Dianthus pungens

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Dianthus pungens
Ilustracja
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd goździkopodobne
Rząd goździkowce
Rodzina goździkowate
Rodzaj goździk
Gatunek Dianthus pungens
Nazwa systematyczna
Dianthus pungens L.
Mant. Pl. 2: 240 1771[3]
Synonimy
  • Dianthus insignitus Timb.-Lagr.
  • Dianthus purpureus Poir.
  • Dianthus serratus Lapeyr[3].

Dianthus pungens L. – gatunek rośliny z rodziny goździkowatych (Caryophyllaceae Juss.). Występuje naturalnie w południowo-wschodniej Francji oraz we wschodniej części Hiszpanii[4]. We Francji został zarejestrowany w departamentach Aude, Hérault, Lozère, Pireneje Wschodnie, Tarn oraz Tarn i Garonna, natomiast w Ariège i Aveyron jego występowanie musi zostać potwierdzone, a w departamencie Aisne gatunek ten wyginął[5].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Bylina dorastająca do 10–30 cm wysokości. Pędy są trochę kanciaste i cienkie, lekko zdrewniałe u podstawy. Ma zdrewniałe kłącza[4][6].
Liście
Mają równowąski kształt[4]. Są sztywne, prawie ostre[6]. Mierzą 10–50 mm długości oraz 1–2 mm szerokości. Blaszka liściowa jest o wierzchołku od ostrego do prawie tępego[4].
Kwiaty
Są pojedyncze lub zebrane po 2–6 w rozproszone wierzchotki, rozwijają się na szczytach pędów. Osadzone na dość długich szypułkach. Kieliszek składa się z czterech szeroko rozłożonych łusek, lekko zrośniętych ze sobą, sięgających do połowy długości kielicha. Kielich ma cylindryczny lub ostro stożkowy kształt, prążkowany na całej długości, z lancetowato spiczastymi ząbkami na brzegach, dorasta do 6–28 mm długości. Płatki są gładkie, mają kształt od eliptycznego do odwrotnie jajowatego i barwę od różowej do purpurowej, osiągają do 5–10 mm długości, brzegi płatków są postrzępione[4][6].
Owoce
Podłużne torebki[6].
Gatunki podobne
Roślina jest podobna do gatunku D. subacaulis, ale różni się od niego owłosioną lub omszoną łodygą przynajmniej u podstawy (nigdy nie jest całkowicie bezwłosa). Ponadto brzegi liści są chropowate[6]. Różnią się też zasięgiem występowania – D. pungens rośnie najczęściej w Roussillon, masywie Corbières oraz w górach Montagne Noire, podczas gdy D. subacaulis jest spotykany w Prowansji[7].

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Rośnie na skałach, grzbietach i klifach, czasami również na piargach[4][6]. Występuje na wysokości od 100 do 800 m n.p.m.[7], podczas gdy na grzbietach górskich spotykany jest na wysokości od 400 do 1200 m n.p.m.[6] Kwitnie od maja do sierpnia[4].

Zmienność[edytuj | edytuj kod]

W obrębie tego gatunku oprócz podgatunku nominatywnego wyróżniono cztery inne podgatunki[3]:

  • Dianthus pungens subsp. brachyanthus (Boiss.) B.Fern.Casas, G.López & M.Laínz
  • Dianthus pungens subsp. gredensis (Pau ex Caball.) Crespí, C.P.Fern., A.Castro, Bernardos & Amich
  • Dianthus pungens subsp. hispanicus (Asso) O.Bolòs & Vigo
  • Dianthus pungens subsp. ruscinonensis (Boiss.) M.Bernal, Laínz & Muñoz Garm. – dorastające do 10–40 cm wysokości. Kwitnie obficie i długotrwale przez okres kilku miesięcy. Znajduje się pod ochroną we francuskim regionie Midi-Pireneje[8].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. Peter F. Stevens, Angiosperm Phylogeny Website, Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2009-06-01] (ang.).
  3. a b c Dianthus pungens L. (ang.). The Plant List. [dostęp 1 grudnia 2015].
  4. a b c d e f g Dianthus pungens (fr.). Plantes & botanique. [dostęp 1 grudnia 2015].
  5. Dianthus pungens L. (fr.). Tela Botanica. [dostęp 1 grudnia 2015].
  6. a b c d e f g Dianthus Pungens subsp. pungens: oeillet piquant [Caryophyllacées] (fr.). Fleurs du Sud. [dostęp 1 grudnia 2015].
  7. a b Dianthus pungens (fr.). canope.ac-besancon.fr/. [dostęp 1 grudnia 2015].
  8. Galerie - Dianthus pungens subsp. ruscinonensis : oeillet du roussillon (fr.). Fleurs du Sud. [dostęp 1 grudnia 2015].