Łukasz Orłowski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Łukasz Orłowski
Data i miejsce urodzenia ok. 1715
Kraków
Data i miejsce śmierci 10 czerwca 1765
Kraków
Narodowość polska
Dziedzina sztuki malarz
Portret Marianny z Ruszkowskich Sierakowskiej, autorstwa Łukasza Orłowskiego, 1747

Łukasz Orłowski (ur. 1715 w Krakowie, zm. 10 czerwca 1765, tamże) – polski malarz późnego baroku i rokoka.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Łukasz Orłowski był uczniem Szymona Słowikowskiego, krakowskiego malarza cechowego i pozłotnika[1]. 10 maja 1734 został wyzwolony na towarzysza sztuki malarskiej. W latach 1741–42 mieszkał przy ul. św. Jana, następnie we własnej kamienicy zwanej Orłowską w Rynku. W 1745 wraz z jedenastoma innymi krakowskimi malarzami podpisał petycję do Akademii Krakowskiej z prośbą o przyjęcie pod opiekę i wraz z nimi w 1747 został wpisany do metryki uniwersyteckiej. W latach 1747–50 i 1755–60 piastował godność starszego cechu malarzy krakowskich[1].

Prace swe z reguły sygnował z dodaniem po łacinie generosus, informacji o pochodzeniu szlacheckim i określeniem miejsca powstania, którym był Kraków. Zachowało się około dwadzieścia obrazów, przede wszystkim o tematyce religijnej, przeznaczone głównie dla krakowskich świątyń i klasztorów, a także nieliczne portrety. W kościele Mariackim zachował się obraz Adoracja przez świętych Chrystusa Ukrzyżowanego sygnowany na 1762, w klasztorze dominikanów, obraz Św. Juda Tadeusz, sygnowany na 1751, w klasztorze Prezentek przy kościele św. Jana, obraz Chrystus Bolesny, sygnowany na 1753, w kościele kapucynów, obrazy: Św. Kajetan, Św. Erazm i Św. Anna, wszystkie sygnowane na 1763, w kościele Świętych Apostołów Piotra i Pawła obraz Wszyscy Święci adorujący Trójcę Świętą, sygnowany na 1763. Poza Krakowem malowidła Orłowskiego znajdują się: w kościele parafialnym w Lanckoronie, w kościele parafialnym w Sancygniowie oraz w Muzeum Narodowym w Warszawie[2].

W świetle zachowanych dzieł obrazy Orłowskiego można zaliczyć do ostatniej fazy krakowskiego malarstwa późnobarokowego. Jego malarstwo cechuje stosowanie dużych, jednolitych płaszczyzn koloru i płaski modelunek. W konterfektach nawiązywał do tradycji portretu sarmackiego, łagodząc jednak jego realizm i nie wkraczając w sfery ekspresyjnego naturalizmu[3]. W aktach cechu malarzy zachowała się taksa obrazów po śmierci Orłowskiego, obecnie znajdująca się w Muzeum Narodowym w Krakowie, datowana na 4 stycznia 1766, zawierająca 60 pozycji[2].

Łukasz Orłowski miał żonę Franciszkę, z którą doczekał się syna Wincentego, który został przyjęty do cechu malarzy krakowskich 18 września 1762[1].

Wybrane działa[edytuj | edytuj kod]

  • Archanioł Michał walczący ze smokiem (ok. 1746)
  • Portret Józefa Wielopolskiego (1746)
  • Portret Marianny z Ruszkowskich Sierakowskiej (1747)
  • Portret Urszuli z Potockich Wielopolskiej (1750)
  • Portret Marianny z Jabłonowskich Wielkopolską (1750)
  • Ignacy Szembek (ok. 1750)
  • Ukrzyżowanie (po. 1750)
  • Św. Juda Tadeusz (1751)
  • Chrystus Bolesny (1753)
  • Św. Michał Archanioł (1757)
  • Portret siostry Franciszki Wiszowatej (1760)
  • Portret Kazimierza Jarmundowicza (1761)
  • Adoracja przez świętych Chrystusa Ukrzyżowanego (1762)
  • Św. Sebastian (1762)
  • Wszyscy Święci adorujący Trójcę Świętą (1763)
  • Św. Kajetan (1763)
  • Św. Erazm (1763)
  • Św. Anna'' (1763)

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Rafał Róg: Szymon Słowikowski. Internetowy Polski Słownik Biograficzny. [dostęp 2018-05-31].
  2. a b Paweł Freus: Łukasz Orłowski. Culture.pl. [dostęp 2018-05-31].
  3. Dobrowolski 1974 ↓, s. 480-481.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Tadeusz Dobrowolski: Sztuka Polska. Kraków: Wydawnictwo Literackie, 1974.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]