Obelisk Rassama

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Obelisk Rassama (ang. Rassam Obelisk) – kamienny obelisk odnaleziony przez Hormuzda Rassama w lutym 1853 roku w trakcie prac wykopaliskowych w Kalchu (obecne Nimrud w północnym Iraku)[1]. W chwili odkrycia rozbity był on na kawałki, ale uczonym udało się odnaleźć dość jego fragmentów, by możliwe stało się odtworzenie jego wyglądu[2][3]. Obecnie zrekonstruowany zabytek znajduje się w zbiorach British Museum (BM 118800)[1][3]. Na obelisku przedstawione zostały sceny składania trybutu asyryjskiemu królowi Aszurnasirpalowi II (883-859 p.n.e.) przez przedstawicieli ludów podbitych przez Asyrię[4][5].

Opis[edytuj | edytuj kod]

Wykonany z czarnego bazaltu obelisk powstał na rozkaz asyryjskiego króla Aszurnasirpala II i wystawiony został na jednym z głównych placów pośrodku cytadeli w mieście Kalchu, które stało się za panowania tego władcy nową stolicą państwa asyryjskiego[3]. Swoim kształtem nie różnił się on najprawdopodobniej od innych znanych asyryjskich obelisków (np. Złamanego obelisku, Białego obelisku czy Czarnego obelisku) i miał formę czworobocznej kolumny o szczycie zwężającym się schodkowo ku górze[6]. Na każdym z jego boków znajdowało się pierwotnie co najmniej siedem umieszczonych jeden nad drugim paneli z przedstawieniami reliefowymi[7][4]. Obelisk miał najprawdopodobniej szerokość ok. 0,80 metra i grubość ok. 0,60 metra[3]. Wysokość rekonstruowanej jego części zawierającej panele z przedstawieniami reliefowymi to ok. 1,19 metra[3].

Zabytek rozbity został na kawałki najprawdopodobniej już w starożytności[8]. Jego odnalezione w trakcie wykopalisk fragmenty przewiezione zostały w 1855 roku do British Museum, gdzie niestety przemieszane zostały z fragmentami innych mezopotamskich kamiennych zabytków[8]. W trakcie późniejszych prac rekonstrukcyjnych udało się odnaleźć 15 fragmentów które na pewno należały do obelisku, a także 7 innych które najprawdopodobniej należały do niego[7]. Po zakończeniu prac rekonstrukcyjnych obelisk wystawiony został w 1977 roku na pokaz w British Museum[2]. W sumie udało się odtworzyć niemal połowę jego rzeźbionej powierzchni[7].

Na obelisku przedstawieni zostali przedstawiciele różnych podbitych przez Asyrię ludów w trakcie składania trybutu przed Aszurnasirpalem II. Władca ukazany został na jednym z górnych paneli. Zwrócony jest on w prawą stronę, w kierunku kroczących w jego stronę trybutariuszy, z których każdy bądź niesie dary w postaci sztabek metali, naczyń, mebli czy tkanin, bądź też prowadzi w darze zwierzęta, np. woły lub konie[9].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Reade J.E., The Rassam..., s. 1.
  2. a b Reade J.E., The Rassam..., s. 4.
  3. a b c d e The Rassam Obelisk - opis zabytku na oficjalnej stronie British Museum
  4. a b Russell J.M., Obelisk, w: Reallexikon..., s. 5.
  5. Reade J.E., The Rassam..., s. 8.
  6. Reade J.E., The Rassam..., s. 20.
  7. a b c Reade J.E., The Rassam..., s. 5.
  8. a b Reade J.E., The Rassam..., s. 2.
  9. Reade J.E., The Rassam..., s. 19.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Reade J.E., The Rassam Obelisk, Iraq 43/1 (1980), s. 1-22.
  • Russell J.M., Obelisk, w: Reallexikon der Assyriologie, tom X (Oannes-Priesterverkleidung), Walter de Gruyter, Berlin - New York 2003-2005, s. 4-6.