Powiat przysuski

From Wikipedia
Jump to navigation Jump to search
Powiat przysuski
powiat
ilustracja
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Polska
Województwo  mazowieckie
TERYT 1.14.21.23.00.0
Siedziba Przysucha
Starosta Marian Niemirski
Powierzchnia 800,68 km²
Populacja (31.12.2019)
• liczba ludności

41 455[1]
• gęstość 51,8 os./km²
Urbanizacja 14,12%
Tablice rejestracyjne WPY
Adres urzędu:
ul. Jana Pawła II 10
26-400 Przysucha
Szczegółowy podział administracyjny
Plan powiatu przysuskiego
Liczba gmin miejsko-wiejskich 1
Liczba gmin wiejskich 7
Położenie na mapie województwa
Położenie na mapie województwa
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Powiat przysuski
Powiat przysuski
51°22′N 20°37′E/51,366667 20,616667
Strona internetowa
Portal Portal Polska
Mapa powiatu

Powiat przysuski – powiat w Polsce, w południowo-zachodniej części województwa mazowieckiego, reaktywowany w 1999 roku w ramach reformy administracyjnej. Jego siedzibą jest miasto Przysucha.

Podział administracyjny[edit | edit source]

W skład powiatu wchodzą:

Historia[edit | edit source]

Powiat przysuski został powołany dnia 1 stycznia 1956 roku w województwie kieleckim, czyli 15 miesięcy po wprowadzeniu gromad w miejsce dotychczasowych gmin (29 września 1954) jako podstawowych jednostek administracyjnych PRL. Na powiat przysuski złożyło się 27 gromad, które wyłączono z trzech ościennych powiatów w tymże województwie[2]:

Na uwagę zasługuje fakt, iż w momencie utworzenia powiatu przysuskiego jego stolica była wsią; prawa miejskie, które Przysucha utraciła w 1870 roku, zostały jej ponownie przyznane dopiero 1 stycznia 1958 roku[4].

1 lipca 1956 roku z powiatu przysuskiego wyłączono gromadę Domaszno i włączono ją z powrotem do powiatu opoczyńskiego[5]. 31 grudnia 1961 roku z powiatu opoczyńskiego wyłączono gromadę Klwów i włączono ją do powiatu przysuskiego[4].

1 stycznia 1973 roku zniesiono gromady i osiedla, a w ich miejsce reaktywowano gminy[6]. Powiat przysuski podzielono na 1 miasto i 7 gmin[7]:

Po reformie administracyjnej obowiązującej od 1 czerwca 1975 roku całe terytorium zniesionego powiatu przysuskiego weszło w skład nowo utworzonego województwa radomskiego[8].

1 stycznia 1992 roku miasto Przysucha i gminę wiejską Przysucha połączono we wspólną gminę miejsko-wiejską[9]. 1 lipca 1994 roku z gminy Potworów wyłączono wsie Beźnik i Dębiny (bez przysiółka Jamki) i włączono je do gminy Przysucha[10].

Wraz z reformą administracyjną z 1999 roku w nowym województwie mazowieckim przywrócono powiat przysuski[11]. W porównaniu z obszarem z 1975 roku został on zwiększony o gminę Odrzywół (będącej w latach 1973-75 w powiecie opoczyńskim w województwie kieleckim, a następnie w województwie radomskim), tworzącej specyficzny wyskok w północno-zachodniej części powiatu.

1 lipca 2002 roku z gminy Klwów wyłączono wieś Jelonek i włączono ją do gminy Odrzywół[12].

W porównaniu z obszarem z 1956 roku, obszar dawnej gromady Stefanków leży obecnie w powiecie szydłowieckim, gromady Goszczewice w powiecie radomskim, a gromady Domaszno na terenie powiatu opoczyńskiego (województwo łódzkie) – pozostałe są ponownie w powiecie przysuskim.

Demografia[edit | edit source]

Liczba ludności (dane z 30 czerwca 2005):

  Ogółem Kobiety Mężczyźni
  osób % osób % osób %
Ogółem 43 937 100 22 175 50,47 21 762 49,53
Miasto 6213 14,14 3212 7,31 3001 6,83
Wieś 37 724 85,86 18 963 43,16 18 761 42,70

W 2011 r w Przysusze mieszkało 6248 osób, a w 2012 liczba ludności zmniejszyła się i wynosiła 6236.[13]

  • Piramida wieku mieszkańców powiatu przysuskiego w 2014 roku[14].


Piramida wieku powiat przysuski.png

Ochrona przyrody[edit | edit source]

Bezrobocie[edit | edit source]

Na podstawie danych z GUS stopa bezrobocia na koniec sierpnia 2007 wynosi 24%, tzn. 5,4 tys. osób jest bezrobotnych[15]

Sąsiednie powiaty[edit | edit source]

Przypisy[edit | edit source]