Zachowania pasywno-agresywne

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Zachowania pasywno-agresywne to zachowania zawierające jednocześnie cechy biernego oporu, agresji wyrażonej nie wprost, oraz cechy jawnie agresywne (osoba na przemian wyraża swoją agresję mniej lub bardziej jawnie).

Wyrażenie impulsów agresywnych nie wprost pozwala na zabezpieczenie się przed doświadczeniem lęku i dysonansu poznawczego (związanego z uświadomieniem sobie własnej agresji) oraz chroni przed odrzuceniem ze strony otoczenia (zaspokaja potrzebę zależności). Agresja wyrażona jawnie pozwala na zaspokojenie potrzeby niezależności poprzez okazanie złości i negatywnych emocji. Może też służyć umocnieniu poczucia własnej wartości i samopotwierdzeniu.

Historia[edytuj]

Zachowania pasywno-agresywne zostały pierwszy raz zdefiniowane w medycynie przez pułkownika Williama C. Menningera podczas drugiej wojny światowej jako reakcja mężczyzn będących uległymi wojsku. Menninger opisał żołnierzy, którzy nie byli jawnie zbuntowani, ale wyrażali swoją agresję poprzez pasywne działania takie jak upór, dąsanie się, prokrastynację i nieefektywność, które według niego były przejawem "niedojrzałości" i reakcją na "rutynowy militarny stres".

Według poglądów niektórych psychoanalityków nieprzestrzeganie zaleceń terapeutycznych nie jest znakiem zachowań pasywno-agresywnych, które powinny być raczej uznawane za manifestację emocji, które zostały stłumione na skutek narzucenia sobie potrzeby akceptacji.

W pierwszej wersji Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorers zwanej krócej DSR-IV z 1952 roku zachowania pasywno-agresywne zostały zdefiniowane w bardzo wąskim znaczeniu i zgrupowane razem z zaburzeniem osobowości zależnej.

W DSM-III-R, która jest korektą DSM-III czyli kolejnym, ulepszonym wydaniem Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders uznano, że zachowania pasywno-agresywne cechuje między innymi "nie zrobienie prania lub nie zaopatrzenie kuchni w jedzenie przez prokrastynację i guzdranie się"[1]

Zwiększona publiczna ekspozycja do tego pojęcia doprowadziła do powstania stron internetowych takich jak Passive-Aggresive Notes , która udostępnia pasywno-agresywne maile, notatki, i znaki, chociaż wiele z nich nie są prawidłowo pasywno-agresywne, tak jak to występuje naturalnie.

Przypisy

  1. Christopher Lane: Theory & Psychology. 19 s. 64.