, Moënne-Locc. & Reumaux 2005
  • Dermocybe cotonea (Fr.) Ricken 1915

Nazwę polską podał Andrzej Nespiak w 1975 r.[3]

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Kapelusz

Średnica 4–9 cm, początkowo półkulisty, potem łukowaty, w końcu plasko rozpostarty. Powierzchnia pilśniowa lub drobno łuskowata, początkowo o barwie oliwkowozielonej, lub brązowozielonej, potem oliwkowobrązowej. Brzeg długo pozostaje podwinięty i połączony z trzonem oliwkowozieloną zasnówką. Po wyprostowaniu jest równy i gładki[4].

Blaszki

Szeroko przyrośnięte i szerokie, początkowo oliwkowozielone, potem oliwkowobrązowe[4].

Trzon

Wysokość do 5–10 cm, grubość 1,2–2 cm, maczugowaty z bulwiastą podstawą, początkowo pełny, potem pusty. Powierzchnia powyżej strefy pierścieniowej jasna, poniżej oliwkowożółta do oliwkowozielonej[4].

Miąższ

Mięsisty, kremowy z oliwkowym odcieniem, tylko w zewnętrznej warstwie trzonu żółtozielony. Ma smak i zapach rzodkwi[4].

Cechy mikroskopowe

Zarodniki 7,6–8,7 × 6,4–7,5 μm, prawie kuliste, na powierzchni z brodawkami, które czasami są połączone lub przecinają się. Podstawki maczugowate, 4-zarodnikowe z zielonkawo-żółtą ziarnistą zawartością. Skórka zbudowana z równoległych cylindrycznych strzępek, dość szerokich, z wrzecionowatymi końcami o zaokrąglonym wierzchołku. Strzępki o jednorodnej zawartości, z oliwkowo-żółtym pigmentem w postaci drobnych granulek[5].

Występowanie i siedlisko[edytuj | edytuj kod]

Występuje głównie w Europie. Jest tutaj rozprzestrzeniony od Hiszpanii po środkową część Półwyspu Skandynawskiego. Podano jego stanowiska ponadto w Maroku oraz zachodniej części Kanady (stany Waszyngton i Kolumbia Brytyjska)[6]. W Polsce raczej rzadki[3].

Rośnie na ziemi, w lasach liściastych, zwłaszcza pod bukami na wapiennej glebie. Owocniki wytwarza od sierpnia do października[4].

Gatunki podobne[edytuj | edytuj kod]

Wśród gatunków występujących w Polsce podobny jest zasłonak zielony (Cortinarius venetus). Ma higrofaniczny kapelusz, o oliwkowozielonym kolorze, cylindryczny trzon nie jest bulwiasty i ma mniejszy rozmiar[5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Index Fungorum (ang.). [dostęp 2018-01-05].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2018-01-05].
  3. a b Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c d e Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  5. a b Funghii italiani. Cortinarius cotoneus. [dostęp 2018-01-05].
  6. Discover Life Maps. [dostęp 2018-01-05].