Łódź z Oseberg

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Łódź na ekspozycji w Muzeum Łodzi Wikingów w Oslo

Łódź z Oseberg – pochodząca z IX wieku łódź wikińska, odkryta przypadkowo w sierpniu 1903 roku przez rolnika Knuta Roma pod nasypem grobowym na farmie Oseberg w Slagen w okręgu Vestfold w Norwegii[1]. Eksponowana jest w Muzeum Łodzi Wikingów w Oslo.

Zabytek został wydobyty z ziemi i przebadany przez profesora Gabriela Gustafsona z Uniwersyteckiego Muzeum Starożytności w Oslo[1][2]. Wewnątrz łodzi znajdował się podwójny pochówek kobiecy[3]. Jedna z kobiet miała około 80, druga około 50 lat. Przez dłuższy czas podejrzewano, iż młodsza z nich padła ofiarą mordu rytualnego, najnowsze badania wykluczyły jednak taką ewentualność[4]. Przypuszcza się, że pochowane kobiety to królowa Åsa, babka Haralda Pięknowłosego, oraz jej służka[5].

Łódź wykonana została z drewna dębowego[1]. Ma 21,5 m długości i 5,1 m szerokości. Jej napęd stanowiło 30 wioseł oraz maszt[6]. Posiadała płytkie zanurzenie, przeznaczona była więc raczej do żeglugi rzecznej i przybrzeżnej, niż dalekomorskiej[3]. Okręt zwieńczony jest ozdobnym galionem w kształcie smoczej głowy[2]. Z częściowo rozszabrowanego przez rabusiów wyposażenia komory grobowej odkryto resztki drewnianych noszy, dwóch łoży, warsztatu tkackiego, skrzyń, kadzi, wiaderka i drobnych przedmiotów codziennego użytku[5]. W tylnej części łodzi złożono przedmioty kuchenne: żelazny kocioł zawieszony na trójnogu, kociołki, haki, kamienie żarnowe oraz szczątki wołu. W przedniej części łodzi znaleziono natomiast wóz, cztery sanie, dwa łoża, krzesło, namiot z drobnym inwentarzem oraz szczątki 4 psów i kilkunastu koni[5].

Datowanie dendrochronologiczne wykazało, iż pochówek miał miejsce w 834 roku[4]. Na podstawie badań palinologicznych ustalono czas pogrzebu na późne lato (sierpień/wrzesień)[5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c The Oseberg finds (ang.). khm.uio.no. [dostęp 2014-10-10].
  2. a b Thomas J. Craughwell: Wielka Księga Sztuki. Warszawa: Bellona, 2010, s. 100. ISBN 978-83-11-11915-4.
  3. a b Marian Adamus: Tajemnice sag i run. Wrocław: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, 1970, s. 219.
  4. a b Wojciech Pastuszka: Wikiński pochówek w Osebergu nie jest dowodem rytualnego mordu (pol.). archeowiesci.pl, 2008-04-28. [dostęp 2014-10-10].
  5. a b c d Lech Leciejewicz: Normanowie. Wodzisław Śląski: Wydawnictwo Templum, 2015, s. 89. ISBN 978-83-63651-12-1.
  6. Jan Bill: Viking ships and the sea. W: The Viking World. edited by Stefan Brink. London: Routledge, 2008, s. 172. ISBN 0-415-33315-6.