Zgrupowanie nr 3 Okręgu Wilno Armii Krajowej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zgrupowanie nr 3
Historia
Państwo  Polskie Państwo Podziemne
Sformowanie 1944
Rozformowanie 1944
Dowódcy
Pierwszy mjr Czesław Dębicki "Jarema"
Działania zbrojne
Operacja Ostra Brama
Organizacja
Podległość Okręg Wilno Armii Krajowej

Zgrupowanie nr 3 Okręgu Armii Krajowej Wilno – oddziały bojowe Wileńskiego Okręgu Armii Krajowej.

Dowódcą Zgrupowania był mjr Czesław Dębicki "Jarema". Jego żołnierze brali udział w działaniach zbrojnych Operacji Ostra Brama.

Walki zgrupowania[edytuj]

Wilno ak b.png

W nocy z 13 na 14 maja 1944 r. zgrupowanie wzmocnione przez 3 Brygadę "Szczerbca" stoczyło bój z oddziałami Plechawicziusa. Wspólnym zadaniem "Tura" i "Szczerbca" było rozbicie dwóch kompanii litewskich w Murowanej Oszmiance. Trzecią z kompanii litewskich, rozmieszczoną w Tołminowie, miała związać, a w sprzyjającej sytuacji rozbić 13 Brygada "Nietoperza". Ubezpieczały 9 Brygada "Małego" oraz 12 Brygada "Cerbera".

8 Brygada "Tura" po krótkiej nawale ogniowej uderzyła od wschodu, przełamała linię obrony i wdarła się do centralnej części miasteczka. Utrzymała ją do momentu, gdy od zachodu z marszu uderzyła Brygada "Szczerbca", forsując zachodnią linię obrony i nawiązując w centrum miejscowości styczność z 8 Brygadą. Litwini złożyli broń. Nieprzyjaciel stracił 23 zabitych, do niewoli trafiło ponad 230 jeńców[1].

Równocześnie z 8 Brygadą akcję w Tołminowie rozpoczęła 13 Brygada "Nietoperza", która atakiem części własnych sił i wykorzystując psychologicznie odgłosy nawały ogniowej w Murowanej Oszmiance zmusiła kompanię litewską do złożenia broni. Do niewoli wzięto ok. 120 żołnierzy. Straty własne wynosiły 15 zabitych.

Skład i obsada personalna[edytuj]

Dowództwo[2]:

  • dowódca - mjr Czesław Dębicki "Jarema"
  • adiutant - ppor. Julian Marciszewski "Achilles"
  • szef sztabu - kpt. Michał Kwakszyc "Kowal"
  • oficer operacyjny - por. Edmund Banasikowski "Jeż"
  • oficer informacyjny - por. Adolf Wiśniewski "Rola", "Prus"
  • oficer łączności - ppor. Witalis Stacewicz "Rafał"
  • lekarz - dr Jan Brzozowski "Mietek",
  • kapelan - ks. Wiktor Gogaliński "Wiktor"

Oddziały[2]:

Przypisy

  1. Janusz Butkiewicz "8 Brygada Armii Krajowej "Tura" s. 20
  2. a b Boradyn, Chmielarz i Piskunowicz 1997 ↓, s. 53.

Bibliografia[edytuj]

  • Roman Korab-Żebryk: Operacja wileńska Armii Krajowej. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1985. ISBN 83-01-04946-4.
  • Zygmunt Boradyn, Andrzej Chmielarz, Henryk Piskunowicz: Z dziejów Armii Krajowej na Nowogródczyźnie i Wileńszczyźnie (1941–1945). Radom: Ośrodek Kształcenia i Doskonalenia Kadr, 1997. ISBN 8390716803.
  • Struktura Organizacyjna Armii Krajowej, Marek Ney-Krwawicz w: Mówią wieki nr 9/1986.
  • "Pamiętnik Okręgu Wileńskiego Armii Krajowej", Janusz Butkiewicz "8 Brygada Armii Krajowej "Tura". Komisja Historyczna nr 38. Nakładem Zarządu okęgu Wileńskiego ŚZŻAK. Bydgoszcz 2008