Glejcheniowce

Glejcheniowce
	; Gleichenia japonica
	Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	rośliny
Podkrólestwo	rośliny zielone
Nadgromada	telomowe
Gromada	naczyniowe
Klasa	paprocie
Podklasa	paprotkowe
Rząd	glejcheniowce
	Nazwa systematyczna
	Gleicheniales Schimp.; Traité Paléont. Vég. 1: 669. 1869
	Systematyka w Wikispecies
	Multimedia w Wikimedia Commons

Glejcheniowce (Gleicheniales) – rząd paproci obejmujący 3 rodziny, 10 rodzajów i ponad 170 gatunków^[2]. Występują w całej strefie tropikalnej, jednak największe zróżnicowanie osiągają w rejonie Azji południowo-wschodniej oraz na wyspach Pacyfiku^[3]. Ślady kopalne znane są ze wszystkich kontynentów, włączając w to Antarktydę^[4]. Zaliczane tu paprocie wytwarzają drobne, małe i zwykle pozbawione zawijki kupki zarodni na spodniej (odosiowej) stronie liści^[5]. Są to paprocie naziemne i epilityczne^[4].

Systematyka

Relacje filogenetyczne rzędu i rodzin w jego obrębie pozostają niepewne. W systemie PPG I z roku 2016 rząd stanowił jedną z kolejnych linii rozwojowych paprotkowych obejmującą trzy rodziny^[2]. W systemie Nitta i in. z 2022 rząd prowizorycznie sklasyfikowany został jako siostrzany względem rozpłochowców Hymenophyllales, przy czym niektóre badania wskazują na zagnieżdżenie w jego obrębie rodziny rozpłochowatych^[6].

Pozycja systematyczna rzędu w systemie Nitta i in. (2022)^[6]

paprotkowe

długoszowce Osmundales

	rozpłochowce Hymenophyllales

	glejcheniowce Gleicheniales

szparnicowce Schizaeales

	salwiniowce Salviniales

	olbrzymkowce Cyatheales

paprotkowce Polypodiales

Pozycja systematyczna rzędu w systemie PPG I (2016)^[2]

paprotkowe

długoszowce Osmundales

rozpłochowce Hymenophyllales

glejcheniowce Gleicheniales

szparnicowce Schizaeales

salwiniowce Salviniales

	olbrzymkowce Cyatheales

	paprotkowce Polypodiales

Podział rzędu według Smitha i in. (2006)^[3] oraz PPG I (2016)^[2]

W obrębie rzędu wyróżnia się trzy rodziny, spośród których klad bazalny stanowią glejcheniowate:

glejcheniowce

Gleicheniaceae – glejcheniowate

	Dipteridaceae

	Matoniaceae

Przypisy

↑ Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-02-28] (ang.).
1 2 3 4 5 6 The Pteridophyte Phylogeny Group. A community-derived classification for extant lycophytes and ferns. „Journal of Systematics and Evolution”. 54 (6), s. 563–603, 2016. DOI: 10.1111/jse.12229.
1 2 Smith, A. R., K. M. Pryer, E. Schuettpelz, P. Korall, H. Schneider & P. G. Wolf. A classification for extant ferns. „Taxon”. 55 (3), s. 705–731, 2006. (ang.).
1 2 Maarten J. M. Christenhusz, Michael F. Fay, Mark W. Chase: Plants of the World: An Illustrated Encyclopedia of Vascular Plants. Richmond, Chicago: Kew Publishing, The University of Chicago Press, 2017, s. 32. ISBN 978-1842466346.
↑ Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski: Botanika Systematyka. Wyd. t. 2, wydanie 10. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007, s. 281. ISBN 83-01-10951-3.
1 2 NittaN. J.H. NittaN., SchuettpelzS. E. SchuettpelzS., Ramírez-BarahonaR.B. S. Ramírez-BarahonaR.B., IwasakiI. W. IwasakiI., An open and continuously updated fern tree of life, „Frontiers in Plant Science”, 13, 2022, DOI: 10.3389/fpls.2022.909768 [dostęp 2023-08-06] .

[ruggiero-1] Michael A.M.A. Ruggiero Michael A.M.A. i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS One”, 10 (4), 2015, art. nr e0119248, DOI: 10.1371/journal.pone.0119248, PMID: 25923521, PMCID: PMC4418965 [dostęp 2021-02-28] (ang.).

[ppgI-2] 1 2 3 4 5 6 The Pteridophyte Phylogeny Group. A community-derived classification for extant lycophytes and ferns. „Journal of Systematics and Evolution”. 54 (6), s. 563–603, 2016. DOI: 10.1111/jse.12229.

[smith-3] 1 2 Smith, A. R., K. M. Pryer, E. Schuettpelz, P. Korall, H. Schneider & P. G. Wolf. A classification for extant ferns. „Taxon”. 55 (3), s. 705–731, 2006. (ang.).

[maarten-4] 1 2 Maarten J. M. Christenhusz, Michael F. Fay, Mark W. Chase: Plants of the World: An Illustrated Encyclopedia of Vascular Plants. Richmond, Chicago: Kew Publishing, The University of Chicago Press, 2017, s. 32. ISBN 978-1842466346.

[szwey-5] Alicja Szweykowska, Jerzy Szweykowski: Botanika Systematyka. Wyd. t. 2, wydanie 10. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007, s. 281. ISBN 83-01-10951-3.

[nitta-6] 1 2 NittaN. J.H. NittaN., SchuettpelzS. E. SchuettpelzS., Ramírez-BarahonaR.B. S. Ramírez-BarahonaR.B., IwasakiI. W. IwasakiI., An open and continuously updated fern tree of life, „Frontiers in Plant Science”, 13, 2022, DOI: 10.3389/fpls.2022.909768 [dostęp 2023-08-06] .

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]

[6]