Pluralis majestatis

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Pluralis majestatis/maiestatis (łac. 'liczba mnoga majestatu'), pluralis majestaticus/maiestaticus – użycie liczby mnogiej zamiast liczby pojedynczej mające na celu podkreślenie godności, dostojeństwa władcy (także: biskupa, rektora itp.), stosowane przez władców w odniesieniu do siebie lub przez innych w odniesieniu do władców.

W dzisiejszej polszczyźnie pluralis majestatis w zasadzie nie występuje, poza kontekstami humorystycznymi czy przykładami stylizacji.

Warto podkreślić, że nie każde użycie liczby mnogiej w stosunku do samego siebie jest przejawem pluralis majestatis. Bywa także odwrotnie (pluralis modestiae), gdy piszący dąży do pomniejszenia znaczenia własnej osoby, własnych zasług w opisywanych wydarzeniach, wyprowadzanych wnioskach itp.

Przykłady[edytuj | edytuj kod]

  • z aktu abdykacyjnego króla Stanisława Augusta Poniatowskiego: My, Stanisław August, z Bożej Łaski Król Polski (...), byliśmy także tego zdania, iż opuścić należy tron w okolicznościach, w których rozumieliśmy, że oddalenie Nasze przyłoży się do powiększenia szczęścia współziomków Naszych lub też przynajmniej umniejsza ich nieszczęścia (...).[1]
  • Jan XXIII podczas audiencji udzielonej wenecjanom: Mam dziś na głowie jeszcze wiele spraw, więc nie zatrzymujcie mnie. O, przepraszam! Nie zatrzymujcie nas. Papież ten z humorem traktował ceremoniał papieski, choć go przestrzegał. Zwyczaj używania pluralis majestatis zarzucili dopiero jego następcy Paweł VI i Jan Paweł I.[potrzebne źródło]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy