Pterokarpus sandałowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Pterokarpus sandałowy
Ilustracja
Systematyka[1][2]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Podkrólestwo rośliny zielone
Nadgromada rośliny telomowe
Gromada rośliny naczyniowe
Podgromada rośliny nasienne
Nadklasa okrytonasienne
Klasa Magnoliopsida
Nadrząd różopodobne
Rząd bobowce
Rodzina bobowate
Rodzaj pterokarpus
Gatunek pterokarpus sandałowy
Nazwa systematyczna
Pterocarpus santalinus L.f.
Suppl. Pl. 318. 1782 [1781 publ. Apr 1782][3]
Synonimy
  • Lingoum santalinum (L.f.) Kuntze
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[4]
Status iucn3.1 EN pl.svg

Pterokarpus sandałowy (Pterocarpus santalinus L.f.) – gatunek rośliny z rodziny bobowatych (Fabaceae). Pochodzi z Indii, jest uprawiany w wielu krajach świata[5].

Morfologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Drzewo o wysokości do 8 m i średnicy pnia 50–150 cm. Ulistnienie naprzemianległe, liście 3-listkowe, o długości 3-9 cm. Składają się z trzech szerokojajowatych, niemal okrągłych listków. Liście opadają podczas pory suchej. Kwiaty pojawiają się przed rozwojem liści. Są pachnące, małe, żółte, zebrane w grona. Owocem jest strąk o długości 6–9 cm. Zawiera jedno lub dwa nasiona[6][7].

Jest to typowe drzewo tropikalne, zupełnie nieodporne na mróz, ginie już przy temperaturze -1o C. Za młodu rozwija się szybko, już w trzecim roku życia osiąga wysokość 5 m[7][6].

Udział w kulturze[edytuj | edytuj kod]

Wymieniony jest w kilku miejscach Biblii: Krl 10,11-12, 2 Krn 2,7; 2,19. Z drewna tego drzewa król Salomon wykonał chodnik w swoim pałacu i w pierwszej Świątyni Jerozolimskiej, oraz instrumenty muzyczne – cytry i harfy. Jest to drewno ciężkie, twarde, o czerwonym twardzielu. Nie rośnie w Palestynie, było sprowadzane do Tyru przez tzw. szlak jedwabny, świadczy o tym m.in. werset: „Flota Hirama, która dostarczyła złoto z Ofiru, przywiozła również drewno sandałowe" (1 Krl 10,11-12)[8].

Pień
Pędy z liśćmi

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Michael A. Ruggiero i inni, A Higher Level Classification of All Living Organisms, „PLOS ONE”, 10 (4), 2015, e0119248, DOI10.1371/journal.pone.0119248, PMID25923521, PMCIDPMC4418965 [dostęp 2020-02-20] (ang.).
  2. Peter F. Stevens, Fabales, [w:] Angiosperm Phylogeny Website [online], Missouri Botanical Garden, 2001– [dostęp 2010-02-26] (ang.).
  3. The Plant List. [dostęp 2014-11-20].
  4. Pterocarpus santalinus, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species [online] (ang.).
  5. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2015-01-03].
  6. a b Geoffrey Burnie i inni, Botanica : ilustrowana, w alfabetycznym układzie, opisuje ponad 10 000 roślin ogrodowych, Niemcy: Könemann, Tandem Verlag GmbH, 2005, ISBN 3-8331-1916-0, OCLC 271991134.
  7. a b Forest Legality Alliance.Pterocarpus santalinus. [dostęp 2015-01-03].
  8. Zofia Włodarczyk: Rośliny biblijne. Leksykon. Kraków: Instytut Botaniki im. W. Szafera PAN, 2011. ISBN 978-83-89648-98-3.