AS.30L Laser

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
AS.30L Laser
Ilustracja
Przybliżony szkic AS.30L
Państwo Francja
Producent MBDA
Rodzaj kierowany pocisk rakietowy powietrze-ziemia
Przeznaczenie przeciw celom punktowym
Data konstrukcji 1980 (pierwsze odpalenia)
Lata produkcji od 1984
Operacyjność od 1988
Długość 3650 mm
Średnica 342 mm
Rozpiętość 1000 mm
Masa 520 kg
Napęd dwustopniowy silnik rakietowy na paliwo stałe
Prędkość 1,2 Ma (450 m/s)
Zasięg 3 (min) – 11,25 km (max)
Naprowadzanie półaktywne laserowe
Masa głowicy 240 kg
Typ głowicy burząca
Użytkownicy
Francja, Egipt, Indie, Irak, Jordania, Nigeria, Oman, Pakistan, Wenezuela

AS.30L Laserfrancuski kierowany pocisk rakietowy powietrze-ziemia, naprowadzany laserowo.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pocisk wywodzi się z pocisku powietrze-ziemia AS.20 (Nord-5103), kierowanego zdalnie ręcznie za pomocą komend radiowych, opracowanego we Francji jeszcze w latach 50. Ponieważ ręczne kierowanie pociskiem było utrudnione i mało skuteczne, podjęto dalsze prace nad półautomatycznymi systemami kierowania, a przy tym zwiększono znacznie gabaryty rakiety, zachowując zasadniczo jej układ aerodynamiczny. Nowy pocisk AS.30 był kierowany radiową wiązką prowadzącą i wszedł do produkcji w 1962; oprócz użycia w lotnictwie francuskim był szeroko eksportowany. W 1974 podjęto prace nad trzecią generacją francuskich pocisków powietrze-ziemia, bazując na udanej konstrukcji pocisku AS.30.

Nowy pocisk, oznaczony AS.30L i nazwany Laser był samonaprowadzany półaktywnie na światło laserowe odbite od celu, którym cel był podświetlany przez aparaturę naprowadzajacą na samolocie. System podświetlania został opracowany przez francuską firmę Thomson CSF i amerykańską Martin Marietta. Pierwsze odpalenia pocisku nastąpiły w 1980, rozpoczęcie produkcji seryjnej w 1984, system osiągnął gotowość operacyjną w 1988.

Użycie[edytuj | edytuj kod]

Początkowo pocisk i system naprowadzania zintegrowano z samolotami francuskimi: myśliwcami wielozadaniowymi Mirage F1 i Mirage 2000 oraz szturmowym SEPECAT Jaguar. System naprowadzania jest przenoszony przez nie w podwieszanych zasobnikach ATLIS-2 (przejściowo) i CLDP (docelowo). W ruchomej głowicy zasobnika zamontowany jest laser do podświetlania celu oraz kamery: telewizyjna i termowizyjna, umożliwiające wykrycie celu na odległość do 12 km w dzień lub w nocy.

W 1992 system pocisku zintegrowano z amerykańskim myśliwcem F-16, szeroko używanym na świecie, za pomocą zasobnika Sharpshooter. Zastosowano go następnie jako uzbrojenie francuskich samolotów uderzeniowych Mirage 2000D (od 1993, z zasobnikiem CLDP) oraz morskiego Super Etendard (od 1994, zasobnik ATLIS-2). Otrzymał go także nowy myśliwiec Rafale.

Pocisków Laser użyło lotnictwo francuskie podczas I wojny w Zatoce Perskiej (1991, samoloty Jaguar), w trakcie operacji "Deliberate Force" w Bośni i Hercegowinie (1995, Mirage 2000D) i w Kosowie (1999, Super Etendard).

Konstrukcja pocisku[edytuj | edytuj kod]

Pocisk posiada kadłub o przekroju kołowym, zakończony z przodu wydłużonym opływowym stożkiem z odbiornikiem promieniowania laserowego na czubku. Około środka pocisku znajdują się symetrycznie na obwodzie cztery skrzydła o dużym skosie, a w części tylnej cztery stery. W części przedniej znajduje się układ sterujący, za nim burząco-penetrująca głowica bojowa, a w części tylnej dwustopniowy silnik rakietowy na paliwo stałe. Zapalnik uderzeniowy ma dwie nastawy, na wybuch natychmiastowy lub z opóźnieniem. Przy wybuchu z opóźnieniem możliwe jest przebicie ściany żelbetowej grubości 2 m. Błąd kołowy trafienia wynosi w granicach 1-3 m.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jerzy Gruszczyński, A.F. Rybak: "AS-30 Laser" w: Lotnictwo Wojskowe 5/2002