Stanisław Dzierzbicki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stanisław Dzierzbicki

Stanisław Dzierzbicki (ur. 18 kwietnia 1854 w Jaranowie na Kujawach, zm. 10 września 1919 w majątku Krzywonoś koło Mławy) – polski inżynier, ekonomista, działacz społeczno-polityczny.

Rodzina[edytuj]

Pochodził ze szlacheckiej rodziny ziemiańskiej, ze związku ziemianina Konstantego oraz Franciszki ze Skrzyńskich. 13 września 1876 roku ożenił się z Walerią Bajkowską[1].

Życiorys[edytuj]

W 1870 roku ukończył gimnazjum we Włocławku otrzymując złoty medal. Kontynuował naukę studiując rok na Wydziale Fizyko-Matematycznym Uniwersytetu Warszawskiego przenosząc się później do Belgii. Ukończył tam z wyróżnieniem avec grande distinction Szkołę Dróg i Mostów w Gandawie uzyskując stopień inżyniera cywilnego. Później wyjechał do Anglii gdzie w 1874 poszerzał swoją wiedzę z zakresu techniki podejmując również studia ekonomiczne[1].

W końcu 1874 roku powrócił do kraju bezskutecznie starając się podjąć pracę jako inżynier komunikacji. Królestwo Polskie gdzie mieszkał znajdowało się pod zaborem rosyjskim i większość administracji oraz urzędników pochodziła z Rosji. Ze względu na rusyfikację na ważne stanowiska w Królestwie promowani byli Rosjanie[1].

Z tych względów Dzierzbicki podjął pracę w majątku rodziców Święte na Kujawach, a później przeniósł się do kupionego majątku Krzywonoś w powiecie mławskim. W 1878 roku został wybrany przez okolicznych włościan na pełnomocnika gminnego. W 1883 roku jednogłośnie został wybrany przez wotantów z czterech gmin sędzią gminnym w Nieszawie[1].

Działalność społeczno-polityczna[edytuj]

Aktywnie działał w wielu organizacjach społecznych, politycznych i gospodarczych. W wielu był wiceprezesem lub zasiadał na stanowiskach kierowniczych. Był członkiem takich organizacji i towarzystw jak: Towarzystwo Kredytowe Ziemskie, Centralne Towarzystwo Rolnicze, Sekcja Rolna przy Muzeum Przemysłu i Rolnictwa, Towarzystwo Ubezpieczeń Wzajemnych Towarzystwo Ubezpieczeń Ziemiopłodów "Ceres", "Snop", Towarzystwo Ubezpieczeń od Ognia "Snop". Był także działaczem i współzałożycielem organizacji Polska Macierz Szkolna[1].

Był jednym z głównych założycieli Warszawskiego Syndykatu Rolniczego, Towarzystwa Rolniczego guberni warszawskiej, Towarzystwa Melioracyjnego, Banku Ziemiańskiego oraz wiceprezesem Centralnego Towarzystwa Rolniczego[2].

W 1916 został członkiem Tymczasowej Rady Stanu z ramienia Ligi Państwowości Polskiej. Zastępca przewodniczącego Komisji Wojskowej Tymczasowej Rady Stanu w 1917 roku[3]. W Rządzie Jana Kantego Steczkowskiego (1918) był ministrem rolnictwa i dóbr koronnych oraz Wiceprezydentem Ministrów.

Publicystyka[edytuj]

Publikował w prasie artykuły; głównie z dziedziny gospodarki oraz rolnictwa w Królestwie Polskim. Ukazywały się one głównie w kwartalniku "Ekonomista". Dzierzbicki w latach 1900-1902 był redaktorem działu rolnego w dzienniku "Wiek"[2]. Pozostawił po sobie także pamiętniki obejmujące jego działalność społeczno-polityczną w latach 1915–1918, które stanowią ważne źródło historyczne na temat sytuacji społeczno-politycznej w okresie bezpośrednio poprzedzającym uzyskanie przez Polskę niepodległości. Wydane zostały one p.t. "Pamiętnik z lat wojny 1915-1918" w 1983 roku[4].

Przypisy

  1. a b c d e Stanisław Dzierzbicki 1983 ↓, s. 6.
  2. a b Stanisław Dzierzbicki 1983 ↓, s. 7.
  3. Jan Snopko, Sprawozdanie z działalności Komisji Wojskowej Tymczasowej Rady Stanu (styczeń – sierpień 1917), w: Studia Podlaskie, t. XIX, Białystok 2011, s. 311.
  4. Stanisław Dzierzbicki 1983 ↓.

Bibliografia[edytuj]