Kartauna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Austriacka Kartauna z 1669 roku

Kartauna, zwana także kartaną – ogólna nazwa odprzodowych dział artyleryjskich używanych od XVI do XVIII wieku.

Były to działa o średniej długości lufy - 14 – 27 kalibrów, wykonane ze spiżu lub żeliwa. Mając lufę krótszą od kolubryny, miały mniejszy zasięg. Dlatego stosowano je do walki na bliższą odległość, często przeciwko piechocie ładowane były kartaczami.

W zależności od kalibru kartauny dzieliły się na[1]:

  • kartauny podwójne (kaliber ok. 230 mm)
  • kartauny pojedyncze (ok. 190 mm)
  • kartauny 3/4 (ok. 175 mm)
  • półkartauny (ok. 150 mm)
  • ćwierćkartauny (ok. 120 mm)
  • oktawy kartauny (do 100 mm)

Masa lufy kartauny wynosiła od 1000 kg (oktawa kartauna) do 6400 kg (kartauna podwójna).

Przypisy

Bibliografia[edytuj]

  • Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski: Słownik uzbrojenia historycznego. Warszawa: Wydawnictwo naukowe PWN, 1994. ISBN 83-01-12390-7.
  • Mała Encyklopedia Wojskowa, 1967, Wydanie I