Zdołbica (gmina)
50°29′N 26°15′E/50,484722 26,255278| gmina wiejska | |||
| 1867–1939[1] | |||
,_%D1%81.%D0%97%D0%B4%D0%BE%D0%B2%D0%B1%D0%B8%D1%86%D1%8F,_1.jpg)
| |||
| Państwo | |||
|---|---|---|---|
| Województwo |
1867–1920: gub. wołyńska | ||
| Powiat |
1867–1920: ostrogski | ||
| Siedziba | |||
| Powierzchnia (1885) |
173,0 km² | ||
| Populacja (1885) • liczba ludności |
| ||
| • gęstość |
36,5 os./km² | ||
| Szczegółowy podział administracyjny (1936) | |||
| |||
Położenie na mapie Polski w 1939 r.  | |||
| 50°29′N 26°15′E/50,484722 26,255278
| |||
Zdołbica – (ros. Здолбицская волость, ukr. Здовбицька волость) – dawna gmina wiejska (wołost) istniejąca w latach 1867–1939 na Wołyniu. Siedzibą gminy była Zdołbica (Здовбиця)[2][3].
Historia
[edytuj | edytuj kod]Gmina zbiorowa Zdołbica powstała w wyniku reformy struktur administracyjnych państwa rosyjskiego w latach 1864–1867. Należała do powiatu ostrogskiego w guberni wołyńskiej[4].
W 1885 roku obejmowała 16 miejscowości, a zamieszkiwało ją 6314 ludności[5].
Po I wojnie światowej, w toku formowania się granic państwa polskiego, Zarząd Cywilny Ziem Wołynia i Frontu Podolskiego 31 marca 1920 gminę Zdołbica wraz z miasteczkiem Zdołbunów wyłączył z powiatu ostrogskiego, przyłączając ją do powiatu rówieńskiego[6].
18 marca 1921, po zawarciu traktatu pokojowego między RFSRR i Ukraińską SRR z jednej strony, a Polską z drugiej, wyznaczono nową granicę państwową, która podzieliła gubernię wołyńską na dwie części. Gmina Zdołbica podległa administracji polskiej, przynależąc nadal do powiatu rówieńskiego w woj. wołyńskim[3].
1 stycznia 1925 gmina Zdołbica oraz miasto Zdołbunów zostały wyłączone z powiatu rówieńskiego, wchodząc w skład nowo utworzonego powiatu zdołbunowskiego[7].
29 września 1925 z gminy Zdołbica wyłączono wieś Zdołbunów i były folwark Zdołbunów, włączając je do miasta Zdołbunowa[8].
Według stanu z dnia 4 stycznia 1936 roku gmina składała się z 23 gromad[9].
Po wybuchu II wojny światowej obszar zniesionej gminy wszedł w struktury administracyjne Związku Radzieckiego.
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Od 1921 jednostka administracyjna nowo utworzonego polskiego woj. wołyńskiego; w czasie II wojny światowej poza administracją polską; po II wojnie światowej poza granicami Polski.
- ↑ Volosts and communes of 1890. St. Petersburg: Central Statistical Committee of the Ministry of Internal Affairs, 1892. - (Statistics of the Russian Empire).
- ↑ a b Główny Urząd Statystyczny w Warszawie: Województwa centralne i wschodnie Rzeczypospolitej Polskiej - podział na gminy według stanu z dnia 1.IV 1933 roku, Książnica-Atlas, Lwów 1933
- ↑ Н.П. ИнфоРост, ГПИБ | Волости Волынской губернии [online], elib.shpl.ru [dostęp 2026-02-02].
- ↑ ВОЛОСТИ И ВАЖНЕЙШИЕ СЕЛЕНИЯ ЕВРОПЕЙСКОЙ РОССИИ [online], resource.history.org.ua [dostęp 2026-02-02] [zarchiwizowane z adresu 2025-11-13].
- ↑ Dz. Urz. ZCZWiFP z 1920 r. Nr 3, poz. 30
- ↑ Dz. U. z 1924 r. Nr 68, poz. 655
- ↑ Dz. U. z 1925 r. Nr 98, poz. 689
- ↑ Wołyński Dziennik Wojewódzki nr 1 z dnia 4 stycznia 1936 roku. [dostęp 2017-12-09]. [zarchiwizowane z tego adresu (1 grudnia 2017)].