Kodeks cywilny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Kodeks cywilny (skrót k.c. lub w języku prawniczym kc) – usystematyzowany według określonych reguł (nawiązujących do systematyki pandektowej) zbiór przepisów prawnych z zakresu prawa cywilnego obejmujący przynajmniej podstawowy zestaw instytucji z tej dziedziny.

Polski kodeks cywilny[edytuj kod]

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r.
Kodeks cywilny
Nazwa potoczna Kodeks cywilny
Skrót nazwy K.c., kc, k.c.
Data wydania 23 kwietnia 1964
Miejsce publikacji  Polska, Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93
Tekst jednolity Dz.U. 2017 poz. 459
Data wejścia w życie 18 maja 1964
1 stycznia 1965
Rodzaj aktu ustawa
Przedmiot regulacji prawo cywilne, w tym normy ogólne, prawo osobowe, rzeczowe, spadkowe, zobowiązań
Status obowiązujący
Ostatnio zmieniony przez Dz.U. 2016 poz. 2255
Wejście w życie ostatniej zmiany 1 stycznia 2017
Zastrzeżenia dotyczące pojęć prawnych

Obowiązująca w Polsce ustawa – Kodeks cywilny – została uchwalona 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny wszedł w życie z dniem 1 stycznia 1965 r., z wyjątkiem artykułów 160–167, 178, 213–219 i 1058–1088, które weszły w życie z dniem ogłoszenia, czyli 18 maja 1964 r. Opublikowany został w Dzienniku Ustaw nr 16, poz. 93 z 1964[1]. Organem wydającym był Sejm PRL, a organami zobowiązanymi: Rada Ministrów, minister rolnictwa oraz minister obrony narodowej.

Geneza[edytuj kod]

Uchwalenie kodeksu cywilnego w Polsce wywołane było w głównej mierze potrzebą unifikacji polskiego prawa cywilnego oraz unowocześnieniem dotychczasowych przepisów. Do momentu wejścia w życie kodeksu cywilnego w zakresie stosunków cywilnoprawnych obowiązywały:

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Przepisy wprowadzające kodeks cywilny (Dz.U. 1964 nr 16 poz. 94, z późn. zm.), która zawiera w głównej mierze przepisy derogacyjne, kolizyjne i intertemporalne przygotowała polski system prawa do wejścia w życie kodeksu cywilnego. Akty prawne wymienione wyżej zostały w całości lub w części uchylone przez niniejszą ustawę.

Zawartość polskiego kodeksu cywilnego[edytuj kod]

Polski kodeks cywilny składa się z czterech ksiąg: części ogólnej (art. 1–125) dotyczącej m.in. osób i czynności prawnych, oraz ksiąg regulujących kolejno: prawo rzeczowe (art. 126–352), prawo zobowiązań (art. 353–92116) oraz prawo spadkowe (art. 922–1088). Księgi dzielą się na tytuły, tytuły na działy, działy na rozdziały, a niektóre rozdziały na oddziały.

Na podstawie kodeksu cywilnego zostało wydanych ponad 50 rozporządzeń.

Nowelizacje[edytuj kod]

Dotychczas wydano 85 aktów zmieniających polski kodeks cywilny[2]. Pierwsza nowelizacja nastąpiła w 1971 r. W okresie PRL-u kodeks cywilny znowelizowano ośmiokrotnie.

Obszerna nowelizacja nastąpiła w 1990 r. w związku z transformacją ustrojową w Polsce[3]. Przejście z gospodarki centralnie sterowanej na gospodarkę planową koncesyjno-reglamentacyjną wywołało potrzebę dokonania głębokich zmian w kodeksie cywilnym, głównie w zakresie własności oraz umów (wprowadzono do kodeksu cywilnego np. zasadę swobody umów, która jest jednym z fundamentów gospodarki wolnorynkowej – stanowi o niej art. 3531 kodeksu cywilnego). Marszałek Sejmu ogłosił dwukrotnie tekst jednolity kodeksu.

Zobacz też[edytuj kod]

Przypisy

  1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93)
  2. Lista aktów zmieniających ustawę z dnia 23 kwietnia 1964
  3. Ustawa z dnia 28 lipca 1990 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny (Dz.U. 1990 nr 55 poz. 321, z późn. zm.).

Linki zewnętrzne[edytuj kod]