Krzyki (Wrocław)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Herb Wrocławia Krzyki
Osiedle Wrocławia
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Miasto Wrocław
W granicach Wrocławia 1928
Położenie na mapie Wrocławia
Mapa lokalizacyjna Wrocławia
Krzyki
Krzyki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Krzyki
Krzyki
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Krzyki
Krzyki
Ziemia 51°04′27″N 16°59′37″E/51,074234 16,993749
Portal Portal Polska
Ten artykuł dotyczy osiedla. Zobacz też: Krzyki – dawna administracyjna dzielnica Wrocławia.
Krzyki, przedwojenna zabudowa osiedla – ul.Poranna

Krzyki – osiedle w południowej części Wrocławia. Od nazwy osiedla wywodzi się nazwa całej dzielnicy Krzyki (jednej z pięciu), w której skład wchodzi to osiedle. Od 1743 do 1845 ta podwrocławska wieś nosiła niem. nazwę Kritern, potem do 1945 Krietern ("kłótnicy"), co po wojnie przemianowano na Krzyki. Wieś została włączona w granice miasta w 1928.

Obecne osiedle graniczy na zachodzie i południu z Oporowem, Kleciną i Partynicami, a na północy i wschodzie z Grabiszynkiem i Borkiem.

W latach 1909-1945 w jednym z budynków na rogu ulicy Skarbowców i Wietrznej (współrzędne geograficzne 51°04'00"N/17°00'00"E, położenie 125 m n.p.m.) znajdowało się obserwatorium meteorologiczno-sejsmologiczne (Meteorologisches Observatorium Breslau-Krietern i Erdbebenwarte Breslau-Krietern) założone przez Maksa von dem Borne i stanowiące własność Technische Hochschule Breslau (Politechniki Wrocławskiej) i częściowo finansowane z kasy miejskiej. Zainstalowano tu na poziomie ok. 3 metrów poniżej poziomu gruntu dwa sejsmografy systemu Wiecherta: pionowy z wahadłem o masie 1450 kg oraz dwuskładowy poziomy z tysiąckilogramowym wahadłem; zapis odbywał się na okopconym papierze. Obserwatorium funkcjonowało z przerwą pomiędzy 1916 a 1928; przez lata 1928-1929 przeniesione z powodu prac remontowych na Liebichshohe (dziś Wzgórze Partyzantów), od 1928 kierowane przez Ludgarda Mintropa. W czasie oblężenia Festung Breslau w 1945 budynek uległ całkowitej dewastacji w wyniku bombardowań i ostrzału. Aparatura sejsmograficzna jednak ocalała i w 1945 została przez profesorów Stenza i Olczaka wydobyta z ruin i przekazana do stacji sejsmologicznej w Raciborzu (RAC), gdzie została skrupulatnie wyremontowana. W 1959 przekazano ją do stacji w Chorzowie (CHZ), gdzie użytkowano ją aż do roku 1984 i gdzie pozostaje do chwili obecnej. Spalone ruiny budynku krzyckiego obserwatorium niszczały bez opieki do lat siedemdziesiątych, kiedy w obliczu narastającego zagrożenia dla pobliskich mieszkańców zostały ostatecznie zrównane z ziemią, a piwnice – zasypane.

Linki zewnętrzne[edytuj]