Zbigniew Jerzyna

Zbigniew Jerzyna

Zbigniew Jerzyna w roku 2006
Data i miejsce urodzenia	9 maja 1938 Warszawa
Data i miejsce śmierci	29 listopada 2010 Warszawa
Narodowość	polska
Dziedzina sztuki	poezja, proza
Ważne dzieła
Iskrą tylko Wędrówka w słowie
Odznaczenia

Zbigniew Jerzyna (ur. 9 maja 1938 w Warszawie, zm. 29 listopada 2010 tamże) – polski poeta, dramaturg, eseista, edytor.

Życiorys

Urodził się w rodzinie Edwarda, księgowego i Marianny z domu Zaród. Studiował filologię polską na Uniwersytecie Warszawskim. Debiutował poezją w „Nowej Kulturze” (1957). Debiut książkowy w 1963 „Lokacje” – poezje. Od 1965 roku należał do PZPR. Był redaktorem „Widzeń”, „Orientacji”, „Integracji” oraz później „Kultury” i „Przeglądu Tygodniowego”. Założyciel Spółdzielni Wydawniczej „Anagram”, długoletni przewodniczący jej Rady Nadzorczej, doradca programowy. Laureat wielu nagród literackich. Jego wiersze i słuchowiska przetłumaczono na 35 języków.

Dwukrotnie żonaty. Pierwszą żoną była Anna Wojewoda (obecnie Bisping), a drugą, malarka Marta Gogłuska-Jerzyna.

Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 228-5-31,32).

Twórczość (wybór)

Wydawnictwa

W kolejnych latach wydał m.in. następujące książki: „Kwiecień”, „Realność”, „Coraz słodszy piołun”, „Modlitwa do powagi”, „Przesłanie”, „Wiersze wybrane”, „Erotyki”, „Moment przesilenia”, „Bo myśl z siebie zaczętą”, „Wybór wierszy”, „Małe rapsody”, „Pieczęcie”, „Iskrą tylko” (dramat) – nagroda na Międzynarodowych Targach Książki w Lipsku, „Wędrówka w słowie” (eseje nagroda Księgarzy), „Listy do Edyty”, „A potem już nie” (mały wybór wierszy), „Mówią i inne wiersze”, „Katalog życia i śmierci albo przygody pojęć”, „Zatacza się krąg”, „Saneczki” (ostatni tom wierszy, 2010).

Dramaty

M.in. „Tropy”, „Iskrą tylko” (ok. 200 przedstawień w Teatrze Dramatycznym w Warszawie), „Kto wyprowadzi psa”, „Rozmowy istotne”.

Widowiska telewizyjne

M.in. „Widmo nocnej podróży”, „Gorący ślad”, „Księżyc w ruinach”, „Nike 43”, „Kłosy pochylone”.

Słuchowiska radiowe

M.in.: „Kosztele”, „Syzyf”, „Odejście poety”, „Gasnące kolory”, „Fromborska baszta”, „Dzwonek”, „Pojednanie”, „Gorzkie pocałunki”, „Listy, które płoną”.

Inne prace

Opracował wstępy do książek następujących autorów: Mirona Białoszewskiego, Jana Lechonia, Jana Kochanowskiego, Osipa Mandelsztama, Anny Achmatowej, Rainera Marii Rilkego, Barbary Sadowskiej, Bohdana Wrocławskiego. Napisał wstęp do Antologii „Poeci wyklęci” (od Villona do Morrisona), a także posłowie do zbioru wierszy Piotra M. Cieńskiego „Prozak życia”. Przez kilka dziesięcioleci systematycznie zajmował się krytyką literacką, poza tym napisał ok. 500 felietonów.

Odznaczenia i nagrody

• Nagroda „Pierścienia” (1980)
• Nagroda literacka im. Władysława Reymonta (2004)
• Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2008)