Zofia Ołdak

Zofia Ołdak

Zofia Wdówkówna-Ołdak

Data i miejsce urodzenia	14 maja 1930 Łódź
Data śmierci	3 grudnia 2025
Zawód	reżyser, operator filmowy
Lata aktywności	1961–1991
Odznaczenia

Zofia Ołdak (znana też jako Zofia Wdówkówna lub Zofia Wdówkówna-Ołdak) (ur. 14 maja 1930 w Łodzi, zm. 3 grudnia 2025) – polska reżyserka, animatorka i operatorka filmowa.

Życiorys

Absolwentka Wydziału Operatorskiego PWSFiT w Łodzi (1960, dyplom 1962). Debiutowała w Studio Małych Form Filmowych Se-ma-for w 1961 roku animacją lalkową Hydraulicy. W Studio tym zrealizowała jeszcze lalkowy film Klient nasz pan (1963). Od 1964 roku związała się ze Studiem Miniatur Filmowych w Warszawie gdzie pracowała do roku 1991, z przerwą na realizację serialu o Plastusiu w Se-ma-forze.

Zrealizowała ok. 40 filmów krótkometrażowych (animowanych, fabularnych dla dzieci i dla dorosłych oraz dokumentalnych). Znana przede wszystkim ze swoich krótkometrażowych filmów animowanych dla dzieci i młodzieży. Jest autorką takich animacji, jak m.in. O grzebieniu, który nie chciał myć zębów (1966), Pchła Szachrajka (1967), Co się zdarzyło w szatni? (1970), Uwaga! Pociąg! (1973), Nie wolno (1974), Czerwone stop! Zielone jedź! (1979), Tato, nie bój się dentysty (1985). Największą popularność przyniosły jej dwie serie filmowe – Piesek w kratkę (1968–1971) i Plastusiowy pamiętnik (1980–1981). Jest reżyserką i scenarzystką jednego filmu fabularnego Halo, jestem tutaj! (1991).

W środowisku filmowym znana też jako wieloletnia (od 1968) działaczka Stowarzyszenia Filmowców Polskich. Ponadto należała do: SPATiF-ZASP (1962–1968), ZAiKS-u (od 1962), AIFA (Association Internationale du Film d’Animation, od 1971) czy Centre International du Film pour l’Enfance et la Jeunesse.

10 października 2012 roku, w dniu rozpoczęcia trzeciej edycji Se-Ma-For Film Festival w Łodzi, w ramach projektu Łódź Bajkowa odsłonięto pomnik Plastusia – bohatera serialu w reżyserii Zofii Ołdak.

Jest jedną z bohaterek książki Jerzego Armaty Anima. Mistrzowie polskiej animacji (wyd. EGoFILM, Warszawa 2025).

Została pochowana 12 grudnia 2025 na Cmentarzu Wojskowym na Powązkach.

Nagrody i wyróżnienia

• III Nagroda na Festiwalu Etiud PWSFTviT w Warszawie za etiudę Rebus (1960)
• II Nagroda „Srebrny Smok Wawelski” na III Ogólnopolskim Festiwalu Filmów Krótkometrażowych w Krakowie w kategorii filmów animowanych za Klient nasz pan (1963)
• Srebrne Koziołki na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Młodego Widza „Ale Kino!” w Poznaniu za film animowany Sam jak pies (1969)
• Nagroda Prezesa Rady Ministrów za twórczość dla dzieci i młodzieży (1984)
• Odznaka Honorowa ZAiKS-u (1988)
• Nagroda na VII FF Katolickich w Niepokalanowie dla najlepszego filmu katechetycznego, dla filmu Hallo, jestem tutaj! (1992)
• Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2008)
• Nagroda Stowarzyszenia Filmowców Polskich (2015)
• Platynowe Koziołki przyznane na Międzynarodowym Festiwalu Filmów Młodego Widza „Ale Kino!” w Poznaniu za całokształt działalności twórczej (2015)

Linki zewnętrzne

Zofia Ołdak w bazie filmpolski.pl