Trzmielojad czubaty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Trzmielojad czubaty
Pernis ptilorhynchus[1]
(Temminck, 1821)
Ilustracja
Samiec
Ilustracja
Samica
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd szponiaste
Rodzina jastrzębiowate
Podrodzina orłosępy
Plemię Pernini
Rodzaj Pernis
Gatunek trzmielojad czubaty
Synonimy
  • Falco ptilorhyncus Temminck, 1821[2]
  • Pernis ptilorhyncus (Temminck, 1821)[1]
Podgatunki

zobacz opis w tekście

Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3]
Status iucn3.1 LC pl.svg

Trzmielojad czubaty[4] (Pernis ptilorhynchus) – gatunek dużego ptaka drapieżnego z rodziny jastrzębiowatych (Accipitridae). Występuje w Azji, w pasie od środkowej Syberii do Japonii oraz w Azji Południowej i Południowo-Wschodniej. Południowe populacje są osiadłe, podczas gdy północne (podgatunek P. p. orientalis) lato spędzają na północy, a zimują w Azji Południowo-Wschodniej. Preferuje środowisko leśne. Żywi się głównie insektami, w szczególności larwami[5].

Morfologia

Długość ciała 52–68 cm, rozpiętość skrzydeł 115–155 cm; masa ciała: samce 750–1280 g, samice 950–1490 g[2].

Posiada długą szyję, stosunkowo niewielką głowę, długi ogon oraz płaskie skrzydła. W przeciwieństwie do większości innych gatunków drapieżnych ptaków, występują różnice pomiędzy wyglądem samicy i samca. Samiec posiada bowiem szaro-niebieską głowę, podczas gdy głowa samicy ma odcień brązowy. Pozostała część ciała ma barwę brązową u przedstawicieli obu płci[5].

Podgatunki

Wyróżniono następujące podgatunki P. ptilorhynchus[2][4][6]:

  • trzmielojad wielki (P. p. orientalis) Taczanowski, 1891 – południowa Syberia do północno-wschodnich Chin, Japonia. Zimuje w Azji Południowo-Wschodniej na południe po Wielkie i Małe Wyspy Sundajskie, Filipiny i Wyspy Sangihe, w niewielkiej liczbie także dalej na zachód.
  • trzmielojad rdzawogrzbiety (P. p. ruficollis) Lesson, 1830Indie i Sri Lanka do Mjanmy, Wietnamu i południowo-zachodnich Chin
  • trzmielojad obrożny (P. p. torquatus) Lesson, 1830Półwysep Malajski, Sumatra, Borneo
  • trzmielojad czubaty (P. p. ptilorhynchus) (Temminck, 1821)Jawa
  • trzmielojad brunatny P. p. palawanensis) Stresemann, 1940Palawan, Calauit (zachodnie Filipiny)
  • trzmielojad wielkodzioby (P. p. philippensis) Mayr, 1939 – północne i wschodnie Filipiny

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Pernis ptilorhynchus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b c Orta, J., Marks, J.S. & Kirwan, G.M.: Oriental Honey-buzzard (Pernis ptilorhynchus). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (red.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. Lynx Edicions, Barcelona, 2020. [dostęp 2020-03-19].
  3. Pernis ptilorhynchus. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  4. a b Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek & M. Kuziemko: Plemię: Pernini Blyth, 1851 (wersja: 2019-03-24). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2020-03-19].
  5. a b James Ferguson-Lees, David A. Christie: Raptors of the world. Houghton Mifflin Harcourt, 2001. ISBN 978-0-618-12762-7.
  6. F. Gill, D. Donsker, P. Rasmussen (red.): Hoatzin, New World vultures, Secretarybird, raptors (ang.). IOC World Bird List (v10.1). [dostęp 2020-03-19].