Związek Nauczycielstwa Polskiego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Związek Nauczycielstwa Polskiego
Ilustracja
Flaga Związku Nauczycielstwa Polskiego
Państwo  Polska
Siedziba ul. Smulikowskiego 6/8, 00-389 Warszawa
Data założenia 1905
Rodzaj stowarzyszenia związek zawodowy
Zasięg ogólnopolski
prezes Sławomir Broniarz
Nr KRS 0000150507
brak współrzędnych
Strona internetowa

Związek Nauczycielstwa Polskiego (ZNP) – związek zawodowy pracowników oświaty i wychowania, szkolnictwa wyższego i nauki w Polsce[1]. Należy do Ogólnopolskiego Porozumienia Związków Zawodowych.

Kalendarium[edytuj]

  • 1 października 1905 – w Pilaszkowie odbył się zjazd nauczycieli, na którym powołano do życia Związek Nauczycieli Ludowych. W krótkim czasie do tego związku przystąpiło ponad 1 000 nauczycieli polskich. Przystępujący musieli podpisywać deklaracje, że będą dokładać wszelkich starań, aby nauczać dzieci języka polskiego i w duchu polskim. Tego typu deklaracja spowodowała, że władze carskie wystąpiły z represjami wobec działaczy związku, część z nich straciła pracę i została zmuszona do ucieczki do Galicji.
  • 1906 – powstał miesięcznik Nowe Tory – nieoficjalny organ ZNP w latach 1906-1914[3].
  • 2 stycznia 1917 – nastąpiło przyłączenie Polskiego Związku Nauczycielskiego do Stowarzyszenia Nauczycielstwa Polskiego.
  • Czerwiec 1917 – ukazał się pierwszy numer „Głosu Nauczycielskiego”, który pierwotnie był organem Zrzeszenia Nauczycielstwa Polskiego, a współcześnie jest organem Związku Nauczycielstwa Polskiego.
  • 28 grudnia 1918 – na wiecu nauczycieli w Poznaniu, w którym wzięli udział nauczyciele z Poznańskiego i Pomorza powołano Związek Dzielnicowy Stowarzyszeń Nauczycieli Polaków na zabór pruski. Siedzibą związku został Poznań.
  • styczeń 1919 – powstał Związek Zawodowy Nauczycielstwa Polskich Szkół Średnich (ZZNPSŚ).
  • kwiecień 1919 – powstał Związek Polskiego Nauczycielstwa Szkół Powszechnych (ZPNSP) z połączenia: Zrzeszenia Nauczycielstwa Polskich Szkół Początkowych i Związku Nauczycielstwa Ludowego w Galicji. Organizacja ta była organizacją o poglądach lewicowych.
  • lipiec 1930 – podczas wspólnego zjazdu ZZNPSŚ i ZPNSP, który odbył się w Krakowie nastąpiło połączenie obu organizacji w jednolity Związek Nauczycielstwa Polskiego działający do dnia dzisiejszego.
  • 1 września 1939 – rozpoczęcie II wojny światowej, ZNP zostaje tak jak wszystkie polskie organizacje zdelegalizowany przez Niemców.
  • październik 1939 – ZNP zaczęło działać w podziemiu pod nazwą Tajna Organizacja Nauczycielska (TON). Członkowie tej organizacji rozpoczęli organizować tajne nauczanie, które z narażeniem życia prowadzili przez cały okres okupacji niemieckiej.
  • 28 marca 1945 – odbyła się pierwsza konferencja prezesów okręgów ZNP, na której ogłoszono przywrócenie działalności związku.
  • 13 grudnia 1981 – wprowadzenie stanu wojennego, władze zdelegalizowały wszystkie organizacje związkowe, w tym i ZNP.
  • 5 sierpnia 1983 – rejestracja statutu ZNP przez Sąd Wojewódzki w Warszawie, ZNP rozpoczął ponownie działalność.
  • 17 marca 2007 – odbyła się manifestacja ZNP, podczas której związkowcy domagali się spełnienia obietnicy ministra 5% podwyżki płac ponad inflację, czyli 7%. W manifestacji brało udział ok. 12 000 związkowców.
  • 29 maja 2007 – odbył się strajk ostrzegawczy w szkołach w trakcie dwóch pierwszych godzinach lekcyjnych.
  • 27 maja 2008 – odbył się ogólnopolski strajk w 2/3 polskich szkół i przedszkoli.
Budynek przy ul. Juliana Smulikowskiego 6 na 8 (widok od ul. Wybrzeże Kościuszkowskie) w Warszawie. Siedziba Związku Nauczycielstwa Polskiego
Klub Nauczyciela, siedziba ZNP w Policach (województwo zachodniopomorskie)

Struktura[edytuj]

ZNP tworzą następujące ogniwa organizacyjne:

  • okręgi - na szczeblu wojewódzkim,
  • oddziały - w ramach powiatów lub gmin,
  • ogniska - w poszczególnych placówkach lub grupie placówek.

Najwyższą władzą ZNP jest Krajowy Zjazd Delegatów, natomiast najwyższym organem wykonawczym Zarząd Główny, na którego czele stoi prezes (od 1998 Sławomir Broniarz, jego poprzednikiem był Jan Zaciura).

Władzami poszczególnych ogniw ZNP są:

  • okręgowa konferencja delegatów, zarząd okręgu,
  • oddziałowa konferencja delegatów (zebranie członków oddziału), zarząd oddziału,
  • zebranie ogniska, zarząd ogniska.

W ramach zarządów od szczebla oddziałów działają sekcje związkowe: sekcja pracowników administracji i obsługi, oraz sekcja emerytów i rencistów. Młodzi nauczyciele, do 35 roku życia, skupiają się w Klubach Młodego Nauczyciela. Powołano także Klub Antymobbingowy, staraniem związkowców z Okręgu Śląskiego.

Żeby usprawnić pracę oraz by dostosować działalność do specyfiki różnych poziomów nauczania powołano sekcje zawodowe: wychowania przedszkolnego, szkolnictwa ogólnokształcącego, opieki nad dzieckiem, poradnictwa i pomocy psychologiczno-pedagogicznej, szkolnictwa specjalnego, szkolnictwa zawodowego i ustawicznego, szkolnictwa rolniczego, bibliotekarska, kształcenia i doskonalenia nauczycieli.

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Statut Związku Nauczycielstwa Polskiego
  2. Ś. p. Stanisław Nowak. „Gazeta Lwowska”, s. 4, Nr 57 z 10 marca 1936. 
  3. Zenon Kmiecik, Postępowa myśl oświatowa w Królestwie Polskim w latach 1905-1914, Warszawa 1961, s. 328.

Bibliografia[edytuj]