Jeu de paume

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zmodernizowane boisko do gry w real tennis w Fontainebleau (wrzesień 1991).

Jeu de paume (fr. gra ręką) – stara francuska gra sportowa polegająca na odbijaniu piłki przez siatkę początkowo gołą dłonią, a w późniejszym czasie za pomocą rakietki[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Jeu de paume w XVII w.
Kort do gry w real tennis Hampton Court pod Londynem
Rakietki do Jeu de paume.

Znane są dwie wersje tej gry: rozgrywana na otwartych placach – długa (longue paume, fr. długa dłoń) i rozgrywana w zamkniętych pomieszczeniach – krótka (courte paume, fr. krótka dłoń), w przypadku której kryty kort wyłożony był kamiennymi płytkami pomalowanymi na czerwono krwią wołu[2]. W samym Paryżu około roku 1600 istniało kilkaset sal do gry[2]. Na igrzyskach olimpijskich rozgrywano zawody tylko w wersji krótkiej. W grze w tej wersji uczestniczyli dwaj zawodnicy rozdzieleni siatką o wysokości 0,915 m, a zawody odbywały się w hali o wymiarach 28,5 × 9,5 m. Piłka odbita od ścian hali pozostawała nadal w grze.

Początkowo partia jeu de paume składała się z 24 gier, te zaś z 4 punktów, każdy liczony jako 15 – na wzór czterech kwadransów jednej godziny. Przy stanie 45:45 w danej grze do zwycięstwa potrzebna była przewaga dwóch punktów. Obniżano wtedy stan gema do 40:40, a kolejne punkty liczone były nie jako 15, ale jako 10. Jeśli dochodziło do równowagi przy wyniku 50:50, ponownie wracano do stanu 40:40. Podobna zasada obowiązywała przy stanie 23:23 w gemach – powracano do wyniku 22:22, a do końcowego zwycięstwa konieczne było objęcie dwugemowej przewagi. Z czasem zmniejszano liczbę gemów do 12, a ostatecznie do 6 gier[2].

Z czasem zaczęto posługiwać się angielską nazwą „real tennis” (Wielka Brytania), „royal tennis” (Australia) i „court tennis” (Stany Zjednoczone).

Obecnie w real tennis można zagrać w około 50 lokalizacjach na całym świecie. Zbudowany w 1625 r. dla króla Charlesa I kort do gry w real tenisa Hampton Court przetrwał do naszych czasów i do dziś jest używany[1].

Jeu de paume na igrzyskach olimpijskich[edytuj | edytuj kod]

Dyscyplina ta znalazła się w programie olimpijskim tylko jeden raz, w 1908 roku, a startowali wtedy wyłącznie mężczyźni. Zwyciężył Jay Gould II z USA[3].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Od starożytności do Nadala [w:] Historia tenisa ziemnego [dostęp 2017-01-24].
  2. a b c Dutkowski 1979 ↓, Wynalazek sztywnego majora, s. 3–15.
  3. Zbigniew Porada Starożytne i nowożytne Igrzyska Olimpijskie, Krajowa Agencja Wydawnicza, Kraków 1980.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]