zeta Draconis

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
zeta Draconis
ζ Dra
Dane obserwacyjne (J2000)
Gwiazdozbiór Smok
Rektascensja 17h 08m 47,196s[1]
Deklinacja +65° 42′ 52,86″[1]
Paralaksa (π) 0,03348 ± 0,00010[1]
Odległość 328 ± 12 ly
100,7 ± 3,7 pc
Wielkość obserwowana 3,17[1]m
Ruch własny (RA) −20,43 ± 0,42[1] mas/rok
Ruch własny (DEC) 19,61 ± 0,51[1] mas/rok
Prędkość radialna −17,70 ± 0,30[1] km/s
Charakterystyka fizyczna
Rodzaj gwiazdy błękitny olbrzym
Typ widmowy B6 III[1]
Masa 4,5–5,0 M[2]
Promień 6,8 R[2]
Jasność 1150[2] L
Okres obrotu <8 d[2]
Prędkość obrotu 43[2] km/s
Temperatura 12 900[2] K
Alternatywne oznaczenia
Oznaczenie Flamsteeda: 22 Dra
2MASS: J17084719+6542528
Bonner Durchmusterung: BD+65°1170
Fundamentalny katalog gwiazd: FK5 639
Boss General Catalogue: GC 23182
Katalog Henry’ego Drapera: HD 155763
Katalog Hipparcosa: HIP 83895
Katalog Jasnych Gwiazd: HR 6396
SAO Star Catalog: SAO 17365
Aldhibah, Al Dhibain (Posterior), Nodus Tertius

zeta Draconis (Aldhibah, ζ Dra) – gwiazda w gwiazdozbiorze Smoka, odległa od Słońca o około 328 lat świetlnych.

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Tradycyjna nazwa Aldhibah (lub Al Dhibain) odnosi się do pary gwiazd w gwiazdozbiorze Smoka, zeta i eta Draconis. Pochodzi ona z języka arabskiego: ‏الذّئبين‎ Al Dhīʼbain oznacza „parę hien” lub „wilków[2][3]. Można je było odróżnić, dodając do nazwy łacińskie określenie Posterior („tylna”), co wskazuje, że z obrotem sfery niebieskiej podąża ona za poprzedzającą eta Draconis. Wskazuje ona także „trzeci węzeł” ciała Smoka, może więc być nazywana Nodus Tertius[2]. Międzynarodowa Unia Astronomiczna w 2017 roku formalnie zatwierdziła użycie nazwy Aldhibah dla określenia tej gwiazdy[4].

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Zeta Draconis jest błękitną gwiazdą, należącą do typu widmowego B6. Została sklasyfikowana jako olbrzym, ale bardziej prawdopodobne jest, że jest to podolbrzym, który właśnie kończy okres przemiany wodoru w hel. Jest 1150 razy jaśniejsza niż Słońce, ma 6,8 raza większą średnicę i 4,5–5 razy większą masę. Ma temperaturę 12 900 K[2].

Zeta Draconis jest północną gwiazdą polarną Jowisza. Północny biegun ekliptyki leży pomiędzy gwiazdami delta i zeta Draconis; blisko niego znajduje się także biegun niebieski planety Wenus[5].

Jest to gwiazda podwójna, w odległości 0,1 sekundy kątowej od gwiazdy został zaobserwowany jej towarzysz o obserwowanej wielkości gwiazdowej 4,2m (pomiar z 1994 roku)[6].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h Zeta Draconis w bazie SIMBAD (ang.)
  2. a b c d e f g h i Jim Kaler: AL DHIBAIN "POSTERIOR" (Zeta Draconis) (ang.). STARS, 2008-09-05. [dostęp 2017-05-17].
  3. Draco, the Dragon. W: Richard Hinckley Allen: Star Names Their Lore and Meaning. Nowy Jork: Dover Publications Inc., 1963, s. 210. ISBN 0-486-21079-0. (ang.)
  4. Naming Stars. Międzynarodowa Unia Astronomiczna, 2017-11-19. [dostęp 2018-03-12].
  5. Paul C. Sharrah. Pole Stars of Other Planets. „Arkansas Academy of Sciences Proceedings”. XXIX, s. 62–63, 1975. 
  6. Mason et al.: WDS J17088+6543AB. W: The Washington Double Star Catalog [on-line]. VizieR, 2014.