Zgrupowanie „Brześć”

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Zgrupowanie „Brześć” – improwizowane w toku kampanii wrześniowej 1939 zgrupowanie pododdziałów Wojska Polskiego stanowiące równowartość brygady piechoty.

10 września 1939 gen. bryg. Franciszek Kleeberg polecił komendantowi miasta Brześcia, ppłk art. Stanisławowi Giebułtowiczowi zorganizować załogę twierdzy brzeskiej. 11 września obowiązki dowódcy zgrupowania objął gen. bryg. w st. spocz. Konstanty Plisowski. Tego samego dnia z Brześcia do Włodzimierza wyjechało Naczelne Dowództwo.

Zadaniem zgrupowania, określonym w rozkazie operacyjnym gen. Kleeberga z 13 września, była obrona Brześcia oraz nawiązanie łączności z oddziałami generałów Przedrzymirskiego i Młota-Fijałkowskiego.

W dniach 14-16 września Zgrupowanie „Brześć” stoczyło walkę z XIX Korpusem Pancernym gen. por. Heinza Guderiana. "Słaba, pięciobatalionowa załoga ze skromną liczbą środków ogniowych, mając jedynie doraźnie zorganizowaną obronę cytadeli, broniła się tak mężnie, że nie mogły jej pokonać dwie niemieckie dywizje, atakujące po krótkim przygotowaniu natarcia (…) odparła siedem natarć piechoty niemieckiej z czołgami, wspieranych ogniem artylerii i uderzeniami bombowymi lotnictwa. W czasie tych walk pododdziały zgrupowania straciły około 40% ludzi (zabici i ranni)."

W nocy z 16 na 17 września zgrupowanie wycofało się z twierdzy w rejon Kodnia. Tam gen. Plisowski przekazał dowództwo zgrupowania ppłk dypl. Alojzemu Horakowi, który podjął marsz w kierunku południowo-zachodnim na Janów Lubelski. 25 września grupa znalazła się w lasach na zachód od Krasnegostawu. Podpułkownik Horak podporządkował się płk Władysławowi Filipkowskiemu. 27 września zgrupowanie przesunęło się w rejon Bychawa-Żółkiewka. Tam weszło w skład Grupy płk dypl. Tadeusza Zieleniewskiego. 29 września w Janowie Lubelskim zgrupowanie stoczyło krwawe walki z pododdziałami niemieckiej 27 Dywizji Piechoty. 2 października w rejonie Domostawa-Momoty Górne Grupa płk dypl. Zieleniewskiego złożyła broń przed sowietami.

Ordre de Bataille i obsada personalna Zgrupowania „Brześć”[edytuj | edytuj kod]

  • Dywizjon Artylerii Lekkiej
    • dowódca dywizjonu – mjr Stanisław II Komornicki (ur. 26 VIII 1898)
    • oficer zwiadowczy – ppor. Jan Sztejnbis
    • oficer łączności – por. rez. Paweł Durko
    • dowódca 1 baterii – kpt. art. Arseni Mielniczuk
    • dowódca 2 baterii – kpt. rez. Marian Westfalewicz
      • oficer ogniowy – ppor. Witold Lipiński
      • dowódca plutonu – ppor. rez. mgr Józef Roszkowski (poległ 14 IX)
    • dowódca 3 baterii – kpt. Tadeusz Janiszewski
      • oficer ogniowy – por. Piotr Lebiedzki

Zobacz[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jan Wróblewski, Samodzielna Grupa Operacyjna „Polesie” 1939, Wydawnictwo MON, Warszawa 1989, ​ISBN 83-11-07659-6​.
  • Ludwik Głowacki, Działania wojenne na Lubelszczyźnie w roku 1939, Wydawnictwo Lubelskie, wyd. II, Warszawa 1986, ​ISBN 83-222-0377-2​.