Skala mapy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Skala mapy (czasem używany jest również termin podziałka mapy) – stosunek wielkości liniowych rozmiarów modelu Ziemi, dla jakiego opracowano odwzorowanie kartograficzne danej mapy, do rzeczywistej wielkości tych rozmiarów.

Rodzaje zapisu skal na mapach[edytuj | edytuj kod]

Skale[edytuj | edytuj kod]

  • skala liczbowa: 1:700.000 lub {\textstyle \frac{1}{700.000}} (zapis ten przeważnie poprzedzany jest słowem „skala”);
  • skala liczbowa większa: 20:1 lub 1 cm na mapie to 20 cm (w terenie), skale te określa się zawsze w cm;
  • skala mianowana: 1 cm – 1 km lub 1 cm → 1 km (zapis ten przeważnie poprzedzany jest słowem „skala”);
  • skala polowa: 1 mm² – 1.000.000 m².

Podziałki[edytuj | edytuj kod]

  • podziałka liniowa
    Podziałka liniowa.png
    jest graficznym przedstawieniem skali na mapie, często umieszcza się ją pod skalą liczbową lub mianowaną (jeżeli podana jest sama podziałka, to nie używa się dla niej słowa „skala”);
  • podziałka transwersalna
    Podziałka transwersalna.png
  • podziałka złożona
    Podziałka złożona dla Merkatora.png
    stosowana jest dla map świata w odwzorowaniach niewiernoodległościowych (tzn. np. na równiku 1 cm na mapie odpowiada innej odległości w rzeczywistości niż ten sam 1 cm na mapie na równoleżniku 60°).

Rodzaj zapisu w zależności od rodzaju mapy[edytuj | edytuj kod]

Poszczególne rodzaje zapisu skal można stosować tylko dla wybranych rodzajów map:

  • Skalę liczbową można podać dla każdej mapy, niezależnie od tego w jakim odwzorowaniu została ona wykonana.
  • Skalę mianowaną i podziałkę liniową można podać tylko dla map wykonanych w odwzorowaniach wiernoodległościowych lub dla map w dużych skalach (mapy wielkoskalowe). Z zasady błędem jest podawanie tego rodzaju zapisu skal na mapach całego świata, czy też na mapach kontynentów i oceanów.
  • Podziałkę transwersalną można podać tylko dla map w dużych lub bardzo dużych skalach (skale co najwyżej 1:10 000) wykonanych w odwzorowaniach wiernoodległościowych.
  • Skalę polową można podać tylko dla map wykonanych w odwzorowaniach wiernopowierzchniowych (wiernopolowych) lub dla map w dużych skalach.
  • Podziałkę złożoną stosuje się wyłącznie do map w małych (lub nawet bardzo małych) skalach wykonanych w odwzorowaniach niewiernoodległościowych.