Niuton
Wygląd
| Układ | |
|---|---|
| Wymiar |
|
| Jednostka | |
| Typowe symbole wielkości |
F, Q, P, N, T |
| w jednostkach SI |
|
| w jednostkach CGS |
|
| w jednostkach anglosaskich |
|
| Źródło nazwy |
Niuton – jednostka siły w układzie SI (jednostka pochodna układu SI), oznaczana N.
1 N to siła, z jaką trzeba działać na ciało o masie 1 kg, aby nadać mu przyspieszenie równe 1 m/s²
Nazwa niuton upamiętnia angielskiego uczonego Isaaca Newtona.
Przykłady
- 1 N to siła z jaką ziemska grawitacja oddziałuje na ciało o masie około 10/98 kg ≈ 102 g (np. małe jabłko).
- Na powierzchni Ziemi na ciało o masie 1 kg działa siła skierowana w dół o wartości około 9,81 N (czyli 1 kgf[1]. W inżynierii i w codziennym życiu często stosuje się przybliżenie:
9,81 N = 1 kgf ≈ 10 N.
- Dekaniuton (daN) = 10 N jest używany do określenia wytrzymałości np. lin jako przybliżenie 1 kgf.
- Siła przyciągania Ziemi działająca na człowieka o masie 75 kg wynosi około 736 N.
Wielokrotności i podwielokrotności jednostki (wyróżniono najczęściej używane):
| Wielokrotności | Podwielokrotności | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|
| Mnożnik | Nazwa | Symbol | Mnożnik | Nazwa | Symbol | |
| 100 | niuton | N | ||||
| 101 | dekaniuton | daN | 10–1 | decyniuton | dN | |
| 102 | hektoniuton | hN | 10–2 | centyniuton | cN | |
| 103 | kiloniuton | kN | 10–3 | miliniuton | mN | |
| 106 | meganiuton | MN | 10–6 | mikroniuton | µN | |
| 109 | giganiuton | GN | 10–9 | nanoniuton | nN | |
| 1012 | teraniuton | TN | 10–12 | pikoniuton | pN | |
| 1015 | petaniuton | PN | 10–15 | femtoniuton | fN | |
| 1018 | eksaniuton | EN | 10–18 | attoniuton | aN | |
| 1021 | zettaniuton | ZN | 10–21 | zeptoniuton | zN | |
| 1024 | jottaniuton | YN | 10–24 | joktoniuton | yN | |
Zobacz też
- kilogram-siła (kilopond)
- dyna
Przypisy
- ↑ Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 15 lutego 2005 r. w sprawie jednolitości miar i dokładności pomiarów związanych z obronnością i bezpieczeństwem państwa, Dz. U. z 2005 r. Nr 37, poz. 328, zmn. Dz. U. z 2005 r. Nr 66, poz. 581 i Dz. U. z 2007 r. Nr 90, poz. 597