Zawiść (Orzesze)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Herb Orzesza Zawiść
Dzielnica Orzesza
Państwo  Polska
Województwo  śląskie
Powiat mikołowski
Miasto Orzesze
W granicach Orzesza 1975
Powierzchnia 6,6 km²
Plan Zawiści
Plan Zawiści
Położenie na mapie Orzesza
Mapa lokalizacyjna Orzesza
Zawiść
Zawiść
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zawiść
Zawiść
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
Zawiść
Zawiść
Położenie na mapie powiatu mikołowskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu mikołowskiego
Zawiść
Zawiść
Ziemia50°07′48″N 18°47′24″E/50,130000 18,790000
Portal Portal Polska

Zawiśćdzielnica Orzesza.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza udokumentowana informacja o Zawiści, wiosce rycerskiej pochodzi z 1574 r., kiedy Wawrzyniec Trach odkupił wieś od Jerzego Orzeskiego, chociaż można również dopuścić, że wymieniona przez Jana Raciborskiego wśród wiosek przekazywanych żonie, księżnej Helenie nazwa Czawsch, dotyczy Zawiści i wówczas należałoby czas powstania wioski cofnąć co najmniej o sto lat. Następnym wzmiankowanym panem Zawiści był Krzysztof Fragstein (1653). W 1715 r. właścicielem był Karol Aleksander Holly, a potem Zawadzcy, Właściciele Gardawic. Od 1852 r. wioskę posiadali po kolei: Witowski, Micke, Hegenscheid i poprzez małżeństwo Fryderyk Penner. Ten ostatni władał Zawiścią do zakończenia I wojny światowej. W 1921 r. majątek został rozparcelowany. W 1921 r. podczas plebiscytu 199 osób głosowało za Polską, a 99 za Niemcami.

W 1780 r. zarejestrowano w Zawiści 5 gospodarstw i 50 mieszkańców, a w 1891 r. żyło już tutaj 500 ludzi. W 1896 r. Przygotowano pomieszczenia na szkołę i od tego czasu Zawiść oddzielono od szkoły w Gardawicach. Budynek z cegły, kryty dachówką powstał w 1907 r. Po wojnie w 1965 r. postawiono drugą, obszerną szkołę, która służy do dzisiaj.

W Zawiści istniała od 1733 do 1914 r. huta szkła Ernestyna. Również w pierwszej połowie XVIII w. wybudowano pałac, a nieco później obok zabudowania gospodarcze folwarku. W tym czasie działały w wiosce 2 cegielnie i jedna kopalnia. W 1981 r. postawiono w Zawiści kościółek poświęcony św. Janowi Chrzcicielowi, zaś w następnym roku utworzono tu parafię.

1 września 1939 Niemcy rozstrzelali we wsi 7 osób (w tym trzech studentów z Warszawy. 3 września 1939 w egzekucji śmierć poniosło 4 mieszkańców (zidentyfikowano 2)[1].

Transport[edytuj | edytuj kod]

W Zawiści znajduje się skrzyżowanie drogi krajowej nr 81 oraz drogi wojewódzkiej nr 926. Przez Zawiść przechodzi także linia kolejowa Orzesze Jaśkowice - Tychy.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Józef Fajkowski, Jan Religa: Zbrodnie hitlerowskie na wsi polskiej 1939-1945. Warszawa: Wydawnictwo Książka i Wiedza, 1981, s. 93-94.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]