Maciejówka (nakrycie głowy)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Chłop w maciejówce, pastel Jana Rembowskiego, 1922

Maciejówka – męska czapka z okrągłym denkiem wykonana z sukna. Nad sztywnym daszkiem znajdował się pasek lub sznur, w końcu XIX i w wieku XX noszona na wsiach, a w okresie I wojny światowej i powojennym przez członków organizacji strzeleckich i żołnierzy Legionów Polskich.

Maciejówkę nosił Józef Piłsudski, w tym nakryciu głowy został sportretowany m.in. przez Wojciecha Kossaka (Piłsudski na kasztance, 1928).

Józef Piłsudski w maciejówce, 1920
Kazimierz Sosnkowski w mundurze I Brygady, 1915
Reklama czapki maciejówki z 1902 r. (ze zbiorów Archiwum Państwowego w Poznaniu)

Powołana w grudniu 1918 roku Komisja Ubiorcza opracowywała projektu jednolitego polskiego munduru wojskowego. W jej gestii było też określenie przyszłego nakrycia głowy żołnierza polskiego[1]. Maciejówka, jako czapka pochodzenia niemieckiego, nie cieszyła się specjalnym uznaniem w społeczeństwie. Przypisywano jej pochodzenie chłopskie, a nie wojskowe.

Miała ona swych obrońców wśród byłych żołnierzy I Brygady Legionów. W 1916 roku była ona symbolem buntu antyaustriackiego. Na znak solidarności z I Brygadą żądającą deklaracji w sprawie polskiej, żołnierze z pozostałych brygad zrywali austriackie oznaki stopni i odrzucali rogatywki, zastępując je maciejówkami. Sprawę maciejówki jako tańszej popierał też Departament Gospodarczy MSWojsk[1]. Ostatecznie „zwyciężyła” rogatywka.

Przypisy

  1. a b Zdzisław Żygulski jun: Polski mundur wojskowy. s. 115.

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]